Zwilazkowiec Alliancer, May 01, 1949

              --
---
'-ł- y iii mm
MO
UJ
I
m
i
Mi
!
!
:
#?t$
Mto
A&m4
mi
1
STKUNA 4-- ta £T
"ZWIĄZKOWIEC"
TeL WA 8151 Tel WA 8151
Publiahed for-Ever- y Sunday by
rA POLISH ALLIANCE FKlSłJS ŁIMITISIJ
"Organ Zw Pol w Kan Wydawany przez Dyrekcję Prasową
Redaktor Jerzy Giżycki — Administrator K 3 Mazurkiewicz
Redakcja Rękopisów nie zwraca
PRENUMERATA:
Roczna w Kanadzie $250
'Półroczna $150
Kwartalna : $100
W Stanach Zjednoczonych w Polsce i reszcie Europy S300
Pojedynczy numer 06
Zmiana adresu (stary adres konieczny) 05
Adres:
"ZWIĄZKOWIEC"
700 Queen St W — Toronto Ont
Authorlzed as second class mail Post Office Dept Ottawa
Zamiast artykułu redakcyjnego
Witaj majowa jutrzenko świeć naszej polskiej kroi- -
nie" — od tych słów zaczyna się pieśń która czcimy rocz-nicę
Konstytucji 3-- go Maja Te słowa śpiewają dzisiaj
Polacy rozsiani po całym świecie na wszystkich kontynen- -
tach globu Były one również śpiewane przez wiele poprzed-nich
pokoleń śpiewali je nasi ojcowie dziadowie może i
'pradziadowie
Jak daleko sięgnąć poza siebie wstecz dzień ten był
uroczyście obchodzony w całej Polsce i wszędzie tam gdzie
poza Polską żyli 'ludzie polskiej mowy i polskiej krwi W
(kraju podzielonym przez zaborców obchodzono 3 Maja
tajnie ukrywając się przed okiem policji rosyjskiej czy
pruskiej Na emigracji którą z kraju wyprowadziła wola
walki o niepodległość albo wypędzał przymus walki o chleb
codzienny obchodzono rocznice Konstytucji jawnie i swo
bodnie
Polska Niepodległa po
wołana do wolnego życia podniosła tę rocznicę do godności
święta państwowego
Dzisiaj w Polsce' znowu pozbawionej niepodległości
rządzonej przez agentów Moskwy to święto jest zakazane
i jest jak było kiedyś — obchodzone w ukryciu w tajem-nicy
przed "bezpieką" z narażeniem życia
Dlaczego to święto jest tak nienawistne wrogom na-jeźdźcom'
zaborcom? Dlaczego jest tak drogie Polakom i
'wtedy gdy ich ziemia cieszy się wolnością i wtedy gdy
cierpi ucisk niewoli?
Dlaczego refren pieśni która od tylu lat i tylu pokoleń
towarzyszy temu świętu mówi:
Witaj maj piękny maj
przeszło stu latach po
Bo
tej -- Konstytucji zakwitła
__
Polaków błogi raj
tiAnrw&M ńa te jest
tiężkich i bolesnych' Konstytucja 3Maja zjawiła się jak
:anowiedź wiosny jak zapowiedź szczęśliwszych
łBoclioć na-odniiar-ię
losu zbiorowego' trzeba było czekać dłu- -
Koć trzeba bvło nia ciężko i krwawo walczyć
nnwindź i nadzieja zawarta
pytania czasacli
wiosną wolności Boi dziś gdy naszą' ziemię zalega ciem-ność
zimowa- - gdy rządzi nią obca przemoc dławiąca każdy
swobody' --- rocznica majową stanowi dla wszy-stkich
Polaków zapowiedź nadzieję i obietnicę czasów
szczęśliwszych
Konstytucja
A-- m rieżkirh
niewoli
w
za
w
li
prosta
czasów
o
oclruch
3 Maja przyszła tna świat "w czasach bar- -
Był to j uż po pierwszym - rozbiorze Polski -- w roku 1772
(kiedy oddarto odniej Pomorze ziemie wschodnie zrabowa--
ho jej' Lwów Ńa ten rabunek na to rozdzieranie żywego
ciała odpowiedź narodu była słaba
Śamolubstwo i ciemnota szlachty jedynej warstwy
rządzącej brak pieniędzy brak wojska słabość władzy
— wszystko to rokowało jak najgorzej Mogło się wyda-wać
że siła odporu wola smodzielnego życia i zdolność
rządzenia- - się zamarły w narodzie polskim Mogło się wy-dawać
że f jeśli teraz Pofska utraci resztę wolności kon-trolowanej
przez cudzoziemskich ambasadorów jeśli cały
:lraj pójdzie pod knut obcy — stanie się to z winy samych
Polaków
Kiedy tak rzeczy wyglądały- - znalazła się grupa ludzi
wielkiego -- umysłu i gorącego serca która zaczęła szukać
sposobów ratunku W sejmie obradującym od kilku lat i
poza sejmem zaczęto przemyśliwać jakie kroki przed-sięwziąć
aby Polskę uchronić od grożących niebezpie-czeństw
uczynić Ją zdolną do rozwoju i do wzrastania w
siłę wewnętrzną i siłę' zewnętrzną Tak się zrodziła myśl
nowej konstytucji nowego ustroju nowego uporządkowa-nia
Polski dostosowanego do potrzeb czasu
Nie bez oporu miłośników starego porządku ludzi śle-pych
i samolubnych albo wręcz zaprzedanych obcym potę-gom
— doprowadzono do uchwalenia przez Sejm "Ustawy
Rządowej" w obecności Króla i wśród powszechnej rado-ści
Według słów jednego z jej twórców księdza Hugona
Kołłątaja przyświecały nowej Ustawie takie światła prze-wodnie-:
-
"Człowiek i jego bezpieczeństwo obywatel i jego
szczęśliwość ojczyzna i jej całość" '
Rzeczywiście zmiany jakie Konstytucja majową wpro-wadziła
w dotychczasowym bezładzie i bezrządzie zmierza
ły z jednej strony do tego aby wzmóc siłę państwa dla
obrony jego granic z drugiej zaś strony do tego aby przez
pomnożenie sprawiedliwości i "szczęśliwości" obywateli
idmnożyćjego siłę wewnętrzną:
Ponieważ wolną elekcja to znaczy wybór każdego
rólą]pf zez "szlachtę dawała obcym sposobność do miesza- -
riuaśięw wewnętrzne sprawy polskie —-- Konstytucja wpro- -
wadzua'tron~dziedzicznypziedzicznejiiu królowi niezależ- -
nemufodzagranicyjdodała ona sprawny silny
dojrządzeniakrajemidoijegb obrony przed y
łJyłąjednafwazhareforrovadzóna przez Konstytucję"
Nięmniejważ
rząd zdolny
'rogiem iiTo
dopiero
"ZWIĄZKOWIEC" MAJ (MAY) 1
Droga Dziejowa
Autorem poniższego arty-kułu
jest Kazimierz Bagiński
jeden z najbardziej zasłużo-nych
polskich działaczy ludo
wych -- trzykrotny poseł do
Sejmu więziony 'no r 1930
ym wraź z dnnymi przyiuód- -
cami ludowymi w twierdzy
wojskowej w Brześciu nad
Bugiem
Po zjednoczeniu się ruchu
ludowego Bagiński został wy
brany sekretarzem General-nym
Stronnicttua Ludowego
Skazany w tak zwanym pro-cesie
brzeskim na dwa lata
więzienia schronił się do
Gzechosłoioacji skąd powró-cił
do kraju tuż przed wybu-chem
wojny
W czasie okupacji niemie-ckiej
zajmował czołoioe sta-nowisko
w podziemnym ru
chu maowym oyi tez wice7
przewodniczącym Rady Jed-ności
Narodowej Był potem
jednym z przywódców pol- -
slcich uproibadzonych do Mo-skto- y
gdzie został w pamięt-nym
procesie skazany na rok
więzienia Po powrocie do
Warszawy wybrany został w i
ceprzetuodniczącym Naczelne
go Komitetu Wykonawczego
Polskiego Stroimictiua Ludo-wego
#
W dziejach narodu dzie
jach liczących ponad tysiąc
lat zdawałoby się iż niewie-le
znaczy okres lat kilkudzie-sięciu
Jednak" w ciągu ostat
niego sześcdziesięciolę c i a
kiedy to na widownie wkro-czył
powolnie ale pewnie no-wy
czynnik — chłop polski
— zmienia się stopniowo wew
nętrzny ukłal sil Przemiana-mi
tymi kieim je zorganizowa-ny
ruch ludowy Na drodze
jago rozwoju zaznaczyć na-leży
takie podstawowe za-gadnienia
jak': niepodleg-łość
demokracja jedność lu-dowa
oraz ideologia agrar-na
Od:- - samych zaczątków ru-Jc- hu ludowego zdrowym in-stynktem
wiedzeni — dążyli
chłopi do pełnei niepodleg-łości
W niej widzieli rozwój
narodu 'i warstwy chłopskiej
j jzutiw£Lcnvuiu się 'ugouu--
wym wobec zaborców czyn- nikom polskim W czasie pier
wszej wojny na wsi rozrasta
się armia' podziemna POW
W niepodległej Polsce ulet--
gły stosunek sanacyjnego
rządu do Hitlera wzmaga na
jak najbardziej
rzyna
Konstytucja
rozbiór spowodował że
EJuchu Ludowego
stroje obronne wsi --wyrazem były w latach 933-3- 9
na różnych imponujących ob-chodach
ludowych wieloty-sięczne
symboliczne oddziały
banderii kosynierów itp —
i to wówczas gdy temu zdro-wemu
patriotyzmowi nie tyl-ko
rząd nie patronował ale
wprost przeszkadzał
postawa i orga-nizacja
wsi w czasie okupa-cji
niemieckiej nie jest na
emigracji 'dostatecznie
i doceniana Zwłaszcza "Ba-taliony
Chłopskie" będące
masową organizacją wsi pol-skiej
(AK w wielu ośrod-kach
prowincjonalnych była
organizacją kadrową) pod-trzymywały
nie tylko
oporu i chłopów ale pierw
sze rozpoczynają partyzant
kę jeszcze r 1942 jako o- -
bronę chłopów "wysiedlonych
zamojszczyzny i protest
zbrojny
Ale pełnie swych zalet wy- kazali chłopi pod wodzą PSL
w zmaganiach z komunistycz
ną przemocą W specyficz-- l
nym układzie stosunków na
ich barki głównie spadł cię- żar jawnej walki o Polskę
Setki
r tysięcy ludzi
świadomie Doniosły ofiarę z
życia mienia i wolności oso
bistej Nie łatwo znajdziemy
-- w historii przykład takieero
masowego samozaparcia dla
idei!
zagadnieniem na
którym skupiała się uwaga
wsi to rządy demokracji par
lamentaryzm i z tym związa-ne
wszelkie reformy społecz-ne
i gospodarcze oraz upow-szechnienie
oświaty Nie
'zmiernie charakterystyczny
jest fakt że ilekroć demokra-tyczny
system rządzenia 'jest
zagrożony — masy chłopskie
samorzutnie wysuwają go na
front swych żądań uważając
iż sprawy gospodarcze są
wtórnym ich rządów zjawi-skiem
Dzieje się 'tak "mimo
iż sytuacja gospodarcza i war runki pracy drobnego rolni-ka
są hiesłycyhanie ciężkie!
Najlepszym tego przykła-dem
była postawa 'uchu gu-ciowego
no przewrocie' majo-wym
Reżim sanacyjny: so-cjalnie
uderzył w wieś w
samorząd organizację v oś
wiatę gospodarczo spycha
jąca a na kraj nędzy Ale wal-iza
chłopów z reżimemchoć
jako formę miała 'strajk eko
wrogie Cai-yca-potwó- r' Kata
Fryderyk Wilhelm fr zaczął
w życie — żyłal! Na drugi
co wywalczone prawa mieszczan zrównanie ich ze szlachtą
i zapewniła "opiekę prawa i rządu krajowego" chłopom
żyjącym w pańszczyźnianej niewoli --W ten sposób 'otwierała
ona drogę prowadzącą od narodu szlacheckiego złożonego
z jednej tylkp uprzywilejwanej warstwy — dó narodu
obejmującego wszystkie warstwy wszystkich Polaków jako
wolnych zrównanych w prawach i obowiązkach obywateli
Nie było w Konstytucji Trzeciomajowej żadnych po- stanowień skrajnych ale też nie kosztowała ona ani ikropli
krwi
Konstytucja francuska uchwalona w tym samym roku
była opłacona wojną domową i olbrzymim przelewem krwi
bratniej
Jako dzieło zdrowego rozsądku i umfaru zyskała sobics
nasza Konstytucja gorące pochwały wśród Anglosasów
Znakomity parlamentarzysta angielski Edmund Bur-kę
nazwał ją "cudem nieznanym dotąd połączeniem mą- drości i szczęśliwego losu"
Na drugiej półkuli radośnie powitał reformę przepro-wadzoną
w Polsce wielki " Amerykanin Tomasz Payne
Chwalono ją we Francji w Holandii i w Szwecji Ojciec
święty złożył Polsce gorące życzenia - '
Natomiast w Moskwje i w Berlinie "Konstytucja wzbu
dziła uczucie
11 szalała z wściekłości
czego
Wspaniała
z
koubknrruaućżceazndiirecahdzdwioepckłkoyinweaynpelapnpayrr-za-elizOżubjKaejonspąsltsayinetuydczjizęazbroworzczuzmmeaieclnPiioasżtaePnooplwrszkeięl-i
me dopuście do tego aby wydala ona pełne owoce W dwa lato po uchwaleniu Konstytucji w roku 1793 nastąpił dru-bgiiórrozPboilósrkiPolski
w cztery lata w roku 1795— trzeci roz-
dziwAialłeBtuurksętał się cud jeszcze większy od tego który po-niewcielóna
rozbiór naród Dolski ndnnwiprinł r™- - -- p--- i --_- _„„„ funowmau lYUSCIUSZKI i w tym powstaniu wzięli
Trzeci
znana
w
pierwszy raz chłopi!
ze wszystkich warstw
z ! niej natchnienie i "światło
czeu ucnoazic za granicę aby tam w legionach Dąbrow-skiego
szukać możliwości orężnej walki o Polskę Konstytucja S-- go Majajsfała się jakby 'nakazem i tes-tameni-em
Polskę nowądlaletpysczhąiktsóilrnyicehjszoąbowiązkiem byto Walczyć o
W ten sposób "rocznica Konstytucji stała' się i 'jest ciągle bez przerwy" przez 150 lat Świętem nie żałoby alera-dpś- ci nadziei i' wiary we własne siły Wszystkie' wysiłki
późniejsze : zbrojne powstania i praca nad rozszerzAniem
pśiyjatyi pogłębieniem świadomości narodowej jeżyły' się
aauuiyŁucjądrgo juajaj Orały
ducha
wolna
innym
udział
ludzie
— 1949
nomiczny w istocie swej
była odpowiedzią zdecydowa-nie
polityczną na sanacyjne
hasło: "Chłopi do wideł i
gnoju"
Powtórzyło się to również
i z" komunistycznymi rządami
w Polsce gdy chłopi jeszcze
mieli nadzieję wywalczenia
niezależnego życia polskiego
Z niesłychanym uporem i od-wagą
cały swój wysiłek sku-pili
na zdobycie demokratycz-nych
rządów Chodziło o ucz-ciwe
wybory samorząd wol-ne
spółdzielnie swobodne
Jńz5ałanid organizacji i wol-ność
osobistą
Od zarania ruchu ludowego
aktualne było zagadnienie
jedności chłopskiej Ono po-ruszało
umysły ogółu wiej-skiego
Górował pęd po-wszechny
ku zjednoczeniu
doły partyjne czyniły nacisk
na swoje kierownictwo Były
jednak trudności Jedną z
nich to różnice wynikaiace
z dzielnicowych warunków
Inne kierunki politvczne —
starsze — dawniej mające
łączność między zaborami
łatwiej je przezwyciężyły
Tak bvło u socjalistów podoh
nie też w ruchu wszechpol-skim
Drugim czynnikiem o-n- oru
były antagonizmy i am-bicje
osobiste zasadnicze na-tomiast
przeszkody natury
ideologicznej miedzv radykal-nym
"Wyzwoleniem'7 a umiar
kowanym "Piastem" nie były
tak trudne do uzgodnienia
Nawet na pewien okres w po-czątkach
nienodległplci ool- -
skiei udało sie to uczynić
nnwstał wsnólnv klub poseł
ski Ale od roku 1923 prze--
nrzeciwdziałał Piłsudski któ-ry
szykuiac sie do zamachu
nie chciał rozrostu opartych
o programy ruchów nolitycz-javf- h
a Uboczem ludowcy
bvlibv wiplka siła Svstema-tvczni- fi
wien "wtyczki" roz-bii- ał ruch ludowy Dziwnym
zrzadzenipm Inów "Wyzwo-lenie"
które składało sie prze
i'"7tii(i 7 --nitenriczyków w wy-niku
tej "zbożnm" rracv u-Ipc- rln
w ciasru kilku lat trzy-krotnym
rozłamom Podobnie
bvio % "Piastem"
Wbrpw jednak nlanom "sa-ńppAnny-m"
zipdnoczenie bli-źni
naciek dołów chłonskich
oraz 'nołaczonpi 'już dawńiei
młodzieży ludowei "Wici"
A wreszcie dokonany atak
na demokracie w 1930 roku
oraz wiezipnie brzeskie któ-re
w swych murach złączyło
przvwńdców ludowych dooro-wndził- v
do wiplkjew dnia
dnia 1 5 marca 1931' kiedy
nastąpiło zipdnnczenie Jp-szc- zp raz nróbowała sanacia
rozbić ziedriocznne Stronni-ctwo
Ludowp (SD nrzed wy- -
hnrprni 1935 rnktl nźłrwaiac
tak zwanych "kadzichłonów"
Ale "wodzowie" odeszli sami
nie pociąKająe za "sobą niko-go
W orasip woiny nocnrip
ipdności ipszcze bardziej
wzrosło Całv ruch nolitvcnv
rłiłontski skupił sie w RL i w
Batalionach Cbłonskich "K-omuniści
hp7skutprznip "nróho-wa- li
rozbić te jedność Nato-miastn- o
obiec"! 'Władzy chcię
li zmusić ruch lndowv abv
tworzvV iedna nartiez ich kq-Tniinistvcz- mToi wtyczkami
które narzucili SL ale i to
7nVvwji im pip nie powiodło
Gdv wkutpk t-pff-o
nnwstało
niezależne Polskip Stronni-ctwo
Ludowe 'PST chłoni
majowo przeszli z SL-- u i to
tak masowo iż prze?: wiele
miesipcy w tei 7imełnie zą-mar- łei
orcrańizacii nip można
hvV znaleźć nawpt kilku o-s- ób
do zarządów ponnto-wyc- h
donóki nie przydzielo
no komunistów
'Warto nrzvtvm zanotować
Termo' nouczaiace 'iawisko:
7a czasów okupacii niernip- -
ckiei- - w obliczu ' smiprtpinych
zmacrań narodu do riirhn lu- -
dowpn--o nrzyieto rzpfć sana
cyinpi orcanizAcii młodzieżo
nroi "cHowr" Ci właśnie ?Ac
moraiizowani metodami sa- -
nncvinvrm nrzv yoniunistach
łatwo dostosowali sie do no--
wvrh warunków: żądali z y-- m?
hlnlcii TOvhorC7Pro a póź-Tij- pi ptaneli jra czelp zamachu
nr7ori'"- - PSL T°'niarJ naj-ohrzydliw- szą służbę denun
C+orska
To co sie teraz dzipie te
"jYwinpW +0 namierzone
7nów "łacpnia" ton sztucz-ny
nodzJał na chłonów bied-nych
i bogatych nrrfizwieś
nio uznawany)' sa tvlkn wvni-kip- m turoni i akcii policyi-ne- j- Z cala - stanowczością
TnożnatwiVrdzićiiż 'v?j ma-si- er chłopskipii rnic sie nie
zn"pnHO-iMtononas- na stano-- ia-tpol-'wis-ku:
"ijednoścr ludowej
przy pierwszej możliwości
ponownie stanowić będzie je-den
obóz ludowy oparty na
ideologii agrarnej tak prze-śladowanej
dziś w Polsce
Ruch agrarny program i
ideologia ludowa rozwijały
się stopniowo Nie miały
ram z góry zakreślonych
tworzyło je życie i rozwój
warstwy chłopskiej Stąd ela
"styczność i' przystosowanie
do sytuacji nieskrępowane
teoretycznymi założeniami
Na początku miał on cha-rakter
obrony interesów sta-nowych
w pewnych okresach
podkreślał klasowość ale
dziś staje się ruchem ogólno-narodowym
obejmującym
swoim zainteresowa n i e m
wszystkie jego warstwy ca-łość
zagadnień narodu i pań-stwa
Na drodze swej wcho-dzić
począł w bloki i porozu-mienia
z innymi warstwami
Wyrazem tego były: powo}a-nie
w roku 1918 Rządu Ludo
wego w Lublinie Centrolew
za czasów sanacji Rada Jed-ności
Narodowei za czasów
okupacji niemieckiej porozu-mienie
wyborcze z PPS (gru-pa
żuławskiego) w roku 19-4- 6
w walce z komunistami
Dziś krocząc po drodze kon-solida- cii emigracji PSL we-szło
do Porozumienia Stron-nictw
Demokratycznych
Ruch ludowy zaczęty od
nieśmiałej emancypa n c j i
spod szlacheckiej supremacji
a obracający się wokół pry-mitywnych
zasad równości :
sprawiedliwości wyrasta na
pewien system ideologiczny
nazwany agrarnym który
ziemię i człowieka z nia zwią-zanego
uważa za'fudamental--
ne czynniki dla istnienia na-rodu
Pomyślany jako lokalny
ruch polski nawet z począt-ku
dzielnicowy zatacza coraz
[Szersze kręgi 'Ptowstaje za-interesowanie
życiem chło-pów
sąsiednich kraiów Roz-wija
się ruch słowiański (pod
trzvmvwany najsilniej przez
młodzież ludowa) z krajami
nrzeważnie' rolniczymi o po-krewnych
językach Ale nie
zatrzymuje ' się na tym i i-dzi-edalej
Na emigracji do-chodzi
do zalążka międzyna-rodowej
organizacji rolni-k'ów'- 'a
bbecnieiużmiedzyna-rodow- a Unia Chłopska ż "cen
tralrią siedzibą w Waszyngto
nie ustaliła zasady ideologii
i polityki agrarnej przed
która gdy wreszcie przyjdzie
pokój otwarte zostaną szero-Iki- e
możliwości rozwoju w
świecie
W normalnych więc warun
karh ruch ludowy stanie do
Jbudowy i przebudowy Pol-ski
jako czynnik zdecydowa-nia
demokratyczny świado-my
swoich zadań i sił ale
również nełen zrozumienia i
życzliwości dla innych
warstw pracujących narodu
w pierwszym rzędzie dla klap-sy
robotniczej najbliższego
swego sprzymierzeńca Sta-nie
w oparciu o porozumie-nie
całpj polskiei demokracii
i1 międzynarodowy ruch agrar
ny
Przeżyte cierpienia narodu
w okresie woiny i wzmaeaia-c- y sie ucisk' bolszewickiej
dyktatury niewątpliwie two-rzą
nowąsytuacje Znika wie
le wzajemnych 'przesądów' i
iinrTeHzoń Zmrnoisza sifi
antagonizm miedzy wsią i
miastem Istnieiacy dawniej
pogląd o niższości chłopa Yza
Hiłoplem' 'przemawuała tylko
jego nczoa ale i to uznawa-no
za argument' wątpliwei
natury) dziś już wyprasł bez
mała zupełnie Dzieje sie to
wbrew nastawieniu komuni
stycznego reżimu- - który chce
narzucić społeczeństwu nri
triad 'o wyższości proletariatu
i należnych mu nrzywileinrli
choć w praktyce tenże prole- -
Tariar winzi nipswoip wvwvż
Szenie ale wyłącznie biuro-kracie
partyjną
Postawa chłopów kierowa-nych
przez prawdziwe PSL
uzyskała pełne zrozumienie
isPzoclisPecoeipadrocOietbeyj sptpooolłesdckoziteeańirsłetowmaiwgrrae-w-cji
politycznej która nie ży- je rzeczywistością ale wła- snymi złudzeniami
_
Wiażac to wszystko z dzi-pieis- zą stwierdzirćaciaiż stoanuwielnealleżżeyj
byłoby mówić 0 unormowa-nniau
emsitgorsaucnjki!ówA-n- politycznych a to czeka
btuycamiredmziieęwżjoięnkyzsnziakkraajnwasdszpzeoilegkjląaądaimz mo-?Ilwj- śq jawnego spófu" Któż
novda'dwtyzawigeęijwę a?rfyuuncKuaiacuhmoteże jeamyineać
KaziimeK Bagiński
Nr 18
ŚWIĘTO PRACY
l-g- o 'Maja uważane było
powszechnie za dzieńj w któ-rym
robotnicy przypominali
światu że nie są jedynie ży-wy- mi maszynami produkują
cymi dobra danego narodu
lecz i istotami ludzkimi ma- jącymi rówpe prawo moralne
do normalnego życia do ii-dzi-ału
w dobrach mater-ialnych
i w kierowaniu losa- mi swego narodu jak i war-stwy
bardziej uprzywilejo-wane
materialnie i społecz-nie
które swój dobrobyt i
swe stanowiska opierały na- - ogół właśnie na trudzie tych
mas robotniczych
Potem przyszła tendecja
niektórych rządów totalitar-nych
jak nazistowski czy so- wiecki — przerabiania tego
symbolicznego obchodu majo
wego na łaskawie zezwolona
iprZeZ państwo manifestację'
przymusowa w wielu wypad
kach wiernopoddańczych u-cz- uć warstw pracujących wo- bec danego' reżimu 'wypacza-jąc
w w ten sposób i neutra-lizując
pierwotny charakter
tego święta robotniczego W
wielu ' pańtwach obchody
pierwszomajowe sa zabronio-ne
i pochody robotnicze roz-pędzane
brutalnie przez pol-icje
W innycli gdzie dzięki si-lnym
organizacjom zawod-owym
robotnicy stali się silą
która osiągnęła cele organ-izatorów
sprzed lat kilkudzie-sięciu
— nie ma już obecnie
podstawy do nadawania pier-wszemu
dniu maja charakte-ru
protestacyjnego przeciw-k- o' nieistniejącym tam krzy-wdom
W sercach postępowych
wiarusów robotniczych ta da- ta Pierwszego"' Maja budzi
jednak nadal wspomnienia
dawnych' walk o prawa ro- botników altruistycznych
marzeń o ładzie społecznym
gdzie by nie' było wyzysku
człowieka przez człowieka
Gdzie by ustały walki klaso-we
i zapanowała prawdziwa
demokratyczna równość i ' bra
terstwo JG
NADCHODZĄCY ŚWIAT
V'1 V Artykuł 'dyskusyjny
W artykule dyskusyjnym
pt "Przeobrażenia w czasie"
("Związkowiec Nr 5 z 1949)
znajdujemy wiele różnobar-wnych
myśli- - Sądzimy jed- -
nak że główną myśl tego
artykułu wyrażają następu
jące zdania:
1 "Przeobrażenia świata
trwają 2 itylko socja-lizm
daje najprawdopodob-niejsz- e
szanse stworzenia le-pszego
człowieka 3 "Jest
wiele znaków na ziemi wska
żujących iż świat' -- jest świa-- 1
tern socjalizmu"
Wydaje się że to są głów-ne
twierdzeniarautora wspom
nianego artykułu Do twier-dzeń
przeto tych pragniemy
ograniczyć naszą dyskusję
ad 1 Wyrażamy_ zgodę na j
pierwsze twierdzenie iż prze
_ obrażenia świata ' ' trwają '
Idziemy dalej-bV'sądzimy„- że t
te przeobrażenia na socjalK
zmie gaypy nawet przyeu
nie zatrzymają 'się a prze
kształcą -- zapewne socjalizm-Zaniećhaim- y
wiec robienia'
z socjalizmu fetysza bo ła-two
wpaść w przesadę aiWK
że i w fanatyzm Nasze stą-- v
nowisko nie oznacza oczywi- -
scie abyśmy radzili zaprz-estać
wysiłków "w kierunku
wypracowania ustroju który
uważać chcemy za najlepszy
na dziś (lub 'na najbliższą
przyszłość!
ad 2 Autor -- powołanego ar-tykułu
-- nie dał naszym zd-aniem
--wyjaśnienia dlaczego
uważa iżylko" -- socjalizm daj-j- e
ńajpfawdóppdobniejsze
szanse stAyórzehia lepszego
człowieka Opinia taka ma
charakter dogmatyczny wy
rażą —: że- - tak powiemy -- 7 '
wiarę autora W kwestiacn
wiary trudno "dyskutować
przede wszystkim dyskusja
jest bezskuteczna'- - Uchylamy
się więc od dyśkusjj w zakre-sie
drugiego 'twierdzenia-- '
Przeciwstawiamy zaś powyz
szej wierze inną5 wiarę -- Twięr
dzimy mianowicie -- że funkcję
stworzenia lepszego człovie-k-a
spełniało (mdżew zakre-sie
mniejszym 'ńiż?oczekiw
no) i będzie nadal— wierzy:
my — śp"ełniaćijchrześcijan-stw- o
— Nie1 rirzesźkadza w
nam jednakziuśzahdwanię11}
nia
Ddkófazenie}WfśtrÓ7iie tV '
A
K
i:
w
Im
S2