Zwilazkowiec Alliancer, January 10, 1943

              iiaS-ir- Tj ttfcflgŁdlraaTtTraffMfiHfiwit -- gJiJtinKnnwiWiHiLjw wmł-- j
lYWW i--'Lr-
_ijjASi I'ftr?:7#3S SSr
lSSTR0NICAT4-tar!atT1- "'
$ 11- -' #? -- - 4'r - - - -- -
t
t— t!-- —
mmmwmy- -
f i
HŁ
I!wP- w-
I& ji
iiL
t—
4IL
t
w
Kt P
" ZWIĄZKOWIEC"
Published Every Swnday
POLISII ALLIANCE PRESS LIMITED
Organ Związku Polaków w Kanadzie
Wychodzi na każdą niedzielę pod kontrolą Dyrekcji
Redaktor Dr Wiktor Kcsiński
i!-l-
Vr
fcr by
PRENUMERATA:
Roczna w Kanadzie -
Półroczna " '' ~
W Stanach Zjednoczonycn europie -
Pojedynczy numer
700 Queen St W
ADRES:
"ZWIĄZKOWIEC"
Toronto Ont
0 Trwały Pokój
0-Łitn- ia mou-- v Wiceprezydenta Stanów Zjednoc?
nvch Wallace'a dala wiele cennego materjału dorzec-zowej
dyskusji na temat nowoge powojennego swif
Wiceprezydent Stanów Zjednoczonych wysunął h
sla: fWolność i Jedność"
Hasłami temi ludzkość będzie musiała się po zwy-ciężki- ej
wojnie posługiwać jeśli rzetelnie chce zorga
nizować nowe życie świata i stosunki między naroda
mi oprzeć o prawdę sprawiedliwość i wynikające z
nich prawo
Wolność tak jednostki jak i# całych narodów pole-gać
musi na wzajemnem poszanowaniu '
praw jed-nych
przez drugich
Po zwycięskiej wojnie narody będą musiały całko-wicie
zerwać z fałszem i obłudą oraz gruntownie wy
leczyć się z egoizmu jak i wyzbyć się z chęci panowa-nia
jedni nad drugimi
Woina obecna jest wynikiem tego smutnego taktu
że Niemcy Japończycy i Włosi — zatracili człowie-czeństwo
i rozluźniły w sobie wszystkie hamulce mo
hic — staczając się w niziny egoizmu i Dagna zdio
m'
Awhv tR przetrawione
uzdrowić i z powrotem uczynić je godnymi miana lu
dzi — trzeba tam wychodwać v zdrowej "moralnie at-mosferze
nowe całkiem pokolenia
W tym celu Narody Zjednoczone dyskutując pro
bierny lepszego powojennego świata i planując zabez
pieczenie światu trwałego na setki lat pokoju — mu
szą zapewnić gruntowne odrodzenie moralne napast
ników i to nie tylko napastniczy narów niemiecki --—
ale również zagrożone zgnilizną moralną narody ja-poński
włoski rumuński i węgierski Są one bowiem
stałym zarzewiem rozbojów międzynarodowych i nie
szczęść ludzkości
Wygrana nasza na frontach wojennych nie będzie
zupełna jeśli nie będziemy
oa ciaiszycn napaaow ze
Karta którą
o
z oe
Stanów
który
mówić o
jego
nj i — wie
razie
ce który i so
i
skiemu
na
z tego
„
i
J-WESM-USS'"
iice™ETAwcJ' -
Administrator K J Mazurkiewicz
$200
$2 50
05
WA 8151
moralną
umieli zabezpieczyć się
strony lycn iiłuuuuw iuure
że jeżeli całego
świata wykorzy-stać
okazji zorganizowania
na wolności i
znajdą
skutecznego środka
wojen
i
nie wytworzą żywej
demokratycznej
okres mo
że być
niż obecna wojna
Za podstawę do przyszłej or
ganizacji świata
ogólno światową fede
rękojmię wspólpra
cy i wzajemne-go
Wstc~wi do tego być
regjonalne federacje jako że
części globu ma
ją swe własne problemy Wy-mienia
on na razie :—
Pan-amerykańs- ką i Europej-ską
dla
cie jako jed
jak i
tyjskie Imperjum — poru
cierpią na manię wyższości"
gorączka panowania nad innymi narodami
Atlantycka
narodów — musi byc pogłębiona odpowiednio i
rozpracowana
To też dobrze się stało że Wiceprezydent Stanów
Zjednoczonych zapoczątkował dyskusję na tak waż-ny
temat jak: wolność i jedność powojennego świa-ta
Trwały pokój nie może być zabezpieczony inaczej
jak tylko przez wolę wszystkich narcdów
Wierzymy że nowy powojenny świat będzie hołdo
wał przedewszystkim zasadom jak: poszano-wanie
praw Człowieka i każdego Narodu oraz spra
wiedliwości społecznej dobru ludzkości
Wierzymy też że demokracja jutra nie będzie tyl
ko na papierze ale w i uczynkach
ludzi
Tak jak Wiceprezydent Wallace powiedział — wol
ność i równość musi rządzić po tej wojnie
W R
Przegląd Prasy Angielskiej
ZESTAWIŁ FRANCISZEK GŁOGOWSKI
WIZJA NOWEGO
"Globee and Mail" omawia
nęislychanie ciekawy artykuł
Dorothy Thompson ostat-nim
przemówieniu wiceprezy-denta
Stanów Zjednoczonych
Mr Wallace'a
Wallace jest jedynym
becnego rządu Zjedno
czonych nie obawia się
szczerze przyszłości
Do jakiego stopnia jednak
przemówienie reprezentu
je jego tylko własne myśli a
do jakiego stopnia jest wyra
zicielem rządu lub czy jego
przemówienie jest tylko prób
nym balonem sądowania opi
publicznej teg1 nie
my
W każdym Mr Walla
jest wizjonerem
bie społeczeństwu amerykan
przedtawić
wizję nowego świata opartą
realistycznych podstawach
Wiceprezydent Wallace wy-chodzi
bowiem założe
$100
Tel
zcmlizna narody
przed rokiem podpisało
nia- - narody
nie zechcą
się zasadach bez
pieczeństwa jeżeli nie
zahamo-wania
dalszych utrzy-mania
pełnego zatrudnienia
bardziej
powszechnej
kultury powojenny
bardziej katastrofalny
uważa Mr
Wallace
rację jako
ekonomicznej
bezpieczeństwa
muszą
poszczególne
jednak
uproszczenia oczywiś
przyjmuje Rosję
nostkę federacyjną Bry
nie
rasowej trawionych
29
dobrą
takim
ku ogólnemu
sercach mózgach
światem
ŚWIATA
pragnie
'ts? H '"jr # TJ 'r ~ T 11-- —"-- „IfH - "" k - -- — ""
ZWrĄ-ZKOWIECSICZE- N
Prasa Brytyjska d
Niema dnia w którym b
prasie angielskiej i szkoo
iej lub w pra3ie Dominiów
- rytyjsLićh nk ikazała się ja
iś wzmianka ' dłuższy ar--i
iuł o sprawa"h polskich
jstatn o "E7ening Stan
( i ' po'więe- - dłuższy artj
z 7yczynon polskiej mary--
rki wojenni Między inne-l- J
opowiada historję polskie
i ścigacza ktć mimo ro:
knzu zaprzestania działań z
atakował w Kanale angiel-rki- m
kilka ścigaczy niemiec-kich
Gdy ścigacz polski po
wrócił dowódca tłumaczył się
że "nie zrozumiał rozkazu"—
Polacy byli bardzo dumni —
gdy brytyjski dowódca całości
powiedział im że zachowa-niem
swoim naśladowali Nel
sona Następnie "Evening
Standard" nisze o udziale
kontrtorpedowca "Grom" w
działaniach pod Narvikiem o
udziale innych jednostek w
wypadzie na Lofoty i wspomi
na o wyczynach polskich okrę
tów podwodnych "Orzeł" i
"Vilk"
W tym samym numerze "E-veni- ng
Standard" zamieści!
również relację o wyczynie pol
skiego sierżanta pilota który
sam jeden na myśliwcu eskor
tował formację bombowców
Pilot polski w pojedynkę roz-pędzi!
pięć myśliwców niemie
ckich które usiłowały zaata-kować
bombowce brytyjskie
"The Scottsman" zamieścił
wzmiankę o strzelaniach poka
zowych artylerji polskiej któ
rym przyglądali się brytyjscy
oficerowie sztabowi i wyżsi do
wódcy z Home Guard Prasa
szkocka i londyńska prasa ka
tolicka "Universe" podała rów
nież relację o wręczeniu jed-nemu
z polskich pułków arty
lerji sztandaru ufundowanego
przez miasto Coatbridge
"Sunday Express" za dzień
nikiem "La France" wydru-kował
wspomnienia ♦francus-kiego
oficera marynarki Mi
chel Bernin z pobytu w niewo
li niemieckiej w twierdzy
Koningstein W tych wspom-nieniach
znajduje się wzmian
ka o generale polskim Kleeber
gu który nie przyjął niemiec-kiego
komendanta twierdzy o
świadczając że jak długo cho
ciażby jeden żołnierz niemiec
ki pozostanie na ziemiach pol
skich żaden inny żołnierz nie
miecki nie przekroczy progu
jego celi Generał Kleeberg zo
stał po tym incydencie wywie
ziony w niewiadomym kierun
ku później nadeszła wiado-mość
że gen Kleeberg zmarł
"na udar serca"
szając na razie problemu Da-lekiego
Wschodu i zagadnień
kolonialnych
Taka światowa federacja
musi mieć swe właściwe i po-nad
narodami stojące instytu
cje: Jedną z nich musi być
Najwyższy Sąd Międzynaro-dowy
którego wyroki mogą
być egzekwowane przez poli-cję
międzynarodową którą by
łyby oczywiście stopniowo
zmieniające się Armje Naro-dów
Zjednoczonych
Oczywiście dlatego muszą
zostać ograniczono pojęcia su
werenności po j edyńczych
państw
Oczywiście konsekwencja
tego musi być także stworze-nie
rządu światowego ale jak
wskazuje Dorothy Thompson
— próbny balon Wallace'a już
do tego zagadnienia rozmyśl-nie
się nie wzbija
Słabym punktem wizji Wal
lace'a jest jego rekonstrukcja
ekonomiczna świata którą we
dług Wallace'a dokonać moż-na
przy pomocy inicjatywy
prywatnej 'o ileby przyszły
przedsiębiorca kierował się za
sadami rozsądku i sprawiedli
wości
— — - --~ --_ r
Śprawa?łij'PolsKićK
Dużo uwagi poświęca pra-sa
brytyjska a w szczególno-ści
szkocka współżyciu między
żolnierzami polskimi a miej
scową ludnością Tak np —
"Southern Daily Echo" wycho
dzące w Southampton pisze
że Polacy "zdobyli" Szkotów
swoim Rachowaniem gorącą
miłością Ojczyzny i wolności
oraz przywiązaniem do swo
jej feligji "W jednym z miast
szkockich codziennie rozlega
się hejnał krakowski Dzien-nik
wspomina też o zabaw-nych
nieporozumieniach któ-re
zdarzyły się na tle począt-kowej
nieznajomości języka
Tak np na zaproszenie brzmią
Ce: I Olu Company is ieque- -
sted for dinner" oficer pol-ski
sprowadził cala swą kom-pan- ję
którą jednak dało się
rozlokować i pożywić u sąsia
dów Polacy odwdzięczają się
za doznaną gościnność podoj
mując setki dzieci szkockich
na zabawach i przedsięwzię-ciach
urządzanych na Boże
Narodzenie Polacy garną się
do nauki żołnierze polscy kon
tynuują swe studia na dwóch
wydziałach medycyny i pra
wa
Pisząc o współżyciu prasa
rozważa też argumenty za i
przeciw małżeństwom między
Polakami a Szkotami r-al--
kirk Herald" zamieścił szereg
listów do redakcji w-t-ej spra
wie których autorki naogół i
wyrażają zdanie że od sa-mych
Szkotek zależy czy mał
żeństwa z Polakami będą
szczęśliwe
KUPUJEMY MASZYNY
1 Grcpy które wpłaciły w pełni
Grupa l:sza na $1200
Grupa 1-c- ia na 5i0
Grupa 4-- ta na 210
Grupa 8-- ma na 15P
Grupa-7-ma- na 250
Grupa 11-t- a na 250
Grupa 13-t- a na 100
2 Grupy które wpłaciły połowę
Grupa 10-t- a na ?300
Grupa lC-t- a na 200
nrnna 17-t- a na '00
połów
na
na 2500
nowopowstałe
pewne sumy:
Grupa wpłaciła:
Grupy zalegające wypełnijcie
prasy!
Błąd ten powstaje w jego ro
zumowaniu — pisze Dorothy
Thompson — z powodu kalwi-nistyczne- go
religijnego punk
tu widzenia naśwint jaki ma
Wallace
Nie można sobie wyobrazić
wskazuje Dorothy Thompson
by inicjatywa prywatna zdol-na
była odbudować zniszcze-nia
wojenne w Europie
Jak może być podtrzymane
stałe zatrudnienie bez uprzed
niego planowania i prowadzę
nia robót publicznych któ-rych
celem byłoby nie zysk i
dywidenda lecz dobro społe-czna
Takie zaś publiczne
nie mogą być przedsiębrane
przez prywatną inicjatywę
prywatny kapitał — chociaż
mogłoby 'być wykopywane
przez prywatnych przedsię-biorców
na zasadach ogólno-światowego
i regionalnego pla
nowania
Oczywiście niedomówienia
w jego przemówieniu co lo
su Niemiec w Europie mają
także swą wymowę muszą
znaleźć swoje rozwiązanie —
wskazuje Dorothy Thompson
— i ostatnie przemówię- -
— JĄmbl4&C3mW U£9pf&~
v
--s -- ysMsfiSSSHw
JESCTBSSirajSSRl bBjnriłł izwt-zmK- m
W JMtrm?S1?mf EX
— - %
"- - £=— f"ff — — - -
--Kilka dzienników prowin
cjonalnych in "Chronicie
and Echo" — Northarnpton i
"Shefield Telegraph" przynio
wiadomość o utworzeniu
obozu dla kilkuset junaków
polskich w Egipcie w pobli-żu
piramid w Gizie Podają o
ne zabawmy incydent tym
jak dwóch instruktorów bry-tyjskich
którzy mieli wykład
dla chłopców karabinie nie
mogli potem znaleźł swych
karabinów "skonfiskowa-nych"
przez junaków dla bliż
szej "inspekcji"
W dalszym ciągu prasa pro
wincjonalna pisze o wystę-pach
Chóru Wojska Polskiego
m in koncertach w Dun-fermlin- e
i Falkirk Prasa szko
cka podaje iż Chór ten dał do
tychczas przeszło 130 koncer-tów
i podkreśla że Chór przy
czynią się do zacieśnienia wię-zów
kulturalnych polsko szko
ckich mając w swym progra-mie
szereg piosenek szkockich
Z diobniejszych spraw
mienić jeszcze należy wzmian
ką w "Evening Standard" o
warzywnictwie w polskich
wizjonach lotniczych oraz no
tatkę w dzienniku Scotts
man" o darze oficera polskie
go dla kościoła w Dalmeny w
postaci trzech witraży ku pa-mięci
matki tego oficera któ
ra zginęła w Polsce podczas
inwazji niemieckiej
"Evening Standard" i czaso
pisma poświęcone sprawom
Afryki jak "Afircan World"
"South Africa" wchodzące
w Londynie podały wiado-mość
że w Północnej Rodezji
zgodził się na przyjęcie 2000
uchodźców polskich z Persji i
dla "ZWIĄZKOWCA
i ponad wyznaczone sumy:
wpłaciła _ 131285
wpłaciła 39154
wpłaciła 26300
wpłaciła 16800
wpłaciła 27800
wpiduUa~ i-2597-
5r-v!
wpłaciła ' 12940
lub więcj"
wpłaci 21500
wpłaci'?' 12500
wpłaciła '10225
wpłaciła 2000
$2500
swój obowiązek wobec własnej
nie [wiceprezydenta Wallace
jak i --jego dotychczasowe wy-powe- dzi
wskazują że ten a-meiyk- ański
mąż stanu ma wo
le widzenia jasno problemów
i ch'ć wyprowadzenia świata
z otecnego okresu zamętu
rewtlucji
MRiM HEPBURN WAL- -
CZi CIĄGLE Z PREMJE
I REM KINGIEM
Nemałą sensację wywołało
zatnymanie przez cenzurę
Onta-i- o filmu wyprodukowa-nego
w Ottawie przez rządo-we
buro filmowe p t "Inside
Fitir? Canada"
Bjy premier Hepbum któ
ry jko skarbnik prowincjo-nal- n:
jest jednocześnie sze-femj:enz- ury
filmowej zabro
nił wyświetlania tego filmu
pod pretekstem że jest to
film polityczny zrobiony za
piemdze podatkowe a służą-cy
om jedynie partji pelity
cznei premjerowi Kingowi
Ocywiście sprzeczka na
ten tmat i w prasie i wśród
zaintresowanych czynników
trwaa blisko 2 tygodnie a pu
blicrość pozbawiona była mo
żnoli obejrzenia tego filmu
3 Grupy które wpłaciły mniej' niż lub mc jeszcze:
Grupa 2-- ga wsaciła 13745 na
Grupa 5-- ta 350 wpłaciła 14180
Grupa 6-- ta iu 200 wpłaciła 6100
Grupa 12-t- a n- - 150 wpłaciła 300
Grupa lł-t- a 100 wpłaciła
które dobrowolnie zobowiązały się wpła- -
4 Grupy
cić
Grupa 18-t- a
19-t- a
roboty
i
do
i
ale
ł
mwB
mi
sło
o
o
o
wy
dy
"The
000
że trozpbćzęto --już -- budowę) ob
żów'w rmejscówośeiachBwa-n- a
Nikubwa Lusake i Aber-cor- n
Polscy Saperzy w Wiel
kiej Brytanii
Po upadku Francji w czer
wcu 1940 roku polscy sape-rzy
przybyi do Wielkiej Bry-tan- ji
w oddziałach zwartych i
z bronią w ręku
Szybko przeorganizowano
ich tu w nowe do brytyjskich
warunków przystosowane jed
nostki i saperzy wyruszyli w
teren do ciężkiej pracy
Po tragicznych przejściach
czerwcowych we Francji —
Wielka Brytanja znalazła się
nagle wobec groźby natych-miastowej
inwazji niemiec-kiej
i musiała wobec tego ufor
frfikować swe wybrzeża Dla
saperów polskich znalazła się
robota przy fortyfikowaniu
brzegów Szkocji
Piękne wybrzeża piaszczys-te
jeżyć się poczęły od zapor
przeciwpancernych śliczne pa
stwiska zmieniały się w groź-ne
pola minowe otoczone dru
tami kolczastymi Saperzy pra
cowali z zapałem a w wol-nych
cywilach po pracy po
wstawać poczęły serdeczne sto
sunki z miejscową ludnością
Początkowo ze smutkiem pa
trzyli Szkoci na swe ukochane
pola pokaleczone drutami ale
rozumiejąc że dzieje się to
dla obrony przyjaźnią darzy
li Polaków którzy przybyli tu
by bronić szkockiej ziemi i
walczyć ze wspólnym wro-giem
KieAy pierwsze niebezpie-czeństwo
bezpośredniej inwa-zji
minęło Wielka Brytanja
zmieniła się 'w olbrzymi obóz
warowny oddziały saperskie
otrzymały nowe wyposażenie
i nowy sprzęt i zaczęto je szko
lić z tym nowym sprzętem
Nowoczesny saper walczy
sprzętem całkowicie zmotory-zowanym
i musi być dobrym
mechanikiem Na licznych
więc kursach jazdy samocho
dowej i na pokazach sprzętu
mechanicznego szkoliły się co
raz nowe zastępy kierowców
mechaników i ślusarzy
Szkoła podchorążych rezer
wy saperów otworzyła swoje
podwoje dla tych którzy jej u
kończyć nie zdołali we Fran-cji
Przypuszczać należy że wła
śnie tej ciężkiej pracy zawdzię
czają saperzy swój dobry hu-mor
i nastrój mimo iż są na
wygnaniu i że dotychczas nie
spełniło się ich największe ma
rżenie bezpośredniego zetknie
cia się z wrogiem
Oczywiście prasa prorządo
wa broniła filmu i dyrektora
biura Griersona podczas kie
dy opozycja na czele z "Globe
and Mail" rzucała gromy na
Ottawę
Wkońcu jednak sprawa za
łatwiona została w ten sposób
że premier Hepburn film zwol
nił i obecnie wyświetlany on
jest chociaż z opóźnieniem w
kinach Ontario
Notujemy ten fakt dla pod
kreślenia coraz to bardziej za
rysowującej się burzy w po
śród liberałów której to li'
der w Ontario na każdym kro
ku stara się podważyć pozycję
swego zwierzchnika partyjne
go jakim jest jako szef całej
partji liberalnej prem King
PO WYBORACH W
TORONTO
Wybory w Toronto rie przy
niosły specjalnej sensacji ani
niespodzianek
Mayorem przez aklamację
wybrany został nadal F Con
boy kontrolerami dotychcza-sowi
4-r- ej kontrolerzy z tym
że i tym razem — chociaż
'prasę miał przeciwko sobie
w agqi fi
Akcje Zbiórkowe
Organizacje polskie w Ka-nadzie
nie szczędzą grosza na
celz publiczne
Ofiarny grosz Polonii haiia
dyjshie idzie na pomoc żołnie-rzowi
Polskiemu na pomoc
dla Polaków w Rosji dla Me
dnych dzieci polskich i t p
W całej tej ofiarności jest
tylko jedno małe ale Tym
"ale" jest niestety fakt że ta
nasza ze szczerego serca ply
nąca ofiarność — jest zbyt
zdecentralizoicana nie tylko w
swej organizacji ale i w ce-lach
Każda z poszczególnych
organizacyj — rada wysuwać
swoje wałsne cele którym siu
żyć pragnie przedewszystkiem
Jedni więc zbierają na papie-rosy
dla żołnierzy inni na
sivetry i skarpetki inni znów
na paczki dla żołnierzy inni
na paczki dla Jeńców inni na
pomoc Polakom w Rosji inni
znów na pomoc Internowa-nym
lub na biedne dzieci pol
sicie w Afryce czy gdzie
indziej
Rozumiemy że wszystko są
to cele godne poparcia i dob
rze się dzieje że naplyawją na
nie ofiary pieniężne Sądzimy
jednak że należałoby przynaj
mniej skoordynować zespolić
tę naszą akcję zbiórkową do
pewnych konkretnych celów w
taki sposób aby z jednej stro
ny iczmóc tę naszą ofiarność
bardziej jeszcze a z drugiej
strony działać bardziej piano
wo
Wiemy naprzyklad że Jeń-cami
i Internoioanymi opiekli
je się Czerwony Krzyż — xv
tej dziedzinie powinniśmy
ściślej współdziałać z Kana-dyjskim
Czenoonym Krzyżem-- —
w zakresie opieki nad Pola
kami w Rosji i sierotami — z
Polskim Czenoonym Krzyżem
w Londynie via Kanadyjski
Czerwony Krzyż a %o zakre-sie
opieki nad żołnierzem Pol
skim — współdziałać z Refe-ratem
Barów przy Naczelnym
Dowództwie Polskich Sił Zbro
jnych w Londynie poprzez pol
sicie placóioki urzędowe ?u [La
nudzie jak PoselsUoo R P w
Ottawie i Konsulaty R P w
Montrealu i Winnipeg%i
Wtedy akcja nasza byłaby
skuteczniejszą i bardziej mo-że
planoioą i celoiuszą
To są moagi które może
przyczynią się w petonym cho
ciażby stopniu do skoordyno-tuani- a
naszej ofiarności społe
cznej polskiej w Kanadzie
WASZ
— Duncan uzyskał najwięk-szą
ilość głosów i będzie dalej
zastępcą burmistrza
Zmiany jedynie zaszły na
stanowiskach radnych miej-skich
Tym ciekawsze że do tych
wyborów stanęły dwie lewico
we partje polityczne C C F
i komuniści
Obydwaj kandydaci komuni
styczni S Smith i F Salsberg
w swoich okręgach zebrali
największą ilość głosów i oby
dwaj weszli do Rady Miej-skiej
Partja C C F także zdoła
ła wprowadzić 2 swych kan-dydatów
do rady miasta
Pisząc o' tym "Toronto
Star" wskazuje że zwycięst-wo
S Smith'a i Salsberga nie
oznacza że wszyscy wyborcy
głosujący chcą lub zostali na-gle
komunistami ale że spo-łeczeństwo
radykalizuje się i
żąda większego v przesunięcia
na lewo tak w polityce jak i
w sprawach miasta gdzie co-raz
bardziej wysuwa się po-trzeba
lepszej opieki społecz-nej
i sprawiedliwego trakto-wania
niezamożnych i moż-nych
tego świata