000411 |
Previous | 2 of 8 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
- ta ''#'£-- ♦ "- V- 1 %5 1 A ' j V - W-- 7 -- v"jśV'
STR 2 „ZWIĄZKOWIEC" CZERWIEC (Jonę) piątek 20 - 1W5 NR 49
"Związkowiec" (The Alliancer)
Prlnted and
rfnnV POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
1638 Bloor Słrceł Vest — Toronto Ont Canada — M6P 4A8
Telephones: 531-249- 1 531-249- 2
Sccond class mail reglstratlon number 1673
OfflclaJ Organ of The PoUsb Alllance Frlcndly Soclety ot Canada
Jan Bldas — Chalrman of the Board
Edltor tn-Chl-ei
— B Hey denkom - General Manager - S F Konojfe£
Business Manager — Czesław Blaszjk
SubscrlpUon- - In Canada $15 00 per year In other Countrles $17 00
PRENUMERATA
Roczna w Kanadzie $15 00
Półroczna $ 8 00
Kwartalna $ 5 00
CO SSĘ DZIEJE W
rzypuszczalnie większość osób którym postawiłoby się
ptanie umieszczone w tytule odpowie: źle Niewątpli
wie pewna ilość odpowiadając w ten sposób będzie miała
na mysh sytuację i położenie więźniów podczas gdy przy-tłaczająca
większość nastawienie władz do więźniów W nie-mal
regu'arnych odstępach czasu odbywają się w więzie-niach
jakieś awantury Niektóre mają przebieg krwawy
Każde zajścia powodują znaczne szkody Obok buntów wy-soce
rozpowszechnionym zjawiskiem są ucieczki więźniów
Zapewne każdego zdumiewać musi iż nawet więzienia w
których panuje podobno najostrzejs7y rygor które są naj-bardziej
strzeżone notuje się ucieczki
Od czasu do czasu dowiadujemy się o porachunkach
między więźniami nieraz krwawych To znów dowiaduje-my
się o mordach popełnionych przez więźniów skazanych
za takie zbrodnie którzy je popełnili znowu podczas urlopu
więziennego Nie brak też ciekawych wiadomości na temat
różnego rodzaju imprez dla więźniów: zawody sportowe
przedstawienia teatralne seansy filmowe jest radio i tele-wizja
Niektórzy więźniowie uzyskali nawet prawo studio-wania
opuszczają więc codziennie więzienie i udają się na
wykłady i inne zajęcia na uczelniach
Z jednej więc strony mamy informacje o złym stanie
w więzieniach a z drugiej o wygodach dla więźniów Wydaje
sic iż wszystkie doniesienia są ścisłe ale jednocześnie prze-sadzone
A więc na pewno w niektórych więzieniach tych
przeznaczonych dla groźnych przestępców panuje ostra dy-scyplina
ale znowu nie tak straszna skoro można z tych
więzień uciekać i organizować bunty porywać straż wię-zienną
jako zakładników
d lat toczy się zasadniczy spór na temat wymiaru spra-wiedliwości
ściślej najwyższej kary to jest śmierci
jest
PubUsned for every ruesday
Frlday by
Stanicy — Secretary
Zagranicą — Roczna
Półroczna $1000
Pojedynczy numer
WIĘZIENIACH?
poza tym —
studiując m architekturę
i elektronikę
ODSZKODOWANIE
PRL $350000 za na-ruszenie
„Kalmar"
(6000 ton) — wód terytorial-nych
Stanów Zjednoczonych
Trawler-fabryk- a został za-trzymany
maja ku-try
straży granicznej gdy
stwierdzono ryby
odległości mili wy-brzeża
Pas terytorialnych
miL Wartość
4 5 niln
Wiąże się jak najbardziej ze stanem bezpieczeństwa sy-tuacją
w więzieniach wzrostem przestępczości itp
Kara śmierci została zawieszona na okres 5 lat z tym
jednak iż nie dotyczy to skazanych za zabójstwo policjantów
i strażników więziennych Od przeszło 10 nie wykonano
żadnego śmierci jakkolwiek na karę skazani zo-stali
mordercy policjantów i strażników więziennych Wielu
posłów podobnie jak i pism słusznie dowodzi iż jest to
nieposzanowanie prawa Skoro bowiem kodeks przewiduje
taką karę a sąd wymierza i nie zaleca stosowania prawa
łaski — Rząd Federalny nie powinien ingerować
Kara śmierci została więc praktycznie zniesiona a nie
zawieszona i zbrodniarz skazany na nią wie doskonale iż
nie będzie wykonana Wie też iż zostanie pewnym
czasie zamieniona na Wystarczy iż nie będzie sprawiał
kłopotów więziennej będzie powracał z urlopów
a wówczas zgłoszony wniosek o ułaskawienie
Krytycy wskazują iż błędny jest pogląd mor-derców
można w więzieniu wychować na przyzwoitych oby-wateli
i na dowód tego cytują obficie z kronik kryminal-nych
A więc iż większość tych zbrodniarzy to recydywiści
popełniają przestępstwa w czasie urlopów Słowem iż sto-sowanie
łaski wobec nich jest nie tylko zbędne ale szko-dliwe
Czy kara śmierci rzeczywiście odstrasza? Statystyka państwa nie dostarcza w tej sprawie decydującej
odpowiedzi Przeciwnicy kary śmierci posługują się argu-mentami
natury moralnej dowodząc iż nikt nie prawa
odbierać życia drugiemu nie wspominając oczywiście iż jest
teza w obronie właśnie tych którzy zabili innych Dowo-dzi
się również iż trzeba długiego okresu czasu aby stwier-dzić
czy zniesienie kary śmierci powoduje wzrost przestęp-czości
Nasi ustawodawcy — przeciwnicy najwyższego
kary — powołują się na przykłady innych państw
które zniosły tę karę Jest to wyraz humanitarności a prze-cież
Kanada szczyci się tym
w więzieniu New Westminster zaktualizowały
zarówno stan więziennictwa jak i karę śmierci Dziwne to
jest iż ostry rygor w poszczególnych więzieniach nie prze-szkadza
w dostaniu się nich różnych narkotyków brom
Zdumiewające jest iż groźni więźniowie mogą się spotykać
aby planować wspólne akcje
Czyżby niektórzy pracownicy więzienni wykazywali da-leko
idącą --wyrozumiałość jako czynnik wychowawczy?
A może strażnicy — niektórzy — prostu boją się
uchylają ci przed niebezpiecznymi krokami? Nie narażają
swojego życia
Komisja specjalna powołana zbadania wypadków w
New Westminster nie odpowie oczywiście na pytanie w spra-wie
stosowania kary śmierci ale może dostarczyć argumen-tów
zarówno jej zwolennikom jak i przeciwnikom
Studiują za granicą
Stale wzrasta liczba pol-skich
studentów którzy
kształcą się w zagranicznych
uczelniach W roku akademi-ckim
196061 było ich
320 w roku 197273
dwukrotnie więcej zaś w mi-nionym
roku akademickim
197374 za granicą zdobywa-ło
wiedzę już 1170 młodych
Polaków
Dziś 2000 nowych stu-dentów
legitymuje się indek-sami
szkół wyższych
krajów Ponad połowa tej
liczby to słuchacze uczelni
technicznych przeszło 400
polskich studentów kształci
się za granicą kierunkach
humanistycznych 160 — na
ekonomicznych a 120 na rol-niczych
Najliczniejsze
środowisko akademickie w
ZSRR kształci się hm obec-nie
1240 studentów Indeksy
uczelni NRD posiada 356 słu-chaczy
Na Węgrzech studiu-je
123 w Bułgarii Pola-ków
Potlscy studenci ksztaca
and
Lasek
$1700
20£
się we Francji
in
WYSOKIE
zapłaci
przez
17 przez
że łowi na
108 od
Kalifornii
wód
ma szerokość 12
trawlera „Kalmar" wynosi od
do dolarów
to
lat
wyroku tę
ją
to
ona po
10 lat
władzy
zostanie
jakoby
że
ma
to
wy-miaru
Zajścia
do
po
bo
do
zaled-wie
ok
innych
na
polskie
82
(TM
POLSKIE ALPINISTKI
W Karakorum znajduję się
perwsza polska kobieca wy-prawa"
himalajska która za-mierza
wejść na dziewiczy do-tąd
szczyt Gasherbrum (wys
7952 metry)
f '
„ H$iil--i-Z - w-f- c '
Adam Brotnke
Ugoda kompromis
Tradycyjne normy postępo-wania
w polityce polskiej u-leg- ły
poważnym zmianom na
przełomie XIX i XX stulecia
Wejście na arenę polityczną
nowych klas społecznych
uformowanie się nowoczesne-go
agresywnego polskiego
nacjonalizmu i wreszcie
otworzenie się realnych moż-liwości
na odzyskanie niepod-ległości
sprawiły że w dużej
mierze dawne "reguły gry"
się zdezaktualizowały Tu
właśnie chyba rozeszły sie
polskie pojęcia "kompromi-su"
i "ugody" Z chwilą kie-dy
wyłoniły sie konkretne
szanse na odbudowanie włas-nego
państwa wszelka ugoda
z zaborcą stała się sprzeczna
z interesem narodowym —
nabrała jednostronnego zna-czenia
kapitulacji
Od początku bieżącego stu-lecia
starcia polityczne po-między
Polakami przybrały
więc na gwałtowności Szer-mowano
znów zaciekle zarzu-tami
agenturalności Nie u-chro- nili
się od nich ani Ro-man
Dmowski ani Józef Pił-sudski
Specjalnie mocno wy-stąpiło
to jednak w walce ze
skrajną lewicą Winni tu byli
zresztą sami socjaldemokraci
a następnie i komuniści Kur-czowe
trzymanie się przez
nich programu Róży Luxem-bur- g
— organicznego związ-ku
Polski z Rosją — posta-wiło
ich w praktyce poza na-wiase- m
polskiego życia poli-tycznego
Nawet jednak kie-dy
komuniście zerwali z lu-xemburgiz-mem
i formalnie
stanęli na stanowisku pol-skiej
państwowości odrębnej
od ZSSR nie uwolnili się od
zarzutu agenturalności Bez-pośrednio
przed powstaniem
mury okupowanej Warszawy
usiane były sloganem: "PPR
— Płatni Pachołkowie Rosji"
Bolało to wyraźnie Władysła-wa
Gomułkę który po doj-ściu
do władzy przy różnych
okazjach podkreślał publicz-nie
że PPR pieniędzy od Ro-sjan
nie brała
Nie wszystkie jednak dob-re
dziewiętnastowieczne tra-dycje
zostały zarzucone
Gwałty polityczne nadal były
potępiane przez Polaków W
okresie niepodległości zabój-stwo
Gabriela Narutowicza
Brześć i Bereza spotkały się
z dezaprobatą zdecydowanej
większości społeczeństwa W
latach okupacji wypadki mor-dów
politycznych — nawet w
starciu pomiędzy podziemiem
londyńskim a komunistami
— były rzadkie a donosy na
przeciwników politycznych do
okupanta niemieckiego były
ogólnie uważane za niedo-puszczalne
M
W Nowym Jorku obrady
toczyły się wyłącznie w języ-ku
angielskim jakkolwiek
przewidywano iż językami
obrad będą angielski i polski
W Montrealu przewidywano
trzy języki: do dwóch poprze-dnich
doszedł jeszcze francu-ski
W niektórych sekcjach
toczyły się one wyłącznie po
angielsku podczas gdy w in-nych
w języku polskim i an-gielskim
Tłumaczy oczywi-ście
nie potrzeba było
Obecnych było sporo pań
w tym również prelegentek
Pozycją naukową urodą i ele-gancją
wybijała się dr Hele-na
Znaniecka-Łopat- a córka
znakomitego socjologa która
poszła w ślady swego ojca
Jest ona profesorem socjolo-gii
University Loyola w Chi-cago
autorką wielu prac
jak również wnikliwych stu-diów
na temat Polonii ame-rykańskiej
Przybyła w towa-rzystwie
męża — oczywiście
też profesora uniwersytetu
Podczas przerw otaczało ją
grono osób zasypując pytania-mi
Posługuje się dobrze ję-zykiem
polskim ale dyskusje
naukowe woli prowadzić w
języku angielskim
Najbardziej popularną ucze-stniczką
była dr Anna Cień-cfał- a
profesor historii na
University of Kansas Nie
dlatego iż spędziła wiele lat
w Montrealu ale z powodu
aktywnego udziału w 'życiu
naukowym i to na odcinku
problematyki polskiej Zagad-nienia
stosunków polsko-nie-miećkic- h
problem gdański
należą do specjalności prof
Cienciały Przed przeniesie-niem
się do Stanów Zjedno-czonych
wykładała na uniwer-sytetach
w Ottawie i Toronto
Próf Cienciała zorganizowała
również wymianę studentów i Uniwersytetem Poznań-skim
Na ostatnim 2jeździe
wygłosiła ni in referat pL
Niemiecka propaganda re
Zasadnicze odejście od u-tarty- ch
norm miało miejsce
w latach bezpośrednio po
wojnie podczas obejmowania
władzy przez komunistów
Przeniesienie na teren Polski
tradycyjnie bardziej gwał-townych
rosyjskich — a
szczególnie bolszewickich —
metod walki politycznej do-prowadziło
do brutalnego
zdławienia wszelkiej opozycji
i licznych ofiar w ludziach
Z kolei komuniści szermowa-li
szeroko zarzutem agentu-ralności
— w procesach po-kazowych
okresu stalinow-skiego
zaroiło się w Polsce
od rzekomych zachodnich
szpiegów Stwierdzić jednak
należy — nie ujmując w ni-czym
cierpień ofiar terroru
— że przewrót komunistycz-ny
w Polsce odbył się mniej
krwawo niż w szeregu kra-jów
Europy Środkowo-Wschodni- ej
nie mówiąc juz o sa-mej
Rosji
Od połowy lat pięćdziesią-tych
terror ze strony komu-nistów
znacznie zmalał Par-tia
nie zamierza oczywiście
odstąpić od władzy Wszel-kie
próby oporu na drodze
konspiracji są stanowczo lik-widowane
W wypadkach
otwartego buntu — jak to
miało miejsce w Poznaniu w
1956 r czy na Wybrzeżu w
1970 r — Partia nie cofa się
przed użyciem siły Na ogół
jednak uładze PRL starają
się konfrontacji takich uni-kać
i rozładowywać je na dro-dze
mniej drastycznych re-presji
a gdzie konieczne i
koncesji Wyroki w proce-sach
członków nielegalnych
organizacji — z reguły nie-poważnych
zresztą — są sto-sunkowo
łagodne W wypad-ku
poważniejszego kryzysu
modyfikuje się generalną li-nię
polityczną i wymienia
rządzącą ekipę — co jest
swojego rodzaju surogatem
zachodniego "przesilenia ga-binetowego"
Te względnie
cywilizowane metody postę-powania
ze strony polskich
komunistów są nie tylko wy-nikiem
przemian postępują-cych
w całym bloku Porów-nanie
zakresu swobody w
Polsce z innymi krajami ko-munistycznymi
wypada na
jej korzyść W jakiejś mie-rze
— chociaż na pewno w
sposób niezadawalający dla
większości- - Polaków — odgry-wa
tu rolę wpływ tradycyj-nej
polskiej kultury politycz-nej
Stosunkowo łagodne meto-dy
sprawowania władzy przez
komunistów można również
tłumaczyć faktem że nie czu-ją
się oni zagrożeni W Pol
igawki
wizjonistyczna na temat gdań-skiego
korytarza w latach
1925—1933"
Referaty wygłosiły m in
uczone panie z różnych uni-wersytetów
i instytutów w
tym: Iwona Grabowska Tere-sa
Rakowska-Harmston- e Iza-bela
Jost Joanna Matejko
Jadwiga Maurer Stefania
Miller Jadwiga Mostwin Naj-większe
zainteresowanie pu-bliczności
wywołały obrady
sekcji nauk politycznych a
przede wszystkim jej dysku-sje
panelowe Przewodniczył
tej sekcji prof Adam Brom-k- e
ale na poszczególnych
sesjach inni profesorowie
prowadzili obrady Znamien-ne
było iż na zebraniach tej
sekcji obecni byli przez cały
czas 'kierownicy sekcji pol-skich
Ministerstwa Spraw Za-granicznych
z Ottawy oraz Se-kretariatu
Stanu z Waszyng-tonu
W sympozjum uczestniczy-ły
same tuzy profesorowie:
Zbigniew Brzeziński z Nowe-go
Jorku Zbigniew Falle-buc- hl
wybitny ekonomista z
uniwersytetu w Windsor Ale-ksander
Gella z uniwersytetu
w Buffalo Leszek Kołakow-ski
z uniwersytetu Yale oraz
jedyny nie profesor ale pu-blicysta
i wydawca Andrzej
Stypułkowski z Londynu
Prof Bromke zagaił sympo-zjum
wprowadził członków
panelu po czym 'każdy z nich
przemawiał W tej sekcji ob--
rady toczyły się wyłącznie w
języku angielskim
Gwiazdorem Kongresu był
niewątpliwie prof Leszek Ko-łakowski
filozof pisarz je-den
z tych którzy po słyn-nych
manifestacjach studen-ckich
w marcu 1968 r pozba-wiony
został katedry na
Uniwersytecie Warszawskim
Trudności jego z partią rozpo-częły
się zresztą już w 1958 r
Kołakowski był członkiem
sce powojennej zbliżyły się
do siebie ponownie — tak
jak w XIX wieku — pojęcia
"ugody" i "kompromisu"
Skoro wskrzeszenie nieDodle-głośc- i
tvpu lat 1918-3- 9 (za
co oddało życie podczas woj-ny
przeszło trzy miliony Po-laków)
?tało sie realne po-wstał
problem jak najlepsze-go
zabezpieczenia w konkre-tnie
istnieiacvch warunkach
polskich interesów narodo-wych
Spontanicznie wskrze-szone
7ostay dziewiętnasto-wieczne
"reguły pry" Ugo-d- e
z rządem komunistycz-nym
i ZSSR — a nawet u-dz- iał
w Partii i w sprawown-ri- u
władzy — uznano za ko-nieczność
Kryterium oceny
ludzi stało sie raz jeszcze ich
działanie na korzvść czv też
na szkodę sprawv polskiej
W gradacji tej działa nieza
wodnie zdrowy instynkt na-nrio- wy
Dzisiejsza rehabilitacja "u-- g
dy" nie ma wiec nic współ-- i
ego z rezygnacją z narodo-wych
aspiracji Polacy nie
wyrzekli się swoich tradscii
Najlepszym dowodem ze po-mimo
okrucieństw woiny i
okresu stalinowskiego społe-czeństwo
polskie nie straciło
wrażliwości na akty gwałtu
była reakcja na napaść w
marcu 1968 r na Stefana Ki-sielewskiego
Tak jak spo-twarzenie
Prusa i Dmowskie-go
incydent ten zyskał mu
powszechną sympatię i zwię-kszył
tylko popularność auto-ra
powiedzenia o "rządach
ciemniaków"
Nie miejmy tu wątpliwości
Jeśli zmieni się międzynaro-dowa
sytuacja jeśli zaistnie-je
ku temu koniunktura —
chociaż wcale nie musi ozna-czać
to zrywania sojuszu z
ZSSR ani obalenia istniejące-go
ustroju społecznego — Po-lakom
na pewno nie zabrak-nie
woli aby znów "wybić
się na --niepodl-egłość"
Sadzą
oni że swoim obecnym "ugo-dowym"
postępowaniem —
wykorzystując istniejące wa-runki
dla wzmocnienia we-wnętrznych
sił narodu i uni-kając
ich roztrwonienia
przedwczesnymi nieroztrop-nymi
zrywami ' — moment
ten najbardziej skutecznie
przybliżają
Jednym z naczelnych zało-żeń
emigracji było zachowa-nie
tradycji polskiej kultury
politycznej zagrożonej w kra-ju
Przebywając w krajach
demokratycznych mamy spo-sobność
przeciwstawiania się
metodom gwałtu we wszyst-kich
jego objawach Społe-czeństwo
w Polsce — o czym
partii jednym z przywódców
partyjnej młodzieży akademi-ckiej!
która wydawała głośny
tygodnik „Po Prostu" Pismo
to odegrało poważną rolę w
okresie poprzedzającym „Pol-ski
Październik" i po paź-dzierniku
1956 r Ale już w
rok później zostało przez Go-mułkę
zlikwidowane
Kołakowski profesor filo-zofii
nowoczesnej był jedy-nym
wymienionym z nazwi-ska
i napiętnowanym przez
Gomułkę na kongresie par-tyjnym
-- jako przywódca rewi-zjonistów
Był to początek ja-wnych
rozbieżności riiiędzy
wielce popularnym uczonym
i pisarzem — Kołakowski pi-"sz- e
sztuki scenariusze filmo-we
opowiadania eseje — a
partią Po licznych mniej-szych
starciach doszło do po-ważnego
w październiku 1966
roku kiedy to w 10-lec- ie Października uczestniczył na
zebraniu studenckim na Uni-wersytecie
Warszawskim i
wygłosił przemówienie z oka-zji
tej rocznicy Nie podobało
się ono władzom partyjnym i
Zenon Kliszko najbliższy
współpracownik Gomułki za-groził
prof Kołakowskiemu
wykluczeniem z partii Nastą-piił- o
to zresztą nieco później
Kiedy w marcu 1968 r po-zbawiono
go katedry w War-szawie
otrzymał propozycje
od szeregu uniwersytetów eu-ropejskich
i amerykańskich
Przyjął propozycję Uniwersy-tetu
Montreal gdzie wykładał
przez rok po czym wyjechał
na rok do USA gdzie wykła-dał
w Berkeley University a
potem udał się do Wielkiej
Brytanii gdzie objął wykłady
w Oxfordzie Obecnie powró-cił
do USA obejmując w nad-chodzącym
roku wykłady fi--
lozofii na Uniyersity of Yale
w New Haven
Uczestniczył on w sympo-zjum
poświęconemu zagad
(2)
pisałem już na tych lamach
— dczekuje też od nas że be-dzei- ny
niejako transmisją
do nich demokratycznych sto-sunków
międzyludzkich Za-dania
te jednak możemy wy-pełnić
nie gołosłownymi de-Haracja- mi
a przecie wszyst-kim
własnym przykładem
Niestety nie jest tu najle-piej
Przykład naszych włas-nych
stosunków międzyludz-kich
nie jest zachęeaiący a
cęsto nawet 'wręcz gorszący
Zarówno wobec rodaków z
kraju jak i wśród nas sa-mych
brak nam solidarności
i tolerancji Poszczególne gru-py
prz pisują sobie monopol
na patriotyczny ideał i odsą-dzają
ludzi któm nie po-dzielają
ich programu nd
czci i wiary Walcząc rzeko-mo
o zasady demokracji sami
je gwałcą
Specjalnie smutne — bo
i-derzaj-ace
jednostki nie mo-gące
publicznie się bronić —
sa personalne ataki przeciw-ko
ludziom z Polski Arbi-tralnie
przypisuje sie im mo-tu- y
feruje wyioki o ich po-stępowaniu
nie wnikając w
niezmiernie skomplikowane
waiunki w który cli musza
cni działać Przy czepia się na-lepki
nie mające często wie-le
wspólnego z rzeczywistoś-cią
W Londynie odmówiono
wstępu do 'Ogniska Polskie-go"
powszechnie szanowane-mu
w kraju działaczow i kato-lickiemu'
dlatego ze jest
posłem na Sejm!
Nie lepie) jest wewnąlrz
emigracji '"Potępieńcze spo-ly- "
pomiędzy różnymi grupa-mi
pełne sa osobistych ura-zów
i zawiści Dyskusje pub-hczn- e
mc mają na celu twór-czej
wymiany myśli — spro-wadzają
się raczej do propa-gowania
własnej idće jixe
Niestety z biegiem lat sytua-cja
ta nie ulega poprawie
ale przeciwnie zdaje się po-garszać
W ostatnich latach
sięgnięto do metod anonimo-wych
paszkwili "czarnych
list" i personalnych indek-sów
W polemice ze mną Miero-szews- ki
powałał się na auto-lyt- et
Mickiewicza Warto
więc przypomnieć co wielki
wieszcz uczył nas o stosun-kach
pomiędzy polskimi tu-łaczami
Właśnie w "Księ-gach
narodu i pielgrzymst-wa- "
pisał on: "Nie krzyczcie:
oto na tym człowieku taka
plama jest muszę ją poka-zać
oto ten człowiek popeł-nił
taki a taki wy stępek Lu-dzie
dobrzy sądzą zaczynając
od dobrej strony"
nieniom politycznym (Polska
w ostatnim ćwierćwieczu dwu-dziestego
wieku) oraz filozofi-cznym
--(rozwój polskiej filo-zofii
marksistowskiej) W sek-cji
literackiej prof Terlecki
mówił o „Sztuce pisarskiej
Leszka Kołakowskiego" Był
więc jedynym uczestnikiem
Kongresu o którym wygło-szono
referat Na przerwach
oraz na spotkaniach w Red-pat- h
Hall tłoczno było wokół
niego Słuchał uważnie i cier-pliwie
odpowiadał na pytania
Sporo było księży Uczest-niczyli
nie tylko w pracach
sekcji teologicznej ale rów-nież
w innych I tak np zna-ny
naszym Czytelnikom Po-lonii
kanadyjskiej ks prof
dr Andrzej Woźnicki brał
udział w sekcji etnicznej oraz
filozoficznej Na tej ostatniej
wygłosił referat pt „W po-szukiwaniu
sensu egzystencji
ludzkiej" oraz brał udział w
panelu „Rozwój polskiej filo-zofii
marksistowskiej" w sek-cji
etnicznej w panelu brał
udział ks prof L Chrobot
który miał również referat w
sekcji teologicznej W tej sek-cji
— jak już pisaliśmy —
doskonałą prelekcję wygłosił
ks M Smith
Prof Aleksander Matejko
był — jak na wszystkich zja-zdach
— bardzo aktywny
Przewodniczył w sekcji socjo-logicznej
oraz uczestniczył w
sekcji etnicznej Prof Jerzy
Korey-Krzeczows- ki był prze-wodniczącym
i jednym z pre-legentów
w sekcji ekonomicz-nej
a ponadto wygłosił zasad-niczy
referat na końcowej
plenarnej" sesji Najbardziej
zróżniczkowaną sesję prowa-dził
ze swadą i humorem
prof Adamkiewicz W sekcji
nauk przyrodniczych wygło-szono
bowiem prelekcje z na-stępujących
dziedzin: -- geologii
biochemii farmakologii
DOTACJA RZĄDOWA
Federalne Ministerstwo
Zdrowia udzieliło dotacji w
wysokości $176952 organiza-cji
„New Ilonzons" na obsza-rze
Metropolii Torontonskiej
w skład której wchdzą emeiy-c- i
i ooby w staiS7m wieku
Organizacja ta skupia na ca-Ij- m
obszarze kraju 799727
osób
Od chwili utworzenia jej w
1972 roku zrealizowała juz
ona 4033 projekty na kkne
wydatkowano S22805133
POŻYCZKI BANKOWE
W tygodniu który zakoń-czył
się 4 czerwca banki in-korporow-ane
udzieliły poży-czek
na łączna sumę $37000-00000- 0
o 8229000000 więcej
niż w poprzednim i o $227-00- 0
000 więcej niż przed dwo-ma
ty gc dniami
Z WIĘZIENNICTWA
Kierownictwo więziennic-twa
planuie przeniesienie za-kładu
karnego z Kingston do
Sculog Township w pcblu
Port Teny Równocześnie
otwarto nowe więzienie ma-jące
200 cel w Burwash
GOTÓWKA W BANKACH
Zapasy gotówki w bankach
zwiększyły się w okresie 10
minionych lat o 29 3fr poci
czas gdy w poprzednim takm
samym okresie o 21 77 Pcd
koniec marca br unosł " one 898 900000 000 Jeżeli
chodzi o należności najwięk-sze
sa z tytułu pożyczek hi-potecznych
ŻĄDAJĄ
JEGO USTĄPIENIA
Członkowie Bntish Colum-bia
Goernment Employees
Union skupiającej w swych
szeregach funkcjonariuszy
więziennictwa domagają się
WIEŚCI z POLSKI
Onacoiuane na poditaiaie fnanj fnajoiuci
INSTYTUT
ZDROWIA DZIECKA
W Białymstoku wybudo-- i
wany zostanie w przyszłej
pięciolatce Instytut Zdrowia
Dziecka — specjalistyczne
centrum pediatrii Główne
obiekty instytutu powstaną
ze środków Narodowego
Funduszu Ochrony Zdrowia
Koszt budowy wyniesie 350
min zł
POWOŁANIA
KAPŁAŃSKIE
Polska należy do krajów
o stosunkowo dużej liczbie
powołań kapłańskich i za-konnych
W ub roku ogól-na
liczba powołań wyniosła
421b osób w tym 3091 alu-mnów
w seminariach ducho-wnych
diecezjalnych i 1125
w seminariach zakonnych
Jeżeli chodzi o nowych ka-płanów
to w ub roku ogó- łem wyświęconych zostało
638 osób w tym 486 księży
diecezjalnych i 152 ojców
zakonnych
FABRYKA DZIEWIARSKA
Woj sieradzkie wzbogaciło
się o nowy zakład przemy-słowy
W Złoczewie odbyło
się otwarcie fabryki dziewiar-skiej
Złoczewksa fabryka będzie
immunologii i genetyki Prof Adamkiewicz ' immunolog
profesor Uniwersytetu Mon-treal
bardzo żałował iż — jak
mówił — najwybitniejszy im-munolog
kanadyjski dr Stani-sław
Dubiski profesor Uni-wersytetu
Toronto nie mógł
przybyć gdyż miał inną kon-ferencję
naukową Oczekiwał
od niego rewelacyjnej pre-lekcji
o prekursorze badań
naukowych ks Benedykcie
Chmielowskim Prawie wsz-ystkich
znał a w każdym razie
o każdym coś wiedział prof
dr Wiktor Szyryński prze-wodniczący
sekcji medycznej
Obok różnych specjalistów
prelekcję tam wygłosił dr
Franciszek Kozłowski nie-wątpliwie
najbardziej znany
i popularny lekarz i gawę-dziarz
Nie omieszkał zresztą
urządzić wspaniałego nocne-go
spotkania podczas które-go
tryskał dowcipem i często-wał
gości wspomnieniami z
Legionów i Powstania ślą-skiego
Jednym ze słuchaczy
był Marek Jabłoński znako-mity
pianista
Jego koncert' — o wie-czorem
w piątek 16 maja -r--
był największą i jedyną im
--r w fc -- - - -- w r v i 1 jmą Oer-Jt- t- y
rezygnacji Solicitor General
Warrena Allmanda
W telegramie wysłanym
do niego oświadczyli iż ostaH
nie wypadki jakie rozegrały
sie w więzieniu w New West-minster
sa dowodem nicsku-teczno- i
i neudclności jego
poltyki i działalności i ze dal-sze
pelniene pi zez mego obo-wiązków
może przy cz nić sie
do dalszych tego rodzaju tra-gedii
ZDEMENTOWANE
POGŁOSKI
Premier Trudę? u zdemen-tował
pogłoski iakob od 1
lpea cena ropy naftowej mia-ła
ulec podwyżce o S2 na 1
baryłce oświadczył pienner
Manitoby Fdwaid S"hieyer
Podobnie nie odpcwiadaia
prawdzie rzekomo proiekto
w cne podwyżki o 8 centów za
1 galcn benzyny same chodo-wej
i rop do ogrzewania do-mów
Propozycje takie istnia-ły
sprzeciwił sie temu jednak
Rząd Federalny oraz przed-stawiciele
przemysłu nafto-wego
Obecna cena 1 baryłki
topy wynosi 86 50
KONIECZNOŚĆ ZMIAN
Prezes Canadian Council
on Social Dcelopment Reu-be- n
C Baetz oświadczył iż
jeżeli chce się uspiaw nić dzia-łalność
pomocy społecznej
należy znacznie zliberalizo-wać
przepisy Canadian Assi-stanc- e Plan Przede wszys- tka trzeba przeznaczyć z kas
rządowych większe na' ten cel
fundusze i zostawić większą
swobodę rządom prowincji w
gospodarowaniu nimi
W chwili obecnej sytuacja
me jest zadowalająca czego
dowodem sa liczne zastrzeże-nia
ze strony tak osób prywat- -
ny eh jak i agencji
I
dostarczać na rynek wyroby
dziewiarskie o wartości po
nad b0 ran zł rocznie Głów
ny asortyment stanow'ia ubio
ry dziane damskie młodzieżo
we i dziecięce
LIKWIDACJA PISM
„Tygodnik Morski" pismo
z wieloletnią tradycja wycho-dzące
w mutacjach na całym
Wybrzeżu zostało zlikwido-wane
Podobny los spotkał
gdańskie „Litery Szczeciń-skie"
„Spojrzenie" oraz ko-szalińskie
„Pobrzeża' Na
miejsce tych czterech pism
powstał ilustrowany tygodnik
„Czas"
Chodzą pogłoski o podob-nej
unifikacji pism śląskich
katowekich i opolskich
UMOWA LOTNICZA
W Malazji przebywała dele-gacja
Ministerstwa Komuni-kacji
W wyniku rozmów ze
stroną malazyjską podpisano
umowę międzynarodową o cy- wilnej komunikacji lotniczej
Umowa reguluje całokształt
stosunków między obu kra-jami
w zakresie lotnictwa cy-wilnego
oraz stwarza podsta-wy
do uruchomienia przy-szłości
bezpośrednich połą-czeń
lotniczych przez Polskie
Linie Lotnicze „Lot' i Mała-zyjs- ki
System Lotniczy (MAS)
prezą artystyczną Kongresu
Grał tylko utwory Chopina
Powiedzieć że doskonale bę-dzie
za mało ale nie tu miej-sce
na recenzję a więc ogra-niczymy
się do stwierdzenia
iz był to jeden z najpiękniej-szych
koncertów chopinow-skich
jakie słyszałem Trzeba
koniecznie dodać iż artysta
nie tylko wystąpił bezpłatnie
ale przerwał turę koncertową
Hiszpanii aby wystąpić w
Montrealu
Najliczniejszy zespół sław
naukowych zebrał prof Boh-dan
Ławnik sam zresztą wy- bitny matematyk Każdy z
uczestników tego zespołu
najbardziej wtajemniczonych
naukowców był gwiazdą Bo-hatersko
w tym gronie posu-wała
się wytworna i czarują-ca
małżonka pani Anna La-wru- k
lekarz weterynarii pra-cująca
naukowo w zakładach
doświadczalnych w Montrea-luy
Było jeszcze wiele innych
tiekawych' osób rozmów ale
chyba starczy już tych relacji
A więc kończymy
B H
5WagtfglBiWi WWyWifł MBmmgwrwiWTrwyM! jjtiju uuj
9
w
w
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, June 20, 1975 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1975-06-20 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| Identifier | ZwilaD3000599 |
Description
| Title | 000411 |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| OCR text | - ta ''#'£-- ♦ "- V- 1 %5 1 A ' j V - W-- 7 -- v"jśV' STR 2 „ZWIĄZKOWIEC" CZERWIEC (Jonę) piątek 20 - 1W5 NR 49 "Związkowiec" (The Alliancer) Prlnted and rfnnV POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED 1638 Bloor Słrceł Vest — Toronto Ont Canada — M6P 4A8 Telephones: 531-249- 1 531-249- 2 Sccond class mail reglstratlon number 1673 OfflclaJ Organ of The PoUsb Alllance Frlcndly Soclety ot Canada Jan Bldas — Chalrman of the Board Edltor tn-Chl-ei — B Hey denkom - General Manager - S F Konojfe£ Business Manager — Czesław Blaszjk SubscrlpUon- - In Canada $15 00 per year In other Countrles $17 00 PRENUMERATA Roczna w Kanadzie $15 00 Półroczna $ 8 00 Kwartalna $ 5 00 CO SSĘ DZIEJE W rzypuszczalnie większość osób którym postawiłoby się ptanie umieszczone w tytule odpowie: źle Niewątpli wie pewna ilość odpowiadając w ten sposób będzie miała na mysh sytuację i położenie więźniów podczas gdy przy-tłaczająca większość nastawienie władz do więźniów W nie-mal regu'arnych odstępach czasu odbywają się w więzie-niach jakieś awantury Niektóre mają przebieg krwawy Każde zajścia powodują znaczne szkody Obok buntów wy-soce rozpowszechnionym zjawiskiem są ucieczki więźniów Zapewne każdego zdumiewać musi iż nawet więzienia w których panuje podobno najostrzejs7y rygor które są naj-bardziej strzeżone notuje się ucieczki Od czasu do czasu dowiadujemy się o porachunkach między więźniami nieraz krwawych To znów dowiaduje-my się o mordach popełnionych przez więźniów skazanych za takie zbrodnie którzy je popełnili znowu podczas urlopu więziennego Nie brak też ciekawych wiadomości na temat różnego rodzaju imprez dla więźniów: zawody sportowe przedstawienia teatralne seansy filmowe jest radio i tele-wizja Niektórzy więźniowie uzyskali nawet prawo studio-wania opuszczają więc codziennie więzienie i udają się na wykłady i inne zajęcia na uczelniach Z jednej więc strony mamy informacje o złym stanie w więzieniach a z drugiej o wygodach dla więźniów Wydaje sic iż wszystkie doniesienia są ścisłe ale jednocześnie prze-sadzone A więc na pewno w niektórych więzieniach tych przeznaczonych dla groźnych przestępców panuje ostra dy-scyplina ale znowu nie tak straszna skoro można z tych więzień uciekać i organizować bunty porywać straż wię-zienną jako zakładników d lat toczy się zasadniczy spór na temat wymiaru spra-wiedliwości ściślej najwyższej kary to jest śmierci jest PubUsned for every ruesday Frlday by Stanicy — Secretary Zagranicą — Roczna Półroczna $1000 Pojedynczy numer WIĘZIENIACH? poza tym — studiując m architekturę i elektronikę ODSZKODOWANIE PRL $350000 za na-ruszenie „Kalmar" (6000 ton) — wód terytorial-nych Stanów Zjednoczonych Trawler-fabryk- a został za-trzymany maja ku-try straży granicznej gdy stwierdzono ryby odległości mili wy-brzeża Pas terytorialnych miL Wartość 4 5 niln Wiąże się jak najbardziej ze stanem bezpieczeństwa sy-tuacją w więzieniach wzrostem przestępczości itp Kara śmierci została zawieszona na okres 5 lat z tym jednak iż nie dotyczy to skazanych za zabójstwo policjantów i strażników więziennych Od przeszło 10 nie wykonano żadnego śmierci jakkolwiek na karę skazani zo-stali mordercy policjantów i strażników więziennych Wielu posłów podobnie jak i pism słusznie dowodzi iż jest to nieposzanowanie prawa Skoro bowiem kodeks przewiduje taką karę a sąd wymierza i nie zaleca stosowania prawa łaski — Rząd Federalny nie powinien ingerować Kara śmierci została więc praktycznie zniesiona a nie zawieszona i zbrodniarz skazany na nią wie doskonale iż nie będzie wykonana Wie też iż zostanie pewnym czasie zamieniona na Wystarczy iż nie będzie sprawiał kłopotów więziennej będzie powracał z urlopów a wówczas zgłoszony wniosek o ułaskawienie Krytycy wskazują iż błędny jest pogląd mor-derców można w więzieniu wychować na przyzwoitych oby-wateli i na dowód tego cytują obficie z kronik kryminal-nych A więc iż większość tych zbrodniarzy to recydywiści popełniają przestępstwa w czasie urlopów Słowem iż sto-sowanie łaski wobec nich jest nie tylko zbędne ale szko-dliwe Czy kara śmierci rzeczywiście odstrasza? Statystyka państwa nie dostarcza w tej sprawie decydującej odpowiedzi Przeciwnicy kary śmierci posługują się argu-mentami natury moralnej dowodząc iż nikt nie prawa odbierać życia drugiemu nie wspominając oczywiście iż jest teza w obronie właśnie tych którzy zabili innych Dowo-dzi się również iż trzeba długiego okresu czasu aby stwier-dzić czy zniesienie kary śmierci powoduje wzrost przestęp-czości Nasi ustawodawcy — przeciwnicy najwyższego kary — powołują się na przykłady innych państw które zniosły tę karę Jest to wyraz humanitarności a prze-cież Kanada szczyci się tym w więzieniu New Westminster zaktualizowały zarówno stan więziennictwa jak i karę śmierci Dziwne to jest iż ostry rygor w poszczególnych więzieniach nie prze-szkadza w dostaniu się nich różnych narkotyków brom Zdumiewające jest iż groźni więźniowie mogą się spotykać aby planować wspólne akcje Czyżby niektórzy pracownicy więzienni wykazywali da-leko idącą --wyrozumiałość jako czynnik wychowawczy? A może strażnicy — niektórzy — prostu boją się uchylają ci przed niebezpiecznymi krokami? Nie narażają swojego życia Komisja specjalna powołana zbadania wypadków w New Westminster nie odpowie oczywiście na pytanie w spra-wie stosowania kary śmierci ale może dostarczyć argumen-tów zarówno jej zwolennikom jak i przeciwnikom Studiują za granicą Stale wzrasta liczba pol-skich studentów którzy kształcą się w zagranicznych uczelniach W roku akademi-ckim 196061 było ich 320 w roku 197273 dwukrotnie więcej zaś w mi-nionym roku akademickim 197374 za granicą zdobywa-ło wiedzę już 1170 młodych Polaków Dziś 2000 nowych stu-dentów legitymuje się indek-sami szkół wyższych krajów Ponad połowa tej liczby to słuchacze uczelni technicznych przeszło 400 polskich studentów kształci się za granicą kierunkach humanistycznych 160 — na ekonomicznych a 120 na rol-niczych Najliczniejsze środowisko akademickie w ZSRR kształci się hm obec-nie 1240 studentów Indeksy uczelni NRD posiada 356 słu-chaczy Na Węgrzech studiu-je 123 w Bułgarii Pola-ków Potlscy studenci ksztaca and Lasek $1700 20£ się we Francji in WYSOKIE zapłaci przez 17 przez że łowi na 108 od Kalifornii wód ma szerokość 12 trawlera „Kalmar" wynosi od do dolarów to lat wyroku tę ją to ona po 10 lat władzy zostanie jakoby że ma to wy-miaru Zajścia do po bo do zaled-wie ok innych na polskie 82 (TM POLSKIE ALPINISTKI W Karakorum znajduję się perwsza polska kobieca wy-prawa" himalajska która za-mierza wejść na dziewiczy do-tąd szczyt Gasherbrum (wys 7952 metry) f ' „ H$iil--i-Z - w-f- c ' Adam Brotnke Ugoda kompromis Tradycyjne normy postępo-wania w polityce polskiej u-leg- ły poważnym zmianom na przełomie XIX i XX stulecia Wejście na arenę polityczną nowych klas społecznych uformowanie się nowoczesne-go agresywnego polskiego nacjonalizmu i wreszcie otworzenie się realnych moż-liwości na odzyskanie niepod-ległości sprawiły że w dużej mierze dawne "reguły gry" się zdezaktualizowały Tu właśnie chyba rozeszły sie polskie pojęcia "kompromi-su" i "ugody" Z chwilą kie-dy wyłoniły sie konkretne szanse na odbudowanie włas-nego państwa wszelka ugoda z zaborcą stała się sprzeczna z interesem narodowym — nabrała jednostronnego zna-czenia kapitulacji Od początku bieżącego stu-lecia starcia polityczne po-między Polakami przybrały więc na gwałtowności Szer-mowano znów zaciekle zarzu-tami agenturalności Nie u-chro- nili się od nich ani Ro-man Dmowski ani Józef Pił-sudski Specjalnie mocno wy-stąpiło to jednak w walce ze skrajną lewicą Winni tu byli zresztą sami socjaldemokraci a następnie i komuniści Kur-czowe trzymanie się przez nich programu Róży Luxem-bur- g — organicznego związ-ku Polski z Rosją — posta-wiło ich w praktyce poza na-wiase- m polskiego życia poli-tycznego Nawet jednak kie-dy komuniście zerwali z lu-xemburgiz-mem i formalnie stanęli na stanowisku pol-skiej państwowości odrębnej od ZSSR nie uwolnili się od zarzutu agenturalności Bez-pośrednio przed powstaniem mury okupowanej Warszawy usiane były sloganem: "PPR — Płatni Pachołkowie Rosji" Bolało to wyraźnie Władysła-wa Gomułkę który po doj-ściu do władzy przy różnych okazjach podkreślał publicz-nie że PPR pieniędzy od Ro-sjan nie brała Nie wszystkie jednak dob-re dziewiętnastowieczne tra-dycje zostały zarzucone Gwałty polityczne nadal były potępiane przez Polaków W okresie niepodległości zabój-stwo Gabriela Narutowicza Brześć i Bereza spotkały się z dezaprobatą zdecydowanej większości społeczeństwa W latach okupacji wypadki mor-dów politycznych — nawet w starciu pomiędzy podziemiem londyńskim a komunistami — były rzadkie a donosy na przeciwników politycznych do okupanta niemieckiego były ogólnie uważane za niedo-puszczalne M W Nowym Jorku obrady toczyły się wyłącznie w języ-ku angielskim jakkolwiek przewidywano iż językami obrad będą angielski i polski W Montrealu przewidywano trzy języki: do dwóch poprze-dnich doszedł jeszcze francu-ski W niektórych sekcjach toczyły się one wyłącznie po angielsku podczas gdy w in-nych w języku polskim i an-gielskim Tłumaczy oczywi-ście nie potrzeba było Obecnych było sporo pań w tym również prelegentek Pozycją naukową urodą i ele-gancją wybijała się dr Hele-na Znaniecka-Łopat- a córka znakomitego socjologa która poszła w ślady swego ojca Jest ona profesorem socjolo-gii University Loyola w Chi-cago autorką wielu prac jak również wnikliwych stu-diów na temat Polonii ame-rykańskiej Przybyła w towa-rzystwie męża — oczywiście też profesora uniwersytetu Podczas przerw otaczało ją grono osób zasypując pytania-mi Posługuje się dobrze ję-zykiem polskim ale dyskusje naukowe woli prowadzić w języku angielskim Najbardziej popularną ucze-stniczką była dr Anna Cień-cfał- a profesor historii na University of Kansas Nie dlatego iż spędziła wiele lat w Montrealu ale z powodu aktywnego udziału w 'życiu naukowym i to na odcinku problematyki polskiej Zagad-nienia stosunków polsko-nie-miećkic- h problem gdański należą do specjalności prof Cienciały Przed przeniesie-niem się do Stanów Zjedno-czonych wykładała na uniwer-sytetach w Ottawie i Toronto Próf Cienciała zorganizowała również wymianę studentów i Uniwersytetem Poznań-skim Na ostatnim 2jeździe wygłosiła ni in referat pL Niemiecka propaganda re Zasadnicze odejście od u-tarty- ch norm miało miejsce w latach bezpośrednio po wojnie podczas obejmowania władzy przez komunistów Przeniesienie na teren Polski tradycyjnie bardziej gwał-townych rosyjskich — a szczególnie bolszewickich — metod walki politycznej do-prowadziło do brutalnego zdławienia wszelkiej opozycji i licznych ofiar w ludziach Z kolei komuniści szermowa-li szeroko zarzutem agentu-ralności — w procesach po-kazowych okresu stalinow-skiego zaroiło się w Polsce od rzekomych zachodnich szpiegów Stwierdzić jednak należy — nie ujmując w ni-czym cierpień ofiar terroru — że przewrót komunistycz-ny w Polsce odbył się mniej krwawo niż w szeregu kra-jów Europy Środkowo-Wschodni- ej nie mówiąc juz o sa-mej Rosji Od połowy lat pięćdziesią-tych terror ze strony komu-nistów znacznie zmalał Par-tia nie zamierza oczywiście odstąpić od władzy Wszel-kie próby oporu na drodze konspiracji są stanowczo lik-widowane W wypadkach otwartego buntu — jak to miało miejsce w Poznaniu w 1956 r czy na Wybrzeżu w 1970 r — Partia nie cofa się przed użyciem siły Na ogół jednak uładze PRL starają się konfrontacji takich uni-kać i rozładowywać je na dro-dze mniej drastycznych re-presji a gdzie konieczne i koncesji Wyroki w proce-sach członków nielegalnych organizacji — z reguły nie-poważnych zresztą — są sto-sunkowo łagodne W wypad-ku poważniejszego kryzysu modyfikuje się generalną li-nię polityczną i wymienia rządzącą ekipę — co jest swojego rodzaju surogatem zachodniego "przesilenia ga-binetowego" Te względnie cywilizowane metody postę-powania ze strony polskich komunistów są nie tylko wy-nikiem przemian postępują-cych w całym bloku Porów-nanie zakresu swobody w Polsce z innymi krajami ko-munistycznymi wypada na jej korzyść W jakiejś mie-rze — chociaż na pewno w sposób niezadawalający dla większości- - Polaków — odgry-wa tu rolę wpływ tradycyj-nej polskiej kultury politycz-nej Stosunkowo łagodne meto-dy sprawowania władzy przez komunistów można również tłumaczyć faktem że nie czu-ją się oni zagrożeni W Pol igawki wizjonistyczna na temat gdań-skiego korytarza w latach 1925—1933" Referaty wygłosiły m in uczone panie z różnych uni-wersytetów i instytutów w tym: Iwona Grabowska Tere-sa Rakowska-Harmston- e Iza-bela Jost Joanna Matejko Jadwiga Maurer Stefania Miller Jadwiga Mostwin Naj-większe zainteresowanie pu-bliczności wywołały obrady sekcji nauk politycznych a przede wszystkim jej dysku-sje panelowe Przewodniczył tej sekcji prof Adam Brom-k- e ale na poszczególnych sesjach inni profesorowie prowadzili obrady Znamien-ne było iż na zebraniach tej sekcji obecni byli przez cały czas 'kierownicy sekcji pol-skich Ministerstwa Spraw Za-granicznych z Ottawy oraz Se-kretariatu Stanu z Waszyng-tonu W sympozjum uczestniczy-ły same tuzy profesorowie: Zbigniew Brzeziński z Nowe-go Jorku Zbigniew Falle-buc- hl wybitny ekonomista z uniwersytetu w Windsor Ale-ksander Gella z uniwersytetu w Buffalo Leszek Kołakow-ski z uniwersytetu Yale oraz jedyny nie profesor ale pu-blicysta i wydawca Andrzej Stypułkowski z Londynu Prof Bromke zagaił sympo-zjum wprowadził członków panelu po czym 'każdy z nich przemawiał W tej sekcji ob-- rady toczyły się wyłącznie w języku angielskim Gwiazdorem Kongresu był niewątpliwie prof Leszek Ko-łakowski filozof pisarz je-den z tych którzy po słyn-nych manifestacjach studen-ckich w marcu 1968 r pozba-wiony został katedry na Uniwersytecie Warszawskim Trudności jego z partią rozpo-częły się zresztą już w 1958 r Kołakowski był członkiem sce powojennej zbliżyły się do siebie ponownie — tak jak w XIX wieku — pojęcia "ugody" i "kompromisu" Skoro wskrzeszenie nieDodle-głośc- i tvpu lat 1918-3- 9 (za co oddało życie podczas woj-ny przeszło trzy miliony Po-laków) ?tało sie realne po-wstał problem jak najlepsze-go zabezpieczenia w konkre-tnie istnieiacvch warunkach polskich interesów narodo-wych Spontanicznie wskrze-szone 7ostay dziewiętnasto-wieczne "reguły pry" Ugo-d- e z rządem komunistycz-nym i ZSSR — a nawet u-dz- iał w Partii i w sprawown-ri- u władzy — uznano za ko-nieczność Kryterium oceny ludzi stało sie raz jeszcze ich działanie na korzvść czv też na szkodę sprawv polskiej W gradacji tej działa nieza wodnie zdrowy instynkt na-nrio- wy Dzisiejsza rehabilitacja "u-- g dy" nie ma wiec nic współ-- i ego z rezygnacją z narodo-wych aspiracji Polacy nie wyrzekli się swoich tradscii Najlepszym dowodem ze po-mimo okrucieństw woiny i okresu stalinowskiego społe-czeństwo polskie nie straciło wrażliwości na akty gwałtu była reakcja na napaść w marcu 1968 r na Stefana Ki-sielewskiego Tak jak spo-twarzenie Prusa i Dmowskie-go incydent ten zyskał mu powszechną sympatię i zwię-kszył tylko popularność auto-ra powiedzenia o "rządach ciemniaków" Nie miejmy tu wątpliwości Jeśli zmieni się międzynaro-dowa sytuacja jeśli zaistnie-je ku temu koniunktura — chociaż wcale nie musi ozna-czać to zrywania sojuszu z ZSSR ani obalenia istniejące-go ustroju społecznego — Po-lakom na pewno nie zabrak-nie woli aby znów "wybić się na --niepodl-egłość" Sadzą oni że swoim obecnym "ugo-dowym" postępowaniem — wykorzystując istniejące wa-runki dla wzmocnienia we-wnętrznych sił narodu i uni-kając ich roztrwonienia przedwczesnymi nieroztrop-nymi zrywami ' — moment ten najbardziej skutecznie przybliżają Jednym z naczelnych zało-żeń emigracji było zachowa-nie tradycji polskiej kultury politycznej zagrożonej w kra-ju Przebywając w krajach demokratycznych mamy spo-sobność przeciwstawiania się metodom gwałtu we wszyst-kich jego objawach Społe-czeństwo w Polsce — o czym partii jednym z przywódców partyjnej młodzieży akademi-ckiej! która wydawała głośny tygodnik „Po Prostu" Pismo to odegrało poważną rolę w okresie poprzedzającym „Pol-ski Październik" i po paź-dzierniku 1956 r Ale już w rok później zostało przez Go-mułkę zlikwidowane Kołakowski profesor filo-zofii nowoczesnej był jedy-nym wymienionym z nazwi-ska i napiętnowanym przez Gomułkę na kongresie par-tyjnym -- jako przywódca rewi-zjonistów Był to początek ja-wnych rozbieżności riiiędzy wielce popularnym uczonym i pisarzem — Kołakowski pi-"sz- e sztuki scenariusze filmo-we opowiadania eseje — a partią Po licznych mniej-szych starciach doszło do po-ważnego w październiku 1966 roku kiedy to w 10-lec- ie Października uczestniczył na zebraniu studenckim na Uni-wersytecie Warszawskim i wygłosił przemówienie z oka-zji tej rocznicy Nie podobało się ono władzom partyjnym i Zenon Kliszko najbliższy współpracownik Gomułki za-groził prof Kołakowskiemu wykluczeniem z partii Nastą-piił- o to zresztą nieco później Kiedy w marcu 1968 r po-zbawiono go katedry w War-szawie otrzymał propozycje od szeregu uniwersytetów eu-ropejskich i amerykańskich Przyjął propozycję Uniwersy-tetu Montreal gdzie wykładał przez rok po czym wyjechał na rok do USA gdzie wykła-dał w Berkeley University a potem udał się do Wielkiej Brytanii gdzie objął wykłady w Oxfordzie Obecnie powró-cił do USA obejmując w nad-chodzącym roku wykłady fi-- lozofii na Uniyersity of Yale w New Haven Uczestniczył on w sympo-zjum poświęconemu zagad (2) pisałem już na tych lamach — dczekuje też od nas że be-dzei- ny niejako transmisją do nich demokratycznych sto-sunków międzyludzkich Za-dania te jednak możemy wy-pełnić nie gołosłownymi de-Haracja- mi a przecie wszyst-kim własnym przykładem Niestety nie jest tu najle-piej Przykład naszych włas-nych stosunków międzyludz-kich nie jest zachęeaiący a cęsto nawet 'wręcz gorszący Zarówno wobec rodaków z kraju jak i wśród nas sa-mych brak nam solidarności i tolerancji Poszczególne gru-py prz pisują sobie monopol na patriotyczny ideał i odsą-dzają ludzi któm nie po-dzielają ich programu nd czci i wiary Walcząc rzeko-mo o zasady demokracji sami je gwałcą Specjalnie smutne — bo i-derzaj-ace jednostki nie mo-gące publicznie się bronić — sa personalne ataki przeciw-ko ludziom z Polski Arbi-tralnie przypisuje sie im mo-tu- y feruje wyioki o ich po-stępowaniu nie wnikając w niezmiernie skomplikowane waiunki w który cli musza cni działać Przy czepia się na-lepki nie mające często wie-le wspólnego z rzeczywistoś-cią W Londynie odmówiono wstępu do 'Ogniska Polskie-go" powszechnie szanowane-mu w kraju działaczow i kato-lickiemu' dlatego ze jest posłem na Sejm! Nie lepie) jest wewnąlrz emigracji '"Potępieńcze spo-ly- " pomiędzy różnymi grupa-mi pełne sa osobistych ura-zów i zawiści Dyskusje pub-hczn- e mc mają na celu twór-czej wymiany myśli — spro-wadzają się raczej do propa-gowania własnej idće jixe Niestety z biegiem lat sytua-cja ta nie ulega poprawie ale przeciwnie zdaje się po-garszać W ostatnich latach sięgnięto do metod anonimo-wych paszkwili "czarnych list" i personalnych indek-sów W polemice ze mną Miero-szews- ki powałał się na auto-lyt- et Mickiewicza Warto więc przypomnieć co wielki wieszcz uczył nas o stosun-kach pomiędzy polskimi tu-łaczami Właśnie w "Księ-gach narodu i pielgrzymst-wa- " pisał on: "Nie krzyczcie: oto na tym człowieku taka plama jest muszę ją poka-zać oto ten człowiek popeł-nił taki a taki wy stępek Lu-dzie dobrzy sądzą zaczynając od dobrej strony" nieniom politycznym (Polska w ostatnim ćwierćwieczu dwu-dziestego wieku) oraz filozofi-cznym --(rozwój polskiej filo-zofii marksistowskiej) W sek-cji literackiej prof Terlecki mówił o „Sztuce pisarskiej Leszka Kołakowskiego" Był więc jedynym uczestnikiem Kongresu o którym wygło-szono referat Na przerwach oraz na spotkaniach w Red-pat- h Hall tłoczno było wokół niego Słuchał uważnie i cier-pliwie odpowiadał na pytania Sporo było księży Uczest-niczyli nie tylko w pracach sekcji teologicznej ale rów-nież w innych I tak np zna-ny naszym Czytelnikom Po-lonii kanadyjskiej ks prof dr Andrzej Woźnicki brał udział w sekcji etnicznej oraz filozoficznej Na tej ostatniej wygłosił referat pt „W po-szukiwaniu sensu egzystencji ludzkiej" oraz brał udział w panelu „Rozwój polskiej filo-zofii marksistowskiej" w sek-cji etnicznej w panelu brał udział ks prof L Chrobot który miał również referat w sekcji teologicznej W tej sek-cji — jak już pisaliśmy — doskonałą prelekcję wygłosił ks M Smith Prof Aleksander Matejko był — jak na wszystkich zja-zdach — bardzo aktywny Przewodniczył w sekcji socjo-logicznej oraz uczestniczył w sekcji etnicznej Prof Jerzy Korey-Krzeczows- ki był prze-wodniczącym i jednym z pre-legentów w sekcji ekonomicz-nej a ponadto wygłosił zasad-niczy referat na końcowej plenarnej" sesji Najbardziej zróżniczkowaną sesję prowa-dził ze swadą i humorem prof Adamkiewicz W sekcji nauk przyrodniczych wygło-szono bowiem prelekcje z na-stępujących dziedzin: -- geologii biochemii farmakologii DOTACJA RZĄDOWA Federalne Ministerstwo Zdrowia udzieliło dotacji w wysokości $176952 organiza-cji „New Ilonzons" na obsza-rze Metropolii Torontonskiej w skład której wchdzą emeiy-c- i i ooby w staiS7m wieku Organizacja ta skupia na ca-Ij- m obszarze kraju 799727 osób Od chwili utworzenia jej w 1972 roku zrealizowała juz ona 4033 projekty na kkne wydatkowano S22805133 POŻYCZKI BANKOWE W tygodniu który zakoń-czył się 4 czerwca banki in-korporow-ane udzieliły poży-czek na łączna sumę $37000-00000- 0 o 8229000000 więcej niż w poprzednim i o $227-00- 0 000 więcej niż przed dwo-ma ty gc dniami Z WIĘZIENNICTWA Kierownictwo więziennic-twa planuie przeniesienie za-kładu karnego z Kingston do Sculog Township w pcblu Port Teny Równocześnie otwarto nowe więzienie ma-jące 200 cel w Burwash GOTÓWKA W BANKACH Zapasy gotówki w bankach zwiększyły się w okresie 10 minionych lat o 29 3fr poci czas gdy w poprzednim takm samym okresie o 21 77 Pcd koniec marca br unosł " one 898 900000 000 Jeżeli chodzi o należności najwięk-sze sa z tytułu pożyczek hi-potecznych ŻĄDAJĄ JEGO USTĄPIENIA Członkowie Bntish Colum-bia Goernment Employees Union skupiającej w swych szeregach funkcjonariuszy więziennictwa domagają się WIEŚCI z POLSKI Onacoiuane na poditaiaie fnanj fnajoiuci INSTYTUT ZDROWIA DZIECKA W Białymstoku wybudo-- i wany zostanie w przyszłej pięciolatce Instytut Zdrowia Dziecka — specjalistyczne centrum pediatrii Główne obiekty instytutu powstaną ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Zdrowia Koszt budowy wyniesie 350 min zł POWOŁANIA KAPŁAŃSKIE Polska należy do krajów o stosunkowo dużej liczbie powołań kapłańskich i za-konnych W ub roku ogól-na liczba powołań wyniosła 421b osób w tym 3091 alu-mnów w seminariach ducho-wnych diecezjalnych i 1125 w seminariach zakonnych Jeżeli chodzi o nowych ka-płanów to w ub roku ogó- łem wyświęconych zostało 638 osób w tym 486 księży diecezjalnych i 152 ojców zakonnych FABRYKA DZIEWIARSKA Woj sieradzkie wzbogaciło się o nowy zakład przemy-słowy W Złoczewie odbyło się otwarcie fabryki dziewiar-skiej Złoczewksa fabryka będzie immunologii i genetyki Prof Adamkiewicz ' immunolog profesor Uniwersytetu Mon-treal bardzo żałował iż — jak mówił — najwybitniejszy im-munolog kanadyjski dr Stani-sław Dubiski profesor Uni-wersytetu Toronto nie mógł przybyć gdyż miał inną kon-ferencję naukową Oczekiwał od niego rewelacyjnej pre-lekcji o prekursorze badań naukowych ks Benedykcie Chmielowskim Prawie wsz-ystkich znał a w każdym razie o każdym coś wiedział prof dr Wiktor Szyryński prze-wodniczący sekcji medycznej Obok różnych specjalistów prelekcję tam wygłosił dr Franciszek Kozłowski nie-wątpliwie najbardziej znany i popularny lekarz i gawę-dziarz Nie omieszkał zresztą urządzić wspaniałego nocne-go spotkania podczas które-go tryskał dowcipem i często-wał gości wspomnieniami z Legionów i Powstania ślą-skiego Jednym ze słuchaczy był Marek Jabłoński znako-mity pianista Jego koncert' — o wie-czorem w piątek 16 maja -r-- był największą i jedyną im --r w fc -- - - -- w r v i 1 jmą Oer-Jt- t- y rezygnacji Solicitor General Warrena Allmanda W telegramie wysłanym do niego oświadczyli iż ostaH nie wypadki jakie rozegrały sie w więzieniu w New West-minster sa dowodem nicsku-teczno- i i neudclności jego poltyki i działalności i ze dal-sze pelniene pi zez mego obo-wiązków może przy cz nić sie do dalszych tego rodzaju tra-gedii ZDEMENTOWANE POGŁOSKI Premier Trudę? u zdemen-tował pogłoski iakob od 1 lpea cena ropy naftowej mia-ła ulec podwyżce o S2 na 1 baryłce oświadczył pienner Manitoby Fdwaid S"hieyer Podobnie nie odpcwiadaia prawdzie rzekomo proiekto w cne podwyżki o 8 centów za 1 galcn benzyny same chodo-wej i rop do ogrzewania do-mów Propozycje takie istnia-ły sprzeciwił sie temu jednak Rząd Federalny oraz przed-stawiciele przemysłu nafto-wego Obecna cena 1 baryłki topy wynosi 86 50 KONIECZNOŚĆ ZMIAN Prezes Canadian Council on Social Dcelopment Reu-be- n C Baetz oświadczył iż jeżeli chce się uspiaw nić dzia-łalność pomocy społecznej należy znacznie zliberalizo-wać przepisy Canadian Assi-stanc- e Plan Przede wszys- tka trzeba przeznaczyć z kas rządowych większe na' ten cel fundusze i zostawić większą swobodę rządom prowincji w gospodarowaniu nimi W chwili obecnej sytuacja me jest zadowalająca czego dowodem sa liczne zastrzeże-nia ze strony tak osób prywat- - ny eh jak i agencji I dostarczać na rynek wyroby dziewiarskie o wartości po nad b0 ran zł rocznie Głów ny asortyment stanow'ia ubio ry dziane damskie młodzieżo we i dziecięce LIKWIDACJA PISM „Tygodnik Morski" pismo z wieloletnią tradycja wycho-dzące w mutacjach na całym Wybrzeżu zostało zlikwido-wane Podobny los spotkał gdańskie „Litery Szczeciń-skie" „Spojrzenie" oraz ko-szalińskie „Pobrzeża' Na miejsce tych czterech pism powstał ilustrowany tygodnik „Czas" Chodzą pogłoski o podob-nej unifikacji pism śląskich katowekich i opolskich UMOWA LOTNICZA W Malazji przebywała dele-gacja Ministerstwa Komuni-kacji W wyniku rozmów ze stroną malazyjską podpisano umowę międzynarodową o cy- wilnej komunikacji lotniczej Umowa reguluje całokształt stosunków między obu kra-jami w zakresie lotnictwa cy-wilnego oraz stwarza podsta-wy do uruchomienia przy-szłości bezpośrednich połą-czeń lotniczych przez Polskie Linie Lotnicze „Lot' i Mała-zyjs- ki System Lotniczy (MAS) prezą artystyczną Kongresu Grał tylko utwory Chopina Powiedzieć że doskonale bę-dzie za mało ale nie tu miej-sce na recenzję a więc ogra-niczymy się do stwierdzenia iz był to jeden z najpiękniej-szych koncertów chopinow-skich jakie słyszałem Trzeba koniecznie dodać iż artysta nie tylko wystąpił bezpłatnie ale przerwał turę koncertową Hiszpanii aby wystąpić w Montrealu Najliczniejszy zespół sław naukowych zebrał prof Boh-dan Ławnik sam zresztą wy- bitny matematyk Każdy z uczestników tego zespołu najbardziej wtajemniczonych naukowców był gwiazdą Bo-hatersko w tym gronie posu-wała się wytworna i czarują-ca małżonka pani Anna La-wru- k lekarz weterynarii pra-cująca naukowo w zakładach doświadczalnych w Montrea-luy Było jeszcze wiele innych tiekawych' osób rozmów ale chyba starczy już tych relacji A więc kończymy B H 5WagtfglBiWi WWyWifł MBmmgwrwiWTrwyM! jjtiju uuj 9 w w |
Tags
Comments
Post a Comment for 000411
