Zwilazkowiec Alliancer, January 11, 1978

              hi
mr?
i
I
i4i
nx
i
M
Sip
j a zwie o o
ski
l
f
i a i _ ciini H1U17II ii rpu iiiiiii nm vii iiuiimi'i kiii mliii i' ih iiii i-- ii dla tej tak tak krot- - nic wouoł Domu Kom- - "'': V """""" - Droste
_ _:_!_i_i„i_l „__ 4„ax nt rów zamówić sobie narc Ku- - Ale celem ieeo jeszcze była f Kowzraczncj lalt 'uuiuihu musi wjiyijc waijauuc 1 raczej
„„n-kn- -łi „„ift„Hita n7tki mvrh m nhv w oinmi -- rierów" u p Markiewicza i Wyższa Handlu-Zagran- i-
Dokończenie ze sir 2
dentystyczna przychodnie
ivmi"i"v' iłii"i—iriHii ' łiAKiiiiiiia'
wy sio w to okolico sprowadzi
wtedy nazwiemy rog Dundas i
Bloor West „Polskim Rogiem'„
o
W okresie świąt Bożego Na- -
rodzenia przyjął się piękny zwy--
czaj' składania datków na dobre
cele zamiast wysyłania kartek
v życzeniami świątecznymi Pra--
ktykują to już -- od szeregu lat
Życzę moim bliższym i dalszym
znajomym mojej rodzinie szcze-rze
wszystkiego najlepszego ale
składam ten skromny dar pie-niężny
bo przecież tyle potrzeb
Dlatego przeznaczyłem symbo
liczny dar na dzieci w Laskach
by dać wyraz że myślę o Kraju
dlatego dałem jak co roku na
'Fundację A Mickiewicza by pod- -
kreślić potrzeby kultury i oświa
dlatego tego roku może wy-jątkowo
może wbrew moim
przekonaniom dałem na dom
starców „Wawel Yilla" Na ten
ostatni złożyłem ofiarę przede
wszystkim dlatego bo ludzie
już kilka razy) skarżą mi się że
są chorzy potrzebują opieki le- -
karskiej i nie przewidują dla
siebio „spokojnej starości" w
żadnych apartamentach
viua ten prooiem rozwiązałby
Niestety niestety możnaby
wiele na ten temat pisać i dzi
wić Się jakimi drogami chodzi
nierozsądna a może też i opór-tunistycz- na
społeczna myśl polo-nijna
Największą potrzebę widzę
jednak w zaspokojeniu „spokoj- -
pol-polski- ch
Biuro redakcji
4617
Przyjmuje
si
fSftWMflWmB
UBOLEWAMY I
ADWOKAT
James W
1000
MONTREAL 126 PQ
844-816- 6
I! DP
i
oionijn
Ztu osiadłych lub myłodych tu = j $££ """-j- - nnn
ty
St St
Tavkj im pr~aw0ie źe jed„ynym o-- „„ — — -- _ _„_ Dom "upuc --następnych 5 lat spłacić wick-środkic- m
w Toronto jest Dom szość hipoteki i dać tym leniw- -
Kombatanta przy ul Beverlcy
Hipoteka do spłacenia sięga
360000 dolarów miesięczne ko- -
szty z tego powodu sięgają 6000
dolarów Te koszty można
zmniejszyć jedynie przez zwięk- - tońskiej Należy bić na alarm
szenie spłat hipoteki A to moż- - Jest „za pięć dwunasta" Dlate-n- a
uskutecznić drogą:' 1 Sta- - go dałem też trochę więcej na
łych datków 2 Nadzwyczajnej
kampanii zbiórkowej 3 Tlnin
rżenia zwrotnych dotacji za zgo- -
dą ofiarodawców (około 25000
dolarów) 4 Współpracy innych
kół kombatanckich na terenie
Kanady i ich pomocy finariso- -
wej 5 Odmrożenie kapitałów
bezczynnie leżących w różnych
organizacjach i żołnicr
skich Skrzydło Lotników
trzyma tysiące dolarów na
swym koncie Stowarzyszenie
Polskich też mogło- -
by coś wygrzebać 6 Wspólpra--
cy fundacji w po- -
trzebach Domu
Kombatanta 7 Większego jcs- -
uaktywnienia Domu Komba- -
tania
Organizacje takie jak Zw Po- -
laków mają większe szanse prze
trwania Ich patriotyzm jest
więcej przyziemny praktyczny
i dlatego też więcej trwały i wię
cej zaradny Tak zwana nasza na swój sposób i polskie nic ko-kocha-na
„inteligencja" i jej niccznic najpiękniejsze Można
młode pokolenie mają dużo po-- wśród nich wjbierać Mogą się
lotu i kolorów ale w ciągu na- - podobać więcej drugie
j()ego" bytu naszego życia polo-- slępnych pięciu lat mogą pfys- - mniej Co roku przypominam
nijhego zabezpieczenia tradycji rąć jak bańka mydlana! Inteli- - że winniśmy popularyzować
wśród młodych z Pol- - gencja polonijna jesf skąpa nie skic kolędy w tłumaczeniu an- -
ŻMMmBmmMmMMWMmmMWMM
WBAMM@$a MGMTMMŁSKU
administracji:
I Park ftve
kulturalnych
kulturalnych
ogłoszenia
Załatwia sprawy
'-
- Niezależnie od sprostowania jakie ukazało się w nr 102 --
lOJ 'Związkowca" z dn 21 12 1977 r odnośnie niefortunnego
sprawozdania z posiedzenia' pod tytułem "Zebranie Pol Kan
Instytutu pióra p M Kubackiego zamiesz-czonego
w nr 96 "Związkowca" z dn 28 11 1977 r będącego
jak się okazało niczym nie usprawiedliwioną i złośliwą kry-tyką
jego działalności Redakcja "Związkowca" głę-bokie
ubolewanie i przeprasza Polsko-Kanadyjs- ki Instytut Do-broczynności
p dr F Kozłowskiego personel pielęg-niarski
Instytutu za wyrządzoną im mimowoli krzywdę
Redakcja Wydawnictwa
JAN ZASCIftSKI
S00
Suito
Tol
kołach
Np
jedne
oraz
1SBlMlBWBMa
'jumai' mim
wiecz
Tl-- P IV ' Bw-l"- Tt'! ""!"M W" l"WI~l'!1iL%!B
O NAJPEWNIEJ
O
załatwi kaidą PEKAO
W
e
Właśc M KUBACKI
room 411
Tel:
BONY PEKAO
—
rezerwacji na „Stefana i wszystkie
'linie Bilety na miejscu
--polecamy przeloty z Montrealu do
POLSKIMI LINIAMI LOTNICZYMI „LOT'
--P
Lorenz®
Montreal 288-195- 3
prenumeraty
redakcyjne
Dobroczynności"
PRZEPRASZAMY
"Związkowiec"
ĘWWaiSBM TADEUSZ
AiWOSCAT
342-550- 4
684-453- 2
NAJSZYBCIEJ
NAJSTARSZY DEALER KANADZIE
Stanley
288-509- 1 288-972- 6
SPECJALNIE
SAMOCHODY MIESZKANIA
wypisujemy Szczególnie"
ŁywgjCgg5gSgSjSig®g5gC5gS£5S!g5£!fi
©©©©©©©©©SCWO-i!- ©
Dr
KGNBRATf
POLECAMY
P ravr®au
OPTOMETRIST
GABINETY LEKARSKIE
A1 315 Esr Dorchesrer 107
--k 7227 Blvd Pio IX Room 4
--k Chatillon Anjou
MONTREAL
Tel w dzień 288-670- 3
wieczorami 727-495- 7
biegnie
z£aradna leniwa I najszybciej ™ u
gpa społeczników któraec--
com w spadku dom możliwie
spłacony łatwy do prowadzenia
Ten dom to kwestia życia i
śmierci utrzymania polskości w
pewnych kołach Polonii toron- -
Dom Kombatanta i dam ponów
n io-- 5 nn nraywłn ios nń 1B7R
roku będzie przygotowana duża
kampania zbiórkowa Mój „spo- -
kój w mojej starości" będzie
polegał na tym że upewnię się
o trwałośri istnienia ośrodków
polskości dla młodych pokoleń
polskiego pochodzenia w Toron- -
to i w całej Kanadzie
zamożnch ludzi z naszej Polo- -
nii do przemyślenia tej sprawy
Dwadzieścia osób zamożnych z
dotacjami od 5000 do 10000 do
larów prawic że rozwiąże spra-wę
Domu Kombatanta w Toron-to
a-- c
W sekcji drugiej świąteczne-go
numeru „Związkowca" zna
lazł się na str 10 nic podpisa- -
ny (?) ale bardo dobry artykuł
o Koiyaucn poisiucu i oocycii
Bardzo słusznie autor podkreśla
że wszystkie kolędy są piękne
OFIARY
NA BIBLIOTEKĘ POLSKĄ1
Biblioteka Polska w Montrea-lu
składa serdeczne podzięko-wanie
wszystkim ofiarodawcom
którzy na skutek ogłoszonego
apelu złożyli następujące dary:
Po $100 pp: prof Tadeusz
Romer dr Jerzy Korwin Piotro-wski
dr Anna Poray Wybra-nowsk- a
Wanda Stachiewicz
Po $50: A i dr B Szczcniow-sc- y
Andrzej Wróbel T Syp-niewski
(dla uczczenia śp Jana
Buzka) A Liebich
Po $30: W Żbik M Serwacki
M Sangowicz Zofia
Po $25: M Krzymowska (dla
uczczenia pamięci śp Jana Buz-ka)
Anna Nowakowska Jerzy
Rościscwski Wojciech
S Judek S Kubicki Boh-dan
Ławnik Anna Buzek Wi-told
Babiński
Po $20: J Jóźwikowscy (dla
uczczenia pamięci śp Jana
C Chyc7cwski
Po $10: Ryszard Woytak z
Kalifornii Artur Tarnowski
Hanna Woźniak Ryszard Ka-czyński
Wanda Poznańska (za-miast
życzeń świątecznych)
Nouvelles de Montreal — Montreal News
i
Que H2V 4E4 Tel 1
i
wyraża
wjymwjua-- j
NAJLEPIEJ
przesyłkę
1410 Montreal
Dokonujemy Batorego"
lotnicze'
bezpośrednie Warszawy
Room
8250
™r£A
m
Wzywam
Kołodziej-czyk'
I
V
VV
I
''5 ?
') v
H
w
H Długokęcka 306-52-3- 7 W
IŁ Krajewska 365 9842
WO Bcncdetti 683-206- 9 S
M Winkicwicz 7GD-702- 1
gielsklmi ńpiewaC Je1 na mszach ką na ul Legionów 1 na' Plac
angielskich w kościołach pol- - Mariacki na ul Akademicką do
skich Moje apele zdaje się psi domu' studentów na ul Łozin-bezskutecz- ne
W świątecznym skiego Tam' następowało przy wi--
v
Kurierze Polskim" w Toronto
"kazała się kolęda „Przybieżell
do Betlejem" w wersji angiel--
wać tę kolędę Dlaczego po an- -
niemądrej pracuje -- ""-
nnł spić- - Szkoła
Wawel
Techników
cze
Sango-wicz
Buz-ka)
gielsku Ił rylko nie-- dentek gdzie sarca
mleckie francuskie włoskie I czekały na roje akademików
francuskie' kolędy? Dlaczego? z całego miasta i
Dlaczego omijamy polskie? zarząd domu gościł gwiazdę
Trzech Królów i kolęd- -
Po świętach w podwojach swego bu-ni- a
Lwowa wracałem zwykle dynku
około 4 stycznia Wykłady na Tak to bywało za dawnych
Politechnice Lwowskiej czasów akademickich
nały sie po święcie Trzech Króli
1 4ŁUMKH t(ln n!n __! -- ' uo uyiu łiiiajiiinifji
ze dwa dni do nich Psychicznie
przygotować Akademicy robili
io w rożny sposoo aie jcaną z
corocznych spontanicznych im- - wciąż jeszcze mieszkają-pre- z
pochód z gwiazdą wciąż trwających i modlą-„Trzcc- h
Króli" murach wspaniałej
sta Lwowa W 6 stycznia
w Drugim Domu Techników na
Wólce organizował się len po-chód
Z początku nieliczna
studentów politechniki
gwiazdę w dół ul Ka-dec- ką
śpiewem na
śpiewano kolędy przeważ-nie
o Trzech- - Królach- - najeżę
„Trzej Królowie Monarcho-wie
spiesznie dążycie"
Ta kolęda powtarzana chy
uu nimuu£it::Mtii iuzy w czasie
iwiriiiiiiii i ' ii'iiiriiiii rnc ' nn iiAtn'
akademicy spotykani na
ulicach Mijał on remizo tram- -
wajową przechodził ui arcybiskupów
dojść W r ją wła-techni- kę
ul Sapiehy ściciele pobliskiego Nieborowa
stawał i śpiewano dłuższy was
kolędy Ruszał wkrótce
by iść wzdłuż Sapiehy na róg
ul Kopernika
Państwowej Policji
śpiewano kolędy policjantom Z
policjij w czasach rzrjdów
sanacji a równocześnie przewa- -
gi wpływów narodowców
iiczciniacli różnic bywało Po- -
w dół i
Wzdłuż Cytadeli Lwowskiej
Uniwersytet Kazimierza
potem w dół chyba ul
IRENA WYKA BA
specjalizuje się w:
O ubezpieczaniu hipotek
O chorób i wypadków
O plany ubezpiecze-niowe
na
NORWICH UNION
INSURANCE SO'ĆIETY
Montreal tel 272-042- 2
4834984
POTRZEBNA GOSPOSIA
do prowadzeniu
i opieki dzieckiem '
Dr Letncntowska
Tel 684-770- 2
IW 1 3 G
Sklep Jubilerski
JEWELLERS
Montreal
Tel 274-892- 2
Zegarki Pierścionki Obrącz-ki
Biżuteria o Upo-minki
Naprawa zegarków
Mfiwlmy po J7-- P
KRYSTYNA PATER
lekarz dentysta'
Przyjęcia w dziefl
i wieczorem
475 Vllleneuve St W'
(róg Cóto Ste Cathcrhie Rd)
Tol 270-263- 2
1-- P
1945
2000
Gajewska 722-41-37
Ławruszczuk 932-C90- 9
Popławska 707089
Domino Furniturc Co 844-448- 1
ł _
Vy'9v'?3?ovovSj&KSSS2RiR?&R5!S55
POLONII MONTREALSKIEJ
cześć I? Prezesów KPK-- Q
w salonach HOTELU QUEEN ELIZABETH
w MONTREALU
dnia stycznia 1978 r
Bankiet i — $2500 osoby
Kolacja i — $1200 studenci
Cocktail oaólny — aodz
Polonez — "
Prezentacja debiutantek — "
2 ORKIESTRY "
Mikc Sinchak i Jean Conti
Dcbiutantkaml zajmują się panie:
Olejnik Bcncdetli 083-206- 9 M Lewicka
'
II- - Długokęcka 366-523- 7 Klink 9350722
Bilety informacje 'panie:
Bilety studenckie i młodzieżowe: M Zadarnowski 484-293- 8
l i - e
Zarząd Domu Stu- -
denckiego - czynek i pochód ruszał
cźnefio a ostatecznie Stu- -
wie Obecnie wspom- - "v't"ii lin"no"i nP """ nurn
wyrazić się tu i ówdzie w ci- -
wypowiadanych Polskich
muw™ juuiicziiyi-- u
Katedry Lwowskiej
W Krajewski
śpiewamy dziewczęce
te
zebranych już
licznych
Bożego Narod-ic- -
ników
do
zaczy- - we Lwo- -
wy
tam
był cych
ulice mia- - eych się w
dniu
gru-pa
nio-sąc
szła
ze ustach
różne
ściej
gdzie
była
ezali
Sykstus- -
620-212- 9
CAROM
1845
489-170- 4
po
i
powsta- - siadaniu księcia Michała Kazi-ni- c
na równinie mierzą
wzdłuż dóbr
by pod skich 1777 nabyli
na Tam
dalej
gdzie pod gma- -
chem 'nów
tych
na
chód szedł dalej rósł
pod
Jana
różne
życie
LIFE
wiecz
7TS
domu
T
5043 Park Av„ Quo
fflubno
polsku
DR
DMD
na
28
bal od
bal
II
II
tanie przez
UJK mały odpo
daloj
tylko duch
itltsinstrk TitrMirn
by
cho
i-uiai-vuw
przez
Z
budzi
Ten znany
Poli- -
nad
Parku Arkadia
jcuHęgu a uujciuKiiwszyuii wiojv
v 1 1 nr lviii vi niirnninurniJ nip 'inicfn '
Wieś nosiła nazwę Łupią i
wchodziła w skład' łowickich
Helena i Michał Hieronim Ra--
dziwiłłowie Wspaniała rezyden- -
cja magnacka laka tam powsta- -
la nic zadowalała młodej księż- -
nej i już w rok później całą
swioją energie skupiła na two- -
rżeniu ogrodu który miał się
stać dziełem jej ży- -
cia
Byta to epoka
ucieczki od powrotu
d° natury zafascy- -
życiem Arka- -
dia — kraina pa- -
storzy — miała być da owczes- -
nych pań krai- -
ną Taką więc na- -
zwo_ otrzymała -- Łupią
i Ogród w stylu
-
architekt królewski Szymon Bo--
gumił Zuig Na Skicrniewce
uraądzono kaskadę 'wokół zasa- -
drzew i krzewów
lidzhh rektffe_v„tv_ fctAr ri!Mv
CłfmłlAllłMn ł'inn'11'tiHA Mn
sza rolę odegrać iin:uji „!i odpowie
dnia
ogrodu w połączeniu z pięknymi
budowlami
kształtem wyróż-nia
się Świątynia Diany z pięk-nym
plafonem Piotra Norblina
Nieco dalej wznosi się Dom
ok 1783
roku w postaci sztucznej Tuiny
z cegieł i kamieni W jego ścia-ny
zostały
Tuż za murem rozciąga
się niewielki sad owocowy w
którym w przeszłości pasły się
owieczki pilnowane przez ma- -
łych pasterzy to miał' być sic- -
lankowy symbol
Arkadii
Na wschód od świątyni Diany
0cłułi uwł i4łtjrtl--iI iAul_Hn iiiiy
z Łukiem Greckim i Domem
Dwie ostatnio bu- -
dowie są świetnie
wane w otoczenie Poniżej Dom- -
ku jest' obłożono
wielkimi głazami wejście do Ja--
skini Syfbllli Tu podobno księż
na przebrana w strój kapłanki
greckiej wróżyła swym go-ściom
Nie wszystkie wzniesiono wów-czas
budowlo dotrwały do na- -
571711 łTlcAll- - v~uv„ - f-v7n- V£ ov Vu uvn i rVtu
śmierci księinsj Heleny roze- -
brano park był Los
taki spotkał Amfiteatr Cyrk
Domek i kilka in- -
nych obiektów
Dopiero w 1945 r Park ArRa--
dia został przejęty przez pań--
siwo i uzyskał wraz z pobliskim
rangę oddziału Mu--
zcum w Warszawie
Został wówczas
zieleni i budowli
Z Arkadii w stronę Nieboro- -
wa prowadzi lipowa
aleja utworzona przez jednego
z właścicieli dóbr nieborow--
skich hetmana
Nieborów należy do miejsco- -
wości na Mazowszu
przez i
lurystów Istnia--
XTV w filo wzrost jej
nastąpił w końcu
XVII w kiedy dobra nieborow- -
skic nabył prymas Michał Ra- -
syn
P@SA zrsze Hubifi dtobrae zjeść
Podstawę kuchni polskiej w
A w M hiAłiAaflitliAa rtfc AA L
V = - -T = Brukn -- "zSeS
bardzo substancjonalneicharskich Jedna z takich ksią--
wędrówek Polsce
immm Nieborów
Zaciekawienie
mazowieckiej Ogińskiego
gnieźnień-Nabielak- a
oryginalnego
ukochanym
romantycznej
cywilizacji
pierwotnej
nowania'wiejskim
mitologiczna
sentymentalnych
szczęśliwości
zaprojektował
sentymentalno krajobrazowym
dźobćTtysiące ZzW?£
kompozycja przestrzenna
stylizowanymi
Klasycznym
Ar-cykałpa- na
zbudowany
wmontowane płasko-rzeźby
mitologicznej
Murgrabiego
wkompono- -
Gotyckiego
zaniedbany
Szwajcarski
Nieboroweni
Narodowego
uporządkowany
przeprowadzono konserwację
zniszczonych
malownicza
Ogińskiego
najczęściej
odwiedzanych wycieczki
indywidualnych
h"jjużv
znaćzcnia
dziejoWski osławionego
cięzKo strawne dania
Z zup do najbardziej
pospolitych należały obok juchy
— polewka żur i kisiel Znano
również o wiele smaczniejsze da-nia
jak np przystawki w posta
ci galaretek zwanych kwaszeni- -
nami oraz potrawki z raków i
ślimaków!
Łapy niedźwiedzi i chrapy ło-sia
to już delikatesy na które
pozwolić 6obie mogli tylko naj- -
lwnurfgna(ijoJ!i ale w zamian za to
nawet w biedniejszych domach
zdarzała wacika obfitość ciast
iukicu juk 'Duły rogaie i poapio- -
myki
Z czasem w wyniku coraz li-czniejszych
kontaktów z zagra
nicą ów skromny zestaw potraw
staropolskich wzbogacał się co- -
z gospodarności magnat niema- -
ruu ausziuiu uczyni z iNiuuuro- -
-- _ !_J 1_1_ f — ł-Ł-
-i wh vmiej8ro ozaooy i rowy II
W odnowionym pałacu podejmo- -
war Krom oianisrawa migusm
Poniatowskiego
Z powodu trudności finanso
wych zmuszony by dobra niebo
rowskie sprzedać W 1774 r na--
był je książę Michał Hieronim
Kadzrwiłł ten który tak me- -
chlubnie zapisał się w dziejach
ostatniego okresu Rzeczypospo- -
litej Zarówno on jak i jego żo
na Helena byli wielkimi mecc
nasaini sztuki Dokonali częścio- -
wej rzebudowy pałacu oraz byli
głównymi twórcami zbiorów
nieborowskich Zmianie uległo
wyposażenie pałacu Wspaniałe
meble sprowadzono z Anglii i
Francji dwa globusy Coronel- -
liego które stały kiedyś w Wer- -
ialu kupiono od króla Ludwika
XVIII
Gruntowne zmiany przepro--
wadzono wówczas także w ogro- -
dzie Powstał wtedy krajobrazo- -
wy park w stylu angielskim i
zbudowana przez Zuga oranże- -
ria pełna egzotycznych drzew"
Po llerci ksiCcia zcsPół Pa" iiu_i__u_„u_j uij iivowui_iy„ iMNU_ do- -
r„ainie Powoli popadał w ruinę
z-ygmu-nt
Kaaziwin wvDrzcdat — - - część kolekcji nieborowskiej
zniszczeniu uległ park w Arka- -
dli Dalszej dewastacji zapobiegł
Michał Piotr Radziwiłł Założył
on w jednej z oficyn pałacu zna- -
ną w XIX w fabrsnkc majoliki
kafli i ceramiki artystycznej
Ohecnie zespół pałacowy w
Nieborowie będący oddziałem
Muzcum Narodowego w Warsza- -
W!C mieści muzeum wnętrz
okresu baroku Sam pałac jest
lVDOWPm rjrzvkładom harnkn- -
wej rezydencji arystokratycznej
Mimo niewielkich rozmiarów
czyni wrażenie budowli monu- -
mentalnej Szczególnie to wido- -
czne 0lj S(rony rozległego dzie- -
dzińca Tu nad wolściom elńw
n__j_m_ przykuwa uwagę dekora- -
cja sztukatorska w skład której
wchodzi kartusz z herbami Ogiń--
skich (Oginiec) i Czartoryskich
(Pogoń) wiele symboli godno- - śd i urzędów iakio niaslnwnł
hetman Ogiński Po bokach
mcco wysunięte do przodu dwie
w leże zwieńczone hełmami i igli-cami
Wnętrze pałacu zawiera wiele
cennych eksponatów Jost tu
słynna rzeźba Niobc Bogata
i t__l-l_- _ t
jL-ń- i jvoicRcja oorazow maiowa- -
nych przez sławnych malarzy
Na szczególną uwagę zasługuje
zbiór portretów Radziwiłłów
stylowo meble francuskie S an- -
gielskie wartościowe woluminy
zgromadzone w bibliotece
Pałac otacza rozległy park
Kanał dzieli go na dwie zasad--
nicze części: geometryczny ze
starożytnymi szpalerami w 6ty--
lu francuskim i krajobrazy w
stylu angielskim Park regular- -
ny jest jednym z najpiękniej-- '
szych ogrodów barokowych w
Polsce pewne założenia czynią
go zbliżonym do założonego
wcześniej ogrodu wilanowskic- -
go W bogatym drzewostanio
Parku zwracają uwagę planty i
Pte-kn-y
okaz miłorzębu Spośród
licznych komiennych rzeźb zain- -
teresowanie budzą tzw baby ka- -
mienne przeniesione tu z Arka- -
dii do której trafiły zapewne z
do'Dr Radziwiłłów na Ukrainie
Pomiędzy pałacem a kanałem
znajduje się marmurowy nagro- -
zdrajcy z okresu „potopu" Dek z onca I w nc Wyryty na
szwedzkiego nim napis w języku łacińskim
Dla niego zbudowany został Ełos' ia wzniesiony został „Acil-barokow- y
pałac projektowany 1 Kapłtolinie żonie najświęt
przez znakomitego architekta sw) i najrzadszego przykładu
Tylmana z Gamcren twórcę Pcz Marka Winicjusza" Przy--m
in Pałacu Krasińskich w puszcza się że nagrobek ten
Warszawie Powstał wtedy rów- - widziany przez Henryka Sicnkic-nie-ż
ogród regularny wicia nasunął mu pomysł --wpro-
W późniejszych latach Niebo- - wadzenia do „Quo vadis" posla-ró- w
często Łmieniał właścicieli ci Winicjusza i jego żony (tam
raz bardziej Jak wyglądała w
EI JmT4!"A fe nnTnfa"#%TAL- -#tA Włf%llM #1 ™
sTHwSoh Sk Z
zek wyszła guz w ioss toku uu--
torekbył Czech) inna w 1652 r
(„Postny Obliad") lecz najwię
cej wiadomości zawiera podręcz- -
nik „Compedium ferculorum" narnej następuje wyraźny prze-- S
Czernieckiego który przez łom Inspiratorem i głównym
sto kilkadziesiąt lat uchodził za „sprawcą" tego przełomu jest
alfę i omegę polskiej sztuki ku--
charskiej Wiele z zawartych w
niej przepisów zachowało się do
naszych czasów Np rosół pol- -
ski (figuruje tam pod nazwą
„sztufada" albo duszona potra- -
wa) marynata z czosnkiem
barszcz naleśniki pasztety etc
Do specjałów przyrządzanych
przez mistrza Czernieckiego na--
leżały takie głośne wówczas po--
trawy-osobowoś- ci jak ogon bo- -
bra nieczony kapłon we flaszce
(flaszkę rozcinano diamentem)
jucha z różnego rodzaju mięsi-wa
do której podczas gotowa-nia
wkładano sznur pereł duka-ta
itp Dworzanin marszałkowej
de Guebriant Laboureur nic
może się nadziwić drogim i nie-potrzebnym
ozdobom jakie spo
tyka się na stole polskich pa--
nów Jak to mniej więcej wy-- nych w postaci frytek wynalc-glądał- o
ilustruje święcone u ziony został właśnie w Polsce
Sapiehy w Dereczynic
stało cztery przeogromnych
dzikow to jtót tylG) ile czcści w
roku kaidy dak miał w sobie
wiepmwmc alias szynki kieł
naj-- szcie wpadł ha pomysł aby po-cudowniej- szą
pokazał sztukę w krajać i usmażyć w tłu-upiecze- niu
odyńców Stało szczu Oczywiście w ten sposób
tandem 12 jeleni także całko- -
wicie upieczonych ze złocistymi
rogami () Te jelenie wyrażały
12 miesięcy Naokoło były cia- -
sta sąznisie) tyle i]c tygodni w
roku () Za tym było 365 ba- -
bek to jest tyle ile jest dni w
roku () Tandem 12 konewek
srebrnych z winem po królu Zy- -
gmuncie te konewki explum 12
miesięcy Tandem 52 baryłek
także srebrnych in gratiam 52
tygodnie () Dalej 365 gąsior-kó-w
z winem węgierskim
tyle gąsiorków ile dni w roku
A dla czeladzi dworskiej 8700
podłożu
kim
szczególnie P°
Przepisu
~
w od- -
wroinac — o ryoucii w &kui£u
drobiu podawaniu
go oskubanego i lekko przypic- -
czonego kapłona (uprzednio do- -
brzc spojonego wódką) który
po ukłuciu widelcem ku
niu się
kizykiem ze stołu etc
Z potrawi polskich ex--
ceUencc" narodowych
dzanych rekami naszych
nych mistrzów najbardziej
ulubionych przez szerokie rzc- -
sze uchodził rosół się go
ze mięsa goto-wano
w z
Przepadano również za polską
kiełbasą zwykle po
- W tym miejscu
mnieć Kiełbasa we wszelkiej
postaci należała wówczas bar--
dzo modnych i naprawdę
bionych specjałów Za
kucharze umieli ją
„a 24 sposoby! n„!o j"„łv!ł o(„ii i
jednym z największych przy sma--
ków staropolskich wędzo-ne
ozory „Trzykroć ją w
roku za Zygmunta m na mo- -
basy prosiątka Kuchmistrz
kilka
tych
alias
EF% EiT1W frtTV -I-f %nllFTniłTn VI Tl r FI O 1 _ T "JT ZT
w! ztotoT £L
Boże Narodzenie" — pisze
Ł Gołębiowski w „Domach
dworach"
Po pogrzebaniu niesławnej
tradycji saskich w sztuce kuli- -
St A Poniatowski Jego sławne
— na modzie francuskiej opar- -
te — obiady czwartkowe współ- -
czesnym wydawały się począt- -
ku czymś niezwykłym Obiady
były skromne dania nieliczne
pod względem wyboru zupełnie
nie szokujące — ale podawano
je w sposób wykwintny i co naj- -
uażnipjsze były rzeczywiście
bardzo smaczne Dużo pomagał
królowi wyborny kuchmistrz
Tremo celujący zwłaszcza w
przyrządzaniu pieczeni baraniej
Ten obraz kuchni polskiej
tyłby zupełny gdybyśmy pomi-nęli
parę ważnych faktów wzię-tych
z historii rodzinnej sztuki
kulinarnej Czy wie ktoś na
przykład o tym że jeden ze zna-nych
powszechnie i lubianych
w ariantów kulinarno-ziemniacza- -
i że dokonał go całkowicie przy-padkowo
kucharz K Pułaskiego
Otrzymawszy raz od
pana worek ziemniaków nie
wiedział co z nimi Wre- -
przyrządzone ziemniaki nie mo- -
gły jego panu nie przypaść do
gustu Jakie były dalsze koleje
losu przysmażanych talarków
ziemniaczanych wiemy z wła- -
snego doświadczenia
Z innych przysmaków które
przysporzyły Polsce zasłużonej
sławy przypomnieć warto o
zrazach:
Uchodźcy polscy którzy po
II rozbiorze uszli do Włoch cic- -
szyli się wielką sympatią prze-bywającego
w tych czasach w
Rzymie Augusta księcia Sussex
Mówiono nie bez racji że owa
znajuującej się przy riacu nisz- -
- im
kolskim wynalazkiem są rów- -
nież znane dziś wszędzie „napo- -
leonki" Wynalazcą był warszaw- -
ski cukiernik Gołaszewski kló- -
ry prowadził swego czasu bar- -
dzo popularną ciastkarnię przy
placu Napoleona (między ulica-mi
Jasną a Mazowiecką) Gdy
interes dzięki temu ro-dzajowi
ciastek szybko się roz
szczęśliwy wynalazca prze- -
niósł się na Warecką i
tam otworzył wielką cukiernię
którą nazwał „Napolconką"
ta nazwa
Dalekie echa sztuki kulinar-nej
usłyszeć można w jadłodaj-niach
różnych krajów europej-skich
Dla przykładu podajemy
w zakończeniu że np w jadło-spisach
restauracji duńskich
spotkać się można m in bardzo
często z pozycją: Filety z flądc-re- k
a la „Madame
Jaką drogą nazwisko naszej
rodaczki do duńskiego
jadłospisu pozostanie chyba na
zawsze zagadką
Z Wojak
STA
kwart miodui to jest ile godzin życzliwość w dużej mierze opie-- w
roku" rała się także na gastro-Ha- ur
w „Ekonomii ziemian- - nomicanym ponieważ wszyst-skic- j"
wspomina o wielu intere- - wiadomo było że angielski
sujących przepisach i sztucz- - królewicz rozkochał się w pol-kach
kulinarnych urządzanych skich oazach którymi z kolei
Wtedy gdy chodziło -b- yciu od nich dokładnego
o uczczenie jakiejś 'wybitnej podejmował Polaków-osobistośc- i
Pisze np o drobiu w swi chwilowej rezydencji
podawanym skórze ryby i
dalej o żywe- -
zdumie- -
obecnych porywał z
„par
przyrzą--
rodzin- -
do
Robiło
sztuki wołowego
wodzie pietruszką
podawaną
zupie
warto przypo
że
do
ulu--
Sasów
przyrządzać
były
tylko
i
i
z
nie
zrobić
nowemu
wijał
Stąd
Walewska"
trafiło
J"'
BELKA ZMIZICA
NOWOŚĆ WYDAWNICZA
FLORIAN CZARNYSZEWICZ
jr
Powieść licząca 468 stron w której autor
przedstawia w niezwykle interesującej for-mie
stosunki panujące na Białorusi w okresie
I wojny światowej i rewolucji bolszewickiej
oraz działalność mającą na celu przyłącze-nie
jej do nowo powstałej Rzeczypospolitej
Cena tylko $400 (z przesyłką $440)
Oprawa twarda
Do nabycia w Księgarni „Związkowca"
1638 Bloor St W Toronto Ont M6P 4A8
Pas
swego
ulicę
KAZDIIERZ OLSZAŃSKI
WOJCIECH KOSSAK
Album zawiera 248 ilustracji czarno-białyc- h 22 tablico
Wielobarwne Opisy i katalog ilustracji w językach
polskim i angielskim
Cena $2500 (z przesyłką $2625)
Do nabycia w Księgarni „Związkowca"
1638 Bloor Sł Wv Toronto- - Onł M6P 4A8
Czeki lub iloney Order wystawiać na Polish AUiance Press
?
n-- p i 'ej£gQjSQQQQSiOQOtiQQSS€i£ SGfiSSGSS! w} V okresie 1766—1774 był w po-- noszącej imię Ligia)
1SSS3S'ip3ps%P-sn- S prBaŁR&