000427 |
Previous | 2 of 8 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
STR 2 „ZWIĄZKOWIEC" CZERWIEC (June) płatek 27 — 1975 NR SI
Ł o
L
'Związkowiec" (The Alliancer)
Printed and Pubilsbed for every Tuesday
and Fridaj by
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
1633 Bloor Street West — Toronto Ont Canada — M6P 4A8
Tetephones: 531-249- 1 531-249- 2
Second class mail reglstraUon oumber 1673
OffidaJ Organ of The Pollsb AlUance FrtendJy Sodety of Canadi
Jan BIcIas — Chalrman of thc Board
EdJtor ln-Chl- el — B Heydenfcorn —
Business Manager —
SubscripUon: In Canada $15 00 per
PRENUMERATA
Roczna w Kanadzie S1500
Półroczna $ 800
Kwartalna $ 500
A DZIEŃ 1 LIPCA
jest młodym państwem stąd i tradycja obchodów guy ar !:ie
narodowego jest jeszcze bardzo świeża Jedni 7?meł umocnienia ro- -
powołując się bardziej na kroniki aniżeli dzieła historyczne
opisują proklamowanie tego
nicę państwowości Przypominają publiczne zabawy tańce
fajerwerki itp inni znowu cbchody stulecia
między tymi dwoma datami wiele sie działo Z kruchych pod- -
staw wyrosło potężne państwo Olbrzymie obszary zostały
zcioDyte poa uprawę zostały
wincje Struktura organizacyjna państwa zmieniała sie wpra-wdzie
nie co roku ale za to za każdym razem głębiej Rosła
władza federalna ale jeszcze bardziej chyba prowincjonalna
Kanada jest jeszcze ciągle klasycznym krajem imigracyj-ny- m
co naturalni powoduje zmiany w strukturze narodowo-ściowej
ludności W ciągu tych 108 lat bytu państwowego
skurczył się np stan posiadania tak zwanych grup założy-cielskich
to jest anglosaskiej i francuskiej i wyłoniła się
nowa grupa nie jednak jednorodna ale złożona To imi-granci
i ich potomkowie
Oczywiście można — a może i trzeba — zaznaczyć iż An-glosa- si
nie stanowią w tym kraju — zresztą i frankoję-zyczn- i
mieszkańcy — ludności tubylczej jako że również
są potomkami osiedleńców i imigrantów Wysoce znamienne
jest iż w grupie anglosaskiej często osoby i w piątym poko-leniu
mówią o sobie jako: Anglicy Szkoci Irlandczycy czy
Walijczycy Badania socjologiczne wykazują ze imigranci
anglosascy nie integrują się ale identyfikują sie z Kanadą
Pozostają "najdłużej na marginesie społeczeństwa kanadyj-skiego
Struktura administracji państwowej system rządów jest
na brytyjskim i przesiąknięty duchem brytyj-skiej
demokracji Imigranci nie wystąpili przeciwko temu
ale przyjęli je One to zresztą znakomicie ułatwiły im proces
integracji
milionowych rzesz przybyszy z różnych 'krajów Kanada
nie była stacją przejściową przytułkiem czasowym ale nową
ojczyzną często bliższą droższą aniżeli kraj urodzenia który
musieli opuścić W przytłaczającej większości ze względów
'gospodarczych ale w wielu wypadkach odegrały role wzglę-dy
natury politycznej i religijnej
Imigranci czasami powoli ale zawsze systematycznie włą-czali
się w życie tego kraju Nie chcieli pozostać tylko obser-watorami
dać się kierowa"ć ale zmierzali do czynnego udzia-łu
do kształtowania oblicza tego kraju Dzięki temu też ule-gało
ono zmianom Wygląda inaczej aniżeli przed 50
laty aniżeli przed 25 laty
Ci nowi przybysze ich dzieci zajęły różne publiczne sta-nowiska
w administracji lokalnej prowincjonalnej i federal-nej
Wycisnęli piętno na szkolnictwie począwszy od podsta-wowego
a skończywszy na wyższym Niejeden instytut ba-dawczy
powstał dzięki dzieciom imigrantów albo jakby to
należało powiedzieć rdzennym Kanadyjczykom innego po-chodzenia
aniżeli anglosaskiego czy francuskiego I cni stali
się wychowawcami dzieci i młodzieży owych grup założy-cielskich
literatura sztuka wzbogaciła się elementami kultur
imigrantów zostały one wyodrębnione lecz wtopio-ne
w nowa wielką całość Mówi sie o mozaice kanadyjskiej
i chyba jest to ścisłe określenie Może — a nawet na pew-no
— nie wszystkie grupy znajdą w niej swój kamyk ale to
chyba będzie ich własna wina długo bowiem oblicze
jest w stanie formowania się każda grupa może wycisnąć
swoje piętno pozostawić swój ślad
Proces integracyjny imigranlów jest oczywiście uzależnio-ny
w bardzo poważnej mierze od nastawienia społeczeństwa
Gdy jest ono nieżyczliwie nastawione wobec imigrantów
wówczas jest on trudniejszy albo bardzo spóźniony Wrogie
nastawienie powoduje iż nie tylko imigranci ale i ich dzieci
urodzone już w tym kraju ujawniają kompleksy niejedno-krotnie
wiodące do konfliktów
Żadne frazesy deklaracje nie zastąpią czynów Nie trzeba
tańczyć na ulicach w dniu święta państwowego aby udowod-nić
swoje przywiązanie wskazać na miłość do tego kraju
Rdzenni Kanadyjczycy obojętnie jakiego pochodzenia nie
potrzebują żadnej lekcji patriotyzmu Ich reakcje są odru-chowe
naturalne A inni?
Najrozsądniej chyba będzie dla tych wszystkich którzy
jako dorośli ukształtowani przybyli do tego kraju by
rozważyli w dniu 1 lipca czym dla nich jest Kanada co jej
zawdzięczają a wobec tego też co dla tego kraju uczynili
Bilans wojen Stanów Zjednoczonych
Komitet Spraw ' Weteran- - 000 żołnierzy zaś zginęło
skich Izby Reprezentantów 406000
opracował kilka lat temu ze
stawienie dotyczące liczebne-go
udziału Amerykanów w
prowadzonych przez Stany
Zjednoczone wojnach
Tak więc w Wojnie Rewo- -
lucyjnej (1775—1784) wzięło
udział 290000 ludzi zaś zgi- -
nęło w walkach 4000
W wojnie z Anglią (1812—
mężczyzn a zginęło 2000'
yauuu AmeryKanow a zginę--
ło 13000
Wojnie C3rwilnej (1861—
1865) po Unii uczest- -
niczvło lurtri n 701
nęło 364000
W Woinach ańsk eh
(1817—1898) uczestniczyło
106000 ludzi a zginęło 1000
W Wojnie z Hiszpanią —
(1898—1902) uczestniczyło
męźczyzn' z£n&°
11000
W
Stanley Lasek — Secretary
General Manager — S Konodfelt
Czesław Blaszyk
year In other Countrles $17 00
Zagranicą — Roczna $1700
Półroczna $1000
Tojedynczy numer 200
swieta radosną pierwszą rocz
x kii£tLiiii
zaludnione powstały nowe pro- -
Wojnie Koreańskiej
czerwca 1950 r — 31 stycznia
1955 wzięło udział 6807-00-0
żołnierzy a zginęło 55-00- 0
okresie między Wojną
Koreańska wybuchem Woi
Wietnamskiej służyło w
siłach zbrojnych 3195000
żołnierzy a śmierć w służbie
W Wojnie Wietnamskiej
eginęio w waiKacn 46uuu
poniosło śmierć z innych
przyczyn w czasie służby
49000
Wp wszvstlnłi t-nnfli-lł-aołi
wojennych służyło w siłach
zbro nvch 43608000 a uonio--
sło śmierć 1087000
ŚRUBA-GIGAN- T
elbląskim Tampolm"
rozpoczął się montaż wielkiej
śrubv nanedfvpi Hn trrpioi
iii fodnncłM k-ti-m pajr"
W wojnie Meksykańskiej (po 4 sierpnia 1964 r) uczest-(1846—184- 8)
wzięło udział hiczyło 8960000 żołnierzy
W
stronie
22130(10
Ind
a
I Wojnie światowei
F
W (27
r)
W
a
ny
a
W
Aleksander Matejko
Aby wejrzeć głęboko w
problemy danego społeczeń- -
stwa trzeba między innymi
zastanowić się tym jaki
i czego niedosyt je cechuje
Co do społeczeństwa polskie--
go to na ogól uważa się że
są to przede wszystkim tra- -
dycyjne niedosyty inteligenc- -
kie odziedziczone w spadku
jeszcze od szlachetczyzny i na- -
stępnie wielce umocnione na
skutek upowszechnienia o-świ- aty
oraz rozwoju warstwy
pracowników umysłowych
Nie należy jednak przy tym
wszystkim zlekceważyć nie-dosytów
o charakterze mie-szczańskim
ruiJiuc syuiucciisiwu ni"
azimego mieszczansiwa co
wcale jednak nie wyklucza
B£" d"£ L LJ 4 V
_ jii A_ n-l- _l — 1 uiaiegu ze ruiaKum me uyiiu_
:o°77voiowpf oŁSi rv' ' „' „ Ar" "u_ -A- r„Z
Kanada okazji
miaf°
jak
Ila
dziś
Nie
Jak
już
nad
towa- -
jest
sukcesu materialnego
jest
giej strony zawsze bardzo w walke mieSZCZańst-imponow- ał darni mieszpcozdański Zawczhgólęd- - w tymBardwz0zgiczdnzaime ienna jest można domyślać dosc komunistów w Kambodży znacznych potrzeb w tym zmierzająCa dania zdecy-własni- e tzaiecmhiacczhtzeardkodzreziesysisetkyacnhych1powlwsckzeics-h- mdojwasatenwmelagtoowReomzwiiój mkiaepsiztcazlaizńnmsat-ud-nych
pięćdziesiątych na sto-sunkowo
krótko rodzime dro-bnomieszczaństwo
zaczęło
kwitnąć szybko przy-króco- no
śrubą podatkową i
upaństwowieniem Natomiast
wsrod polsRiej emigracji
isacnoazie powstała atugo- -
trwała możność zrealizowa-nia
ciągot mieszczańskich u-trwal- enia
jakiego takiego do-brobytu
i urzeczywistnienia
swoistego stylu życia i myś--
lenia który w bardzo polski
sposób urzeczywistnia warto-ści
mieszczańskie Wydaje
się że w tym właśnie moż-na
znaleźć klucz społecz-nej
diagnozy społeczno-polityczneg- o
oblicza polskiej emi-gracji
na Zachodzie
Dobrobyt jest treścią mie--
szczańskiego bytu Drobno- -
w
w
jestem a za
smierci najmniej
Polityka
materialnymi
zmierza zabez-pieczenia
tego co zapo-bieżenia
ewentualnym zmia- -
Pawłowi
Dzielił
z tych
wypraw
--Znaku"
W!iaiy ™iz™ &a
spęozii
Zapiski
Polsce
„„ jj'i ii
sensie że dostarcza okazji do
sukcesu kto zwycięża na ryn- -
ku i
rzyskim ten silny więc
zasługuje na podziw i uzna- -
nie Sukces towarzyski stano- -
wi naturalne uzupełnienie
Ciepło
stosunków
sens tylko na tyle ile
funkcjonalne w stosun- -
im łv sie z wielu wem
polityka
się
do Na pryrnatu wsi
la- -
dał
ale je
na
mi
do
do dobrobytu
Byt może
różne odcienie W nie-których
społeczeństwach
moralne i kulturalne
go uszlachetniły
z dobrobytu matenal- -
nego trwała podstawę rozwo-- '
rodzimej kulutury sztuki
i nauki bvło przede
wszystkim w Holandii in-nych
społeczeństwach współ-zawodnictwo
mieszczaństwa z
i arystokracja w
walce o władze doprowadziło
głebokie?° wewnętrznego
r(?zdarcia- - Warstwy tradycyj- -
"Je " mwigając się w
Jore również wr awn
w u nie tylko potęgę
również wyniós
je szczytom doprowadził
do bardzo daleko idącej
zarazem narzucił
tradycyjne wzory
mieszczańskie całym społe- -
czeństwom
W Polsce nie ma współcze-śnie
szans dla tych właśnie
wzorów i wartości choćby z
tej prostej przyczyny że so-cjalizm
modelu
sowieckiego stawia potęgę
bloku jako całości zdecydo-wanie
wyżej społecz-ny
dobrobyt poszczególnych
społeczeństw składających
się na ten blok Potrzeba do-brobytu
i usilne dążenie do
niego bardzo powszech-ne
wśród naszych rodaków w
kraju ale warunki struktu- -
narzędzie osiągania suk--
cesu życiowego wyrażonego
w nieustannym
dobrobytu
Mimo różnic
wśród polskiej emigracji na
acnoazie między tzw
mieszczanin jeszcze nie jest ralne nie są sprzyjające Jest
zamożny ale już pocie czo- - to zatem co najwyżej zwa-ła
pracuje na to aby jak sam na mała stabilizacja mate-mó- wi
"stanąć na nogach" — rialna ograniczona do skro-Wszystk- o
inne jest pochodną mnych wymiarów byt urzęd-marze- ń
o dobrobycie mają-- niczy jest w gruncie rzeczy
cą uświetnić przyozdobić czymś bardzo dalekim od by-- i
uszlachetnić jest tu dla mie-swois- tą
działalnością ubezpie- - szczanina jego dobrobyt sta-czenio- wą
płacę składki póki nowi nie cel sam sobie
żywy to po
co uniknę
piekła jest nadbu-dową
nad in-teresami
do
jest
Tak
nieraz
jest
nom oraz stworzenia pozo- - gracją zarobkową i tzw emi- rów życie towarzyskie rów- - gracją polityczną w ostatecz-nie- ż jest nadbudową w nym rezultacie emigracja ja
NA TE
Jacek Woźniakowski: „Góry niewzruszone" O różnych
wyobrażeniach przyrody w nowożytnej
kultury europejskiej Wydawnictwo Czytelnik —
Warszawa 1974 'r str 393 liczne ilustracje
Jacek Woźniakowski: „Co sie dzieje ze sztuka" —
Państwowy Instytut Wydawniczy — Warszawa
1974 r srt 283 8 ilustracji kolorowych i 82 czarno--
białe
Ukazały się równocześnie sach doskonałych i mniej do-- w dwóch skonałych odbitek Zna świet-warszawski-ch
Jacka Woźnia-- nie sztukę od jej początków
kowskiego rozważania o sztu- - do ostatniej chwili Nie szu-c-e
Nie zaszkodzi przypom- - fladkuje nie klasyfikuje ve-nd- eć iż Autor należy osób dług „izmów" ale każda epo-ni- e tylko o szerokich kę i każdego artystę ocenia
zainteresowaniach ale iż oddzielnie
jest czynny na różnych odcin-kach
Jest dyrektorem wyda- - GÓRY NIEWZRUSZONE"
wnictwa katolickiego „Znak" — bardzo spóźnione wydanie
w Krakowie członkiem re- - pracy habilitacyjnej — to
dakcji miesięcznika „Znak" i fantastyczne wręcz dzieło o
„Tygodnika Powszechnego" krajobrazie w malarstwie w
jest jednym z czołowych pu-- szczególnści górskim
„Tygodnika Po- - kowski — zapalony taternik i
wszechnego" i zabiera głos narciarz szukał oczywiście
w różnych sprawach był jed- - Śor również w twórczości ar-ny- m
ze sprawozdawców „Ty-- tystycznej i poświęcił im zai-godni- ka
Powszechnego" iod- - ste wspaniałą księgę W po-cza- s
obrad --Drugiego Soboru dziw swoją erudycją
Watykańskiego który towa- - Bez przesady można powie- -
rzyszył papieżowi VI
udzaał w różnych konferen
cjach międzynarodowych u-czestni- czył
w zjazdach
się wrażeniami i spostrzeże-niami
wszystkich spot-kań
na łamach „Ty- -
gooniKa jfowszeennego" i
z niektórych po
— °° i w
uauzie wozmaKowsKi kiliarmęcypoczymnapi- - sał kanadyjskie"
Łtore rozeszły sie w w
wielkim nakładzie
Specjialinością Woźniaków- -
matrymonialnym
a
międzyludzkich
ma na
ku
mieszczański
mieć
as-piracje
znacznie
czyniąc
ju
W
szlachtą
do
gospo-darczą
ale
ku
ur-banizacji
a
i wartości
państwowy
ponad
ale
pomnażaniu
dalekich
emi- -
ak
go
Religia mieszczańskiego
tym
dziejach
wydawnictwach
do
bardzo
Woźnia-blicystó- w
wprawia
dzieć iż nicLco oigfór£ach ?nie jest czasem
trzeba wzrokiem przebiec ca-ły
nieboskłon żeby ujrzeć
źródła kontrastów w górskim
twidoku" — zauważa
I dalej jeszcze wywodzi we
wstępnym rozdziale „Przyro-da
i my": „Nie mamy dotych-czas
dość dłupiei nersneldw
wy by odpowiedzieć sobie
aźnie na tani jak
przebiega obecnie nerw prze- -
an - z pewnością funda- -
mentalnych przemian - w
naszi"m stosunku do przyro- - dv
mirr J — Jf" n"""" n-ic-eu jcai jcuiidfl oiuna iMie —
4 7140 Łvfc£fiM0 ebUd?wanej v Stoczni Gdaó" tt10 zawodową ale umiło-- warto przez szparę
neto 116w00L? ° ma p'1 na5tawne- aną' JeSt Profesorem Wst°- - zatrzaśniętych jeszcze - ™ "sztuki na Katolickim Uni- - drzwiach spojrzeć na czas mi-wrześ-
ES ™M Vto2 IWlS 58 ton: sytede w Lublinie ale nie niony W-ni- m tkwią ptzecież
r dnira'Tynóśi?kimzatabaczonym'zamkniC- - zalążki czasu obecnego za-19- 47 tern -- i możnoSĆ lepszego Woń
sto Jf _tłl jL
ko całość znalazła się na po-zycjach
dróbnomieszczań-skic- h
lub mieszczańskich O
ile w Polsce ciągle jeszcze
tradycja inteligencka odgry-wa
przodującą role znakomi-cie
wzmocnioną zresztą przez
wielki napływ z dołu do za-wodów
tradycyjnie lntoTi-genckic- h
to natomiast wśród
emigracji kont) nuow anie tej
tradycji jest wprawdzie moż-liwe
ale pozbawione szersze-go
rezonansu społecznego
Emigranci z warstw społecz-nie
niższych w znakomitej
swej większości nie chcieli i
rie potrzebowali przewodnic-twa
duchowego ze strony pol-skich
sfer inteligenckich: ich
droga w górę była skierowa-na
do miejscowej klasy śred-niej
oraz do miejscowego ję-zyka
Życie emigracyjne jest po-chodną
sytuacji życiowej w
jakiej dani ludzie znajdują
się Względna stabilizacja
polskich emigrantów na Za-chodzie
zapewnia im pewien
margines który wypełniony
zostaje jakaś liczba wartości
związanych ze starym kra-jem
Dla jednych jest to sfe-ra
iluzji politycznych dla
drugich jest to wyżycie natu-ry
kulturalnej: dla innych
jest to przede wszystkim tra-dycja
patriotyczno-religijn- a i
sfera powiązań rodzinno-to-warzyskic- h
Osiągnięcie mie-szczańskiego
lub drobnomie-szczańskieg- o
dobrobytu sa-mo
przez się jeszcze nie za-dowala
Pozostaje pewien
niedosyt który ludzie stara-ją
się zaspokoić przez aktyw-ność
w własnej grupie etnicz-nej
potrzeba ta jest zresztą
bez porównania rzadsza
wśród młodego pokolenia
Jako działalność społecznie
szczątkowa i w jakiejś mie-rze
schyłkowa biorąc pod u-wa- gę
zaawansowany wiek lu-dzi
aktywnych na polu et-nicznym
pozbawiona jest ona
z natury rzeczy dalekosięż-nych
celów i ambicji Chodzi
bowiem w tej działalności o
bieżące wyżycie psychicznie
i uspokojenie sumienia a nie
o osiągnięcie czegoś trwałe-go
co miałoby liczyć się na
lata Stąd właśnie ujawnia
się w działalności etnicznej
bardzo silny pierwiastek oso-bisty
prowadzący nieraz do
konfliktów międzyludzkich
Danie drugiemu po nosie
jest ważniejsze niż zdziałanie
czegoś razem Zbudowanie
sobie pomnika wysuwa się
ponad wszystko inne Progra-my
polityczne sa oceniane
nie z punktu widzenia ich re-alności
ale przede wszystkim
jaką skalę emocji mogą one
pobudzić nie chodzi przecież
o to aby cokolwiek zrealizo-wać
z danego programu ale
zumienia tego co teraz wobec
przyrody przeżywamy i ku
czemu z nią razem idziemy"
Vroźniakowski prowadzi nas
zgodnie z zapowiedzią po-przez
różne epoki prezentując
nam nie tylko malarskie opi-sy
krajobrazów ale również
filozofów i poetów teologów
i mędrców Część pierwsza:
góry klasyczne druga: góry
światłem odziane trzecia:
góry malownicze czwarta: o-kro-pny
urok dzikości
Woźniakowski zamyka ksią-żkę
nie opisem jakiegoś obra-zu
ani refleksjami jakiegoś
malarza ale de Saussure'a
uczonego szwajcarskiego nie-zwykłego
miłośnika gór i al-pinistę
który odbył samotnie
szereg wypraw a w 1787 r
osiągnął wreszcie Mont Blanc
czyli w rok po wejściu tam
pierwszych ludzi to jest dr
Paccarda i przewodnika Bal-mat-a
De Saussure zanotował:
Natura nie stworzyła czło-wieka
do tych wysokich rejo-nów
Odstręczają od nich zim-no
i rzadkość powietrza A
ponieważ człowiek nie znaj-duje
tam ani zwierząt ani ro-ślin
ani nawet metali nic go
w góry nie ciągnie Tylko
ciekawość i żarliwe pragnie-nie
poznania umożliwiają mu
pokonanie na kilka chwil
wszelkiego rodzaju przeszkód
które- - bronią dostępu do
szczytów"
Te przeszkody nie po-wstrzymały
ludzi Dość ataku-jącychszczy-ty
górskie rośnie
urok ich jest coraz silniejszy
Również w twórczości współ-czesnych
malarzy
Tylko fragmentarycznie zaj-muje
się tym Woźniakowski
w następnej książce pod po-wokujący- m tytułem: „CO SIE
DZIEJE W SZTUCE?" Jest to
wybór szkiców ogłoszonych
nałamach-ĄTygodnik- a =Pó---
J JJ —
aby skupić przy nim pewną
liczbę ludzi podzielających
dane emocje można wtedy
tym skuteczniej potępić tych
którzy nie dzielą z nami
wspomnianych emocji W
tjm sposobie myślenia i dzia-łania
nie ma wręcz granic
stawania wymagań natuiy
moralno-polityczne- j: czyni da-lej
ktoś w nich idzie tym
uważa samego siebie za lep-szego
od innych A o to prze-cież
jedynie chodzi
Szarzzna drobnomieszczań-skieg- o
czy tez nawet miesz-czańskiego
bytu wmaga u-świetn- ienia
i ono właśnie
płynie z zaangażowania et-nicznego
Xie ma w tym w
zasadzie nic złego dopóki ca-łą
rzecz nazywa się po imie-niu
i nie oczekuje sie nicze-go
więcej Jednakie w przy-padku
Polaków sprawa jest
nieco skomplikowana Długo-trwała
tradycja patiiotyczna
związana z walka o niepodle-głość
korci sumienia emi-grantów
i raz po laz skłania
ich do szukania czegoś wię-cej
aniżeli posłuchania co pe-wien
czas skocznej muzyczki
wydania paru dolarów na
polski występ i '"pokazania
się" na polskiej zabawie czy
tez wzniosło patriotjcznej
akademii
Dużo ludzi wśród polskiej
grupy etnicznej narzeka na
słaby jakoby poziom życia
polonijnego Z drugiej stro-ny
jednak ci co tak narzeka-ją
zwłaszcza spośród inteli-gencji
przebjwającej na tym
kontynencie od stosunkowo
niedawna nie bardzo mają
ochotę wziąć się do czego
kolwiek Łatwiej im stać z
boku i krytykować aniżeli
zjednoczyć siły i coś samemu
izeczy wiście zdziałać Dodat-kową
trudność stanowi nasze
tradycyjne polskie przewią-zywanie
większej wagi do ge-stów
i pozorów aniżeli do
czynów i realiów Pokusa aby
wynieść się jeden ponad dru-giego
kładzie nieraz jakiekol-wiek
współdziałanie Ludzie
bywają bardzo przykrzy wo-bec
siebie nawzajem tylko
dlatego aby wynieść się za
wszelką cenę ponad resztę
Polskie życie etniczne w
Kanadzie potrzebuje nowych
wzorów i ideałów na miarę
naszych czasów Jest wśród
nas spora liczba ludzi warto-ściowych
nastawionych do
życia rozumnie i patriotycz-nie
Trzeba aby oni właśnie
skupili zbiorowy wysiłek na
wydatnym podniesieniu ży-cia
kulturalnego i duchowe-go
Polonii Jakość tego życia
rie zaś mieszczański dobro-byt
zdecyduje czy młode po-kolenie
etniczne będzie mia-ło
cokolwiek do kontynuowa-nia
wszechnego" „Znaku"
„Twórczości" oraz fragmenty
z książek Prezentuje się tu-taj
Woźniakowski błyskotliwy
publicysta polemista w spra-wach
kultury Jest we wszyst-kim
niesłychanie personalny
niczego nie narzuca przedsta-wia
tylko swój punkt wiidze-ni- a
dzieli się swoimi obser-wacjami
Ustosunkowuje się
tolerancyjnie do wszelkich
eksperymentów w sztuce bo
może coś z tego jednak wyni-knie
Niemniej jednak wcale
wyraźnie formułuje swoje
stanowisko: „Nie wiem ezy
sztuka mniej czy więcej po-maga
człowiekowi do stwo-rzenia
tego co LawTence na-zywa
szczytowym dziełem
sztuki: do uformowania włas-nego
życia Zapewne można
sie bez niej obejść sztuka'
tout court i sztuka życia na-leżą
do innych porządków
Dla św Augustyna synoni-mem
sztuki była cnota: ars
recte vivendi Człowiek jest
jednakże istotą społeczną A
wydaje mi się że sztuka ży-cia
społecznego jest niemożli-wa
bez sztuki bez komuniko-wania
się człowieka z czło-wiekiem
przez wspólny zasób
artystycznych uzewnętrznień
(społecznych znaków symbo-lów)
przez wspólne odczuwa-nie
artystycznej metafory"
Ta bogato ilustrowana 'ksią-żka
skrzy się doskonałymi
kapitalnymi obserwacjami i
sformułowaniami jest świet-nym
wprowadzeniem dla po-znania
szeregu artystów pol-skich
( i obcych Imponuje głę-bia
jego rozważań na tematy
kultury współczesnej Każdy
zaintereseowany tym zagad-nieniem- e
zagłębi się z przy-jemnością
w lej książce i
znajdzie odpowiedź na pyta-ni- e
w tytule: Co się kryje w
sztuce?
OFIARY WEEKENDU
W okresie ub weekendu
ilość ofiar nieszczęśliwjch
wypadków wyniosła na obsza-rze
kraju 53 osoby 38 z nich
zginęło na dregach Na ob-szarze
Ontario poniosło
śmierć 27 osób
DEFICYT BUDŻETOWY
Deficjt budżetowy skarbu
państwa wj niósł w kwietniu
$819000 000 w tjm samm
zaś miesiącu w ub r nosił
S631000000 W kwietniu
któr jest pierwszjm miesią-cem
bież roku fiskalnego do-chody
rządowe --wyniosły
Sl830000 000 pedczas gdy
wydatki $2650000
NAJSTARSZY IMIGRANT
Przyjechałem do Kanady
żeby pracować a nie --ws poczu-wać"
— oświadcz ł na lotni-sku
w Toronto po pm locie z
Polski 93-let- ni Wincenty
Branka witam przez przed-stawicieli
Immigration Office
oraz najbliższą rodzinę wśród
którjch było wielu z jego 63
wnuków urodzonych w Ka-nadzie
Wincenty Branka jest naj-starszym
imigrantem jaki --
kedj kolwiek przybył do Ka-nady
Oświadczył on iż za-mierza
wyremontcwŁĆ lub
rozbudować domy należące
do jego kanadyjskiej rodziny
ZAPASY ZBOŻA
W tygodniu który zakoń-czył
sie 11 czerwca zapasy
ziarna w magazynach wynosi-ły
297700000 buszli podczas
gdy w poprzednim wynosiły
300400000 a przed rokiem o
tej samej porze 305200000
buszli z
ZWYŻKA ZAROBKÓW
Przeciętna wysokość zarob-ków
w przemyśle zwiększyła
WIEŚCI z POLSKI
(Dpzacoiuane na poaitawie piaiy hzajoLuej
śeS™
SUKCES ARCHEOLOGÓW
Archeolodzy polscy w cza-sie
prac wykopaliskowych w
świątyni Allat w starożytniej
Palmyrze (Syria) odsłonili
posą Ateny wykonany w mar-murze
wielkości naturalnej
przebywa
Nar już pół roku
Chr i stanowi kopie słynnej
Partenos Fidiasza z V
w przed Nar Chr
Odkrycie to jest sukcesem
wielkiej miary Posag patron-ki
Aten ze świątyni na Akro-polu
zaginął u schyłku staro-żytności
i znany jest dziś je-dynie
ze starożytnych opisów
i kilku istniejących kopii
WSPÓŁPRACA
Prawie połowa prac
wykonywanych w Poli-technice
Warszawskiej po-wstaje
w ścisłej współpracy z
przemysłem obejmując te-maty
których rozwiązaniem
jest on szczególnie zaintere-sowany
100 min zło-tych
efektów ekonomicznych
przyniosło wykorzystanie w
przemyśle wynalazków i wzo-rów
użytkowych przekaza-nych
w ubiegłym roku z pra-cowni
badawczych uczelni
BAZA PRZEŁADUNKU
RUDY
W Porcie Północnym w
Gdańsku zapoczątkowano bu
dowę bazy przeładunku rudy
trzeciej już po i pa-liw
płynnych dno morza
wbity został pierwszy z 1850
pali na których stanie molo
przeładunkowe
Pierwszy etap inwestycji
zakończony ma Dyc na przew--
mie lat 197879 Po 1980 ro
ku będą tu obsługiwane stat-ki
o nośności do 150000
DWT
ABSOLWENCI
Licea i średnie szkoły
wodowe opuściło ponad 200
70 indeksów
Łącznie licea technika i za- -
carln C7lrnJv --rswnńnwo w
się w kwietniu o 1H-- wyno-sząc
$197 07 miesięcznie W
zestawieniu z przed rokiem
w niosła
14 GH--
Podwyżka tn nie obejmuje
pracowników rolnictwa woj-skowych
i rybaków
TRAGICZNA ŚMIERĆ
ŻOŁNIERZY
Dwóch żołnierzy kanadyj-skiego
kontyngentu sil sta-cjonowanego
w NRF: chor
Joseph Amrose Ganepy 38 i
sleiz Joseph Proteau 31
wchodzący w skład 1 batalio-nu
Royal 22nd Regiment zgi-nęło
śmiercią tragiczna w wy-niku
przedwczesnego wybu-chu
ręcznego granatu w cza-s- c
ćwiczeń
ARESZTOWANIE
PODEJRZANYCH
Wiadze bezpieczeństwa are-sztowały
3 osobników podej-rzanych
o dokonanie rabun-ku
na sumę przeszło $1000-00- 0
w Baie Comeau 225 mil
od miasta Quebec Pieniądze
te przeznaczone były na wy-płatę
dla pracowników elek-trowni
wodnej Manie 3 Na-zwisk
ujętych nie uiawniono
dotychczas z uwagi na dobro
toczącego się śledztwa
UJECIE ZBIEGA
Niebezpieczny przestępca
Piichard Helmut Vonier któ-ry
wraz z 6 innymi więźniami
zbiegł z Ottawa-Carleto- n Re-gion- al
Detention Centrę 5
czerwca został schwytany
przez policję w pobliżu Otta-wy
W czasie ucieczki wszyscy
Zbiegów ie ostrzelali strażni-ków
Skąd mieli broń — nie
wiadomo 3 z nich ujęto już
3 pozostaheh po-zostaje
jeszcze na wolności
I
wuje plan ogólnego rozwoju
północnowielnamskiego mia-sta
Hajfong i okalającego go
rejonu 10 osobowy zespół
którym kieruje architekt
Juliusz Prandec-k- i
mianowany generalnym
projektantem planu ogólnego
Obecnie przystąpiono do
szczegółowych prac projekto-wych
WYNIKI TARGÓW
Duży ruch panuje stoi-skach
polskich centrali i
przedsiębiorstw handlu za-granicznego
które zawarły
na Międzynarodowych Tar-gach
Technicznych w Pozna-niu
ponad 1000 kontraktów
ną zakup i dostawę dóbr in-westycyjnych
Wśród dotychczas zawar-tych
na targach przeważają
kontrakty eksportowe Naj-większ- e
z nich zawarły takie
centrale i przedsiębiorstwa
handlu zagranicznego iak
Mera-Metromex- " Metalex-por- t
„Kopex" i Polimex-Ce-kop- "
Centrale te przoduią
również pod względem wiel-kości
ogólnych obrotów tar-gowych
Największe transak-cje
eksportowe zawarto z or-ganizacjami
handlowymi ZSRR
i Czechosłowacji największe
umowy importowe z ZSRR i
NRD
OPIEKA PRZEMYSŁOWA
Do 5 6 min osób a więc o
dalszych 12 min pracowni-Ifń-w
7wink57vła sic w nkrpsip
ostatnich 4 lat liczba osób
objętych opieką przemysło- -
wej służby zdrowia Służba ta
dysponuie obecnie 2469
przychodniami przyzakłado-wymi
i międzyzakładowymi
oraz 74 tys lekarzy Równie
szybko jak bazy i liczba per-sonelu
wzrosły świadczenia
udzielane załogom pracowni- -
cina przekazano do użytku
pierwszy blok Na ukończe
niu sa prace przy dwóch na- -
Posąg pochodzi z końca l Hajfongu w Wiet-lu- b
początku II w po namie ponad
Ateny
doktor-skich
Prawie
węglowej
W
za--
podzka uposażeń
wcześniej
szczeciński
na
tys absolwentów Przypusz- - czym
cwzaa zsięnicżhe pcorzynsatąjmpiniedjo pegozłao-- -- OSIEDLA MIESZKANIOWE
minów wstępnych na studia - y? n0wvm osiedlu „Arkoń-wyźsze- _ Czeka na nich blisko SYiey budowanym dla Szcze- - tys
!r7o
puściły V świ2t ponad 500 "CP"}"1-ty- s
młodzieży Jedni będą się Zgodnie z podjętymi przez
uczyć dalej inni zdobywszy budowlanych zobowiązaniami
w szkole odpowiednie kwali- - d0 k0ńca listopada br prze-fikacj- e zawodowe podejmą jj2Ze się w nowym osiedlu po-sw- ą pierwszą pracę nad 2 tys hb miesz]calnych _ ogÓhm 5 tyS- - izb" Zaczto ROZBUDOWUJĄ
HAJFGONG u kż6 wznosić drugie no- -
Zespół szczecińskich proje-- we osiedla „Tatrzańskie--" o
ktaniw-Hn-T)amstoTriói)Ta- Tu "" ' ~"" "1- -_
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, June 27, 1975 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1975-06-27 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| Identifier | ZwilaD3000601 |
Description
| Title | 000427 |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| OCR text | STR 2 „ZWIĄZKOWIEC" CZERWIEC (June) płatek 27 — 1975 NR SI Ł o L 'Związkowiec" (The Alliancer) Printed and Pubilsbed for every Tuesday and Fridaj by POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED 1633 Bloor Street West — Toronto Ont Canada — M6P 4A8 Tetephones: 531-249- 1 531-249- 2 Second class mail reglstraUon oumber 1673 OffidaJ Organ of The Pollsb AlUance FrtendJy Sodety of Canadi Jan BIcIas — Chalrman of thc Board EdJtor ln-Chl- el — B Heydenfcorn — Business Manager — SubscripUon: In Canada $15 00 per PRENUMERATA Roczna w Kanadzie S1500 Półroczna $ 800 Kwartalna $ 500 A DZIEŃ 1 LIPCA jest młodym państwem stąd i tradycja obchodów guy ar !:ie narodowego jest jeszcze bardzo świeża Jedni 7?meł umocnienia ro- - powołując się bardziej na kroniki aniżeli dzieła historyczne opisują proklamowanie tego nicę państwowości Przypominają publiczne zabawy tańce fajerwerki itp inni znowu cbchody stulecia między tymi dwoma datami wiele sie działo Z kruchych pod- - staw wyrosło potężne państwo Olbrzymie obszary zostały zcioDyte poa uprawę zostały wincje Struktura organizacyjna państwa zmieniała sie wpra-wdzie nie co roku ale za to za każdym razem głębiej Rosła władza federalna ale jeszcze bardziej chyba prowincjonalna Kanada jest jeszcze ciągle klasycznym krajem imigracyj-ny- m co naturalni powoduje zmiany w strukturze narodowo-ściowej ludności W ciągu tych 108 lat bytu państwowego skurczył się np stan posiadania tak zwanych grup założy-cielskich to jest anglosaskiej i francuskiej i wyłoniła się nowa grupa nie jednak jednorodna ale złożona To imi-granci i ich potomkowie Oczywiście można — a może i trzeba — zaznaczyć iż An-glosa- si nie stanowią w tym kraju — zresztą i frankoję-zyczn- i mieszkańcy — ludności tubylczej jako że również są potomkami osiedleńców i imigrantów Wysoce znamienne jest iż w grupie anglosaskiej często osoby i w piątym poko-leniu mówią o sobie jako: Anglicy Szkoci Irlandczycy czy Walijczycy Badania socjologiczne wykazują ze imigranci anglosascy nie integrują się ale identyfikują sie z Kanadą Pozostają "najdłużej na marginesie społeczeństwa kanadyj-skiego Struktura administracji państwowej system rządów jest na brytyjskim i przesiąknięty duchem brytyj-skiej demokracji Imigranci nie wystąpili przeciwko temu ale przyjęli je One to zresztą znakomicie ułatwiły im proces integracji milionowych rzesz przybyszy z różnych 'krajów Kanada nie była stacją przejściową przytułkiem czasowym ale nową ojczyzną często bliższą droższą aniżeli kraj urodzenia który musieli opuścić W przytłaczającej większości ze względów 'gospodarczych ale w wielu wypadkach odegrały role wzglę-dy natury politycznej i religijnej Imigranci czasami powoli ale zawsze systematycznie włą-czali się w życie tego kraju Nie chcieli pozostać tylko obser-watorami dać się kierowa"ć ale zmierzali do czynnego udzia-łu do kształtowania oblicza tego kraju Dzięki temu też ule-gało ono zmianom Wygląda inaczej aniżeli przed 50 laty aniżeli przed 25 laty Ci nowi przybysze ich dzieci zajęły różne publiczne sta-nowiska w administracji lokalnej prowincjonalnej i federal-nej Wycisnęli piętno na szkolnictwie począwszy od podsta-wowego a skończywszy na wyższym Niejeden instytut ba-dawczy powstał dzięki dzieciom imigrantów albo jakby to należało powiedzieć rdzennym Kanadyjczykom innego po-chodzenia aniżeli anglosaskiego czy francuskiego I cni stali się wychowawcami dzieci i młodzieży owych grup założy-cielskich literatura sztuka wzbogaciła się elementami kultur imigrantów zostały one wyodrębnione lecz wtopio-ne w nowa wielką całość Mówi sie o mozaice kanadyjskiej i chyba jest to ścisłe określenie Może — a nawet na pew-no — nie wszystkie grupy znajdą w niej swój kamyk ale to chyba będzie ich własna wina długo bowiem oblicze jest w stanie formowania się każda grupa może wycisnąć swoje piętno pozostawić swój ślad Proces integracyjny imigranlów jest oczywiście uzależnio-ny w bardzo poważnej mierze od nastawienia społeczeństwa Gdy jest ono nieżyczliwie nastawione wobec imigrantów wówczas jest on trudniejszy albo bardzo spóźniony Wrogie nastawienie powoduje iż nie tylko imigranci ale i ich dzieci urodzone już w tym kraju ujawniają kompleksy niejedno-krotnie wiodące do konfliktów Żadne frazesy deklaracje nie zastąpią czynów Nie trzeba tańczyć na ulicach w dniu święta państwowego aby udowod-nić swoje przywiązanie wskazać na miłość do tego kraju Rdzenni Kanadyjczycy obojętnie jakiego pochodzenia nie potrzebują żadnej lekcji patriotyzmu Ich reakcje są odru-chowe naturalne A inni? Najrozsądniej chyba będzie dla tych wszystkich którzy jako dorośli ukształtowani przybyli do tego kraju by rozważyli w dniu 1 lipca czym dla nich jest Kanada co jej zawdzięczają a wobec tego też co dla tego kraju uczynili Bilans wojen Stanów Zjednoczonych Komitet Spraw ' Weteran- - 000 żołnierzy zaś zginęło skich Izby Reprezentantów 406000 opracował kilka lat temu ze stawienie dotyczące liczebne-go udziału Amerykanów w prowadzonych przez Stany Zjednoczone wojnach Tak więc w Wojnie Rewo- - lucyjnej (1775—1784) wzięło udział 290000 ludzi zaś zgi- - nęło w walkach 4000 W wojnie z Anglią (1812— mężczyzn a zginęło 2000' yauuu AmeryKanow a zginę-- ło 13000 Wojnie C3rwilnej (1861— 1865) po Unii uczest- - niczvło lurtri n 701 nęło 364000 W Woinach ańsk eh (1817—1898) uczestniczyło 106000 ludzi a zginęło 1000 W Wojnie z Hiszpanią — (1898—1902) uczestniczyło męźczyzn' z£n&° 11000 W Stanley Lasek — Secretary General Manager — S Konodfelt Czesław Blaszyk year In other Countrles $17 00 Zagranicą — Roczna $1700 Półroczna $1000 Tojedynczy numer 200 swieta radosną pierwszą rocz x kii£tLiiii zaludnione powstały nowe pro- - Wojnie Koreańskiej czerwca 1950 r — 31 stycznia 1955 wzięło udział 6807-00-0 żołnierzy a zginęło 55-00- 0 okresie między Wojną Koreańska wybuchem Woi Wietnamskiej służyło w siłach zbrojnych 3195000 żołnierzy a śmierć w służbie W Wojnie Wietnamskiej eginęio w waiKacn 46uuu poniosło śmierć z innych przyczyn w czasie służby 49000 Wp wszvstlnłi t-nnfli-lł-aołi wojennych służyło w siłach zbro nvch 43608000 a uonio-- sło śmierć 1087000 ŚRUBA-GIGAN- T elbląskim Tampolm" rozpoczął się montaż wielkiej śrubv nanedfvpi Hn trrpioi iii fodnncłM k-ti-m pajr" W wojnie Meksykańskiej (po 4 sierpnia 1964 r) uczest-(1846—184- 8) wzięło udział hiczyło 8960000 żołnierzy W stronie 22130(10 Ind a I Wojnie światowei F W (27 r) W a ny a W Aleksander Matejko Aby wejrzeć głęboko w problemy danego społeczeń- - stwa trzeba między innymi zastanowić się tym jaki i czego niedosyt je cechuje Co do społeczeństwa polskie-- go to na ogól uważa się że są to przede wszystkim tra- - dycyjne niedosyty inteligenc- - kie odziedziczone w spadku jeszcze od szlachetczyzny i na- - stępnie wielce umocnione na skutek upowszechnienia o-świ- aty oraz rozwoju warstwy pracowników umysłowych Nie należy jednak przy tym wszystkim zlekceważyć nie-dosytów o charakterze mie-szczańskim ruiJiuc syuiucciisiwu ni" azimego mieszczansiwa co wcale jednak nie wyklucza B£" d"£ L LJ 4 V _ jii A_ n-l- _l — 1 uiaiegu ze ruiaKum me uyiiu_ :o°77voiowpf oŁSi rv' ' „' „ Ar" "u_ -A- r„Z Kanada okazji miaf° jak Ila dziś Nie Jak już nad towa- - jest sukcesu materialnego jest giej strony zawsze bardzo w walke mieSZCZańst-imponow- ał darni mieszpcozdański Zawczhgólęd- - w tymBardwz0zgiczdnzaime ienna jest można domyślać dosc komunistów w Kambodży znacznych potrzeb w tym zmierzająCa dania zdecy-własni- e tzaiecmhiacczhtzeardkodzreziesysisetkyacnhych1powlwsckzeics-h- mdojwasatenwmelagtoowReomzwiiój mkiaepsiztcazlaizńnmsat-ud-nych pięćdziesiątych na sto-sunkowo krótko rodzime dro-bnomieszczaństwo zaczęło kwitnąć szybko przy-króco- no śrubą podatkową i upaństwowieniem Natomiast wsrod polsRiej emigracji isacnoazie powstała atugo- - trwała możność zrealizowa-nia ciągot mieszczańskich u-trwal- enia jakiego takiego do-brobytu i urzeczywistnienia swoistego stylu życia i myś-- lenia który w bardzo polski sposób urzeczywistnia warto-ści mieszczańskie Wydaje się że w tym właśnie moż-na znaleźć klucz społecz-nej diagnozy społeczno-polityczneg- o oblicza polskiej emi-gracji na Zachodzie Dobrobyt jest treścią mie-- szczańskiego bytu Drobno- - w w jestem a za smierci najmniej Polityka materialnymi zmierza zabez-pieczenia tego co zapo-bieżenia ewentualnym zmia- - Pawłowi Dzielił z tych wypraw --Znaku" W!iaiy ™iz™ &a spęozii Zapiski Polsce „„ jj'i ii sensie że dostarcza okazji do sukcesu kto zwycięża na ryn- - ku i rzyskim ten silny więc zasługuje na podziw i uzna- - nie Sukces towarzyski stano- - wi naturalne uzupełnienie Ciepło stosunków sens tylko na tyle ile funkcjonalne w stosun- - im łv sie z wielu wem polityka się do Na pryrnatu wsi la- - dał ale je na mi do do dobrobytu Byt może różne odcienie W nie-których społeczeństwach moralne i kulturalne go uszlachetniły z dobrobytu matenal- - nego trwała podstawę rozwo-- ' rodzimej kulutury sztuki i nauki bvło przede wszystkim w Holandii in-nych społeczeństwach współ-zawodnictwo mieszczaństwa z i arystokracja w walce o władze doprowadziło głebokie?° wewnętrznego r(?zdarcia- - Warstwy tradycyj- - "Je " mwigając się w Jore również wr awn w u nie tylko potęgę również wyniós je szczytom doprowadził do bardzo daleko idącej zarazem narzucił tradycyjne wzory mieszczańskie całym społe- - czeństwom W Polsce nie ma współcze-śnie szans dla tych właśnie wzorów i wartości choćby z tej prostej przyczyny że so-cjalizm modelu sowieckiego stawia potęgę bloku jako całości zdecydo-wanie wyżej społecz-ny dobrobyt poszczególnych społeczeństw składających się na ten blok Potrzeba do-brobytu i usilne dążenie do niego bardzo powszech-ne wśród naszych rodaków w kraju ale warunki struktu- - narzędzie osiągania suk-- cesu życiowego wyrażonego w nieustannym dobrobytu Mimo różnic wśród polskiej emigracji na acnoazie między tzw mieszczanin jeszcze nie jest ralne nie są sprzyjające Jest zamożny ale już pocie czo- - to zatem co najwyżej zwa-ła pracuje na to aby jak sam na mała stabilizacja mate-mó- wi "stanąć na nogach" — rialna ograniczona do skro-Wszystk- o inne jest pochodną mnych wymiarów byt urzęd-marze- ń o dobrobycie mają-- niczy jest w gruncie rzeczy cą uświetnić przyozdobić czymś bardzo dalekim od by-- i uszlachetnić jest tu dla mie-swois- tą działalnością ubezpie- - szczanina jego dobrobyt sta-czenio- wą płacę składki póki nowi nie cel sam sobie żywy to po co uniknę piekła jest nadbu-dową nad in-teresami do jest Tak nieraz jest nom oraz stworzenia pozo- - gracją zarobkową i tzw emi- rów życie towarzyskie rów- - gracją polityczną w ostatecz-nie- ż jest nadbudową w nym rezultacie emigracja ja NA TE Jacek Woźniakowski: „Góry niewzruszone" O różnych wyobrażeniach przyrody w nowożytnej kultury europejskiej Wydawnictwo Czytelnik — Warszawa 1974 'r str 393 liczne ilustracje Jacek Woźniakowski: „Co sie dzieje ze sztuka" — Państwowy Instytut Wydawniczy — Warszawa 1974 r srt 283 8 ilustracji kolorowych i 82 czarno-- białe Ukazały się równocześnie sach doskonałych i mniej do-- w dwóch skonałych odbitek Zna świet-warszawski-ch Jacka Woźnia-- nie sztukę od jej początków kowskiego rozważania o sztu- - do ostatniej chwili Nie szu-c-e Nie zaszkodzi przypom- - fladkuje nie klasyfikuje ve-nd- eć iż Autor należy osób dług „izmów" ale każda epo-ni- e tylko o szerokich kę i każdego artystę ocenia zainteresowaniach ale iż oddzielnie jest czynny na różnych odcin-kach Jest dyrektorem wyda- - GÓRY NIEWZRUSZONE" wnictwa katolickiego „Znak" — bardzo spóźnione wydanie w Krakowie członkiem re- - pracy habilitacyjnej — to dakcji miesięcznika „Znak" i fantastyczne wręcz dzieło o „Tygodnika Powszechnego" krajobrazie w malarstwie w jest jednym z czołowych pu-- szczególnści górskim „Tygodnika Po- - kowski — zapalony taternik i wszechnego" i zabiera głos narciarz szukał oczywiście w różnych sprawach był jed- - Śor również w twórczości ar-ny- m ze sprawozdawców „Ty-- tystycznej i poświęcił im zai-godni- ka Powszechnego" iod- - ste wspaniałą księgę W po-cza- s obrad --Drugiego Soboru dziw swoją erudycją Watykańskiego który towa- - Bez przesady można powie- - rzyszył papieżowi VI udzaał w różnych konferen cjach międzynarodowych u-czestni- czył w zjazdach się wrażeniami i spostrzeże-niami wszystkich spot-kań na łamach „Ty- - gooniKa jfowszeennego" i z niektórych po — °° i w uauzie wozmaKowsKi kiliarmęcypoczymnapi- - sał kanadyjskie" Łtore rozeszły sie w w wielkim nakładzie Specjialinością Woźniaków- - matrymonialnym a międzyludzkich ma na ku mieszczański mieć as-piracje znacznie czyniąc ju W szlachtą do gospo-darczą ale ku ur-banizacji a i wartości państwowy ponad ale pomnażaniu dalekich emi- - ak go Religia mieszczańskiego tym dziejach wydawnictwach do bardzo Woźnia-blicystó- w wprawia dzieć iż nicLco oigfór£ach ?nie jest czasem trzeba wzrokiem przebiec ca-ły nieboskłon żeby ujrzeć źródła kontrastów w górskim twidoku" — zauważa I dalej jeszcze wywodzi we wstępnym rozdziale „Przyro-da i my": „Nie mamy dotych-czas dość dłupiei nersneldw wy by odpowiedzieć sobie aźnie na tani jak przebiega obecnie nerw prze- - an - z pewnością funda- - mentalnych przemian - w naszi"m stosunku do przyro- - dv mirr J — Jf" n"""" n-ic-eu jcai jcuiidfl oiuna iMie — 4 7140 Łvfc£fiM0 ebUd?wanej v Stoczni Gdaó" tt10 zawodową ale umiło-- warto przez szparę neto 116w00L? ° ma p'1 na5tawne- aną' JeSt Profesorem Wst°- - zatrzaśniętych jeszcze - ™ "sztuki na Katolickim Uni- - drzwiach spojrzeć na czas mi-wrześ- ES ™M Vto2 IWlS 58 ton: sytede w Lublinie ale nie niony W-ni- m tkwią ptzecież r dnira'Tynóśi?kimzatabaczonym'zamkniC- - zalążki czasu obecnego za-19- 47 tern -- i możnoSĆ lepszego Woń sto Jf _tłl jL ko całość znalazła się na po-zycjach dróbnomieszczań-skic- h lub mieszczańskich O ile w Polsce ciągle jeszcze tradycja inteligencka odgry-wa przodującą role znakomi-cie wzmocnioną zresztą przez wielki napływ z dołu do za-wodów tradycyjnie lntoTi-genckic- h to natomiast wśród emigracji kont) nuow anie tej tradycji jest wprawdzie moż-liwe ale pozbawione szersze-go rezonansu społecznego Emigranci z warstw społecz-nie niższych w znakomitej swej większości nie chcieli i rie potrzebowali przewodnic-twa duchowego ze strony pol-skich sfer inteligenckich: ich droga w górę była skierowa-na do miejscowej klasy śred-niej oraz do miejscowego ję-zyka Życie emigracyjne jest po-chodną sytuacji życiowej w jakiej dani ludzie znajdują się Względna stabilizacja polskich emigrantów na Za-chodzie zapewnia im pewien margines który wypełniony zostaje jakaś liczba wartości związanych ze starym kra-jem Dla jednych jest to sfe-ra iluzji politycznych dla drugich jest to wyżycie natu-ry kulturalnej: dla innych jest to przede wszystkim tra-dycja patriotyczno-religijn- a i sfera powiązań rodzinno-to-warzyskic- h Osiągnięcie mie-szczańskiego lub drobnomie-szczańskieg- o dobrobytu sa-mo przez się jeszcze nie za-dowala Pozostaje pewien niedosyt który ludzie stara-ją się zaspokoić przez aktyw-ność w własnej grupie etnicz-nej potrzeba ta jest zresztą bez porównania rzadsza wśród młodego pokolenia Jako działalność społecznie szczątkowa i w jakiejś mie-rze schyłkowa biorąc pod u-wa- gę zaawansowany wiek lu-dzi aktywnych na polu et-nicznym pozbawiona jest ona z natury rzeczy dalekosięż-nych celów i ambicji Chodzi bowiem w tej działalności o bieżące wyżycie psychicznie i uspokojenie sumienia a nie o osiągnięcie czegoś trwałe-go co miałoby liczyć się na lata Stąd właśnie ujawnia się w działalności etnicznej bardzo silny pierwiastek oso-bisty prowadzący nieraz do konfliktów międzyludzkich Danie drugiemu po nosie jest ważniejsze niż zdziałanie czegoś razem Zbudowanie sobie pomnika wysuwa się ponad wszystko inne Progra-my polityczne sa oceniane nie z punktu widzenia ich re-alności ale przede wszystkim jaką skalę emocji mogą one pobudzić nie chodzi przecież o to aby cokolwiek zrealizo-wać z danego programu ale zumienia tego co teraz wobec przyrody przeżywamy i ku czemu z nią razem idziemy" Vroźniakowski prowadzi nas zgodnie z zapowiedzią po-przez różne epoki prezentując nam nie tylko malarskie opi-sy krajobrazów ale również filozofów i poetów teologów i mędrców Część pierwsza: góry klasyczne druga: góry światłem odziane trzecia: góry malownicze czwarta: o-kro-pny urok dzikości Woźniakowski zamyka ksią-żkę nie opisem jakiegoś obra-zu ani refleksjami jakiegoś malarza ale de Saussure'a uczonego szwajcarskiego nie-zwykłego miłośnika gór i al-pinistę który odbył samotnie szereg wypraw a w 1787 r osiągnął wreszcie Mont Blanc czyli w rok po wejściu tam pierwszych ludzi to jest dr Paccarda i przewodnika Bal-mat-a De Saussure zanotował: Natura nie stworzyła czło-wieka do tych wysokich rejo-nów Odstręczają od nich zim-no i rzadkość powietrza A ponieważ człowiek nie znaj-duje tam ani zwierząt ani ro-ślin ani nawet metali nic go w góry nie ciągnie Tylko ciekawość i żarliwe pragnie-nie poznania umożliwiają mu pokonanie na kilka chwil wszelkiego rodzaju przeszkód które- - bronią dostępu do szczytów" Te przeszkody nie po-wstrzymały ludzi Dość ataku-jącychszczy-ty górskie rośnie urok ich jest coraz silniejszy Również w twórczości współ-czesnych malarzy Tylko fragmentarycznie zaj-muje się tym Woźniakowski w następnej książce pod po-wokujący- m tytułem: „CO SIE DZIEJE W SZTUCE?" Jest to wybór szkiców ogłoszonych nałamach-ĄTygodnik- a =Pó--- J JJ — aby skupić przy nim pewną liczbę ludzi podzielających dane emocje można wtedy tym skuteczniej potępić tych którzy nie dzielą z nami wspomnianych emocji W tjm sposobie myślenia i dzia-łania nie ma wręcz granic stawania wymagań natuiy moralno-polityczne- j: czyni da-lej ktoś w nich idzie tym uważa samego siebie za lep-szego od innych A o to prze-cież jedynie chodzi Szarzzna drobnomieszczań-skieg- o czy tez nawet miesz-czańskiego bytu wmaga u-świetn- ienia i ono właśnie płynie z zaangażowania et-nicznego Xie ma w tym w zasadzie nic złego dopóki ca-łą rzecz nazywa się po imie-niu i nie oczekuje sie nicze-go więcej Jednakie w przy-padku Polaków sprawa jest nieco skomplikowana Długo-trwała tradycja patiiotyczna związana z walka o niepodle-głość korci sumienia emi-grantów i raz po laz skłania ich do szukania czegoś wię-cej aniżeli posłuchania co pe-wien czas skocznej muzyczki wydania paru dolarów na polski występ i '"pokazania się" na polskiej zabawie czy tez wzniosło patriotjcznej akademii Dużo ludzi wśród polskiej grupy etnicznej narzeka na słaby jakoby poziom życia polonijnego Z drugiej stro-ny jednak ci co tak narzeka-ją zwłaszcza spośród inteli-gencji przebjwającej na tym kontynencie od stosunkowo niedawna nie bardzo mają ochotę wziąć się do czego kolwiek Łatwiej im stać z boku i krytykować aniżeli zjednoczyć siły i coś samemu izeczy wiście zdziałać Dodat-kową trudność stanowi nasze tradycyjne polskie przewią-zywanie większej wagi do ge-stów i pozorów aniżeli do czynów i realiów Pokusa aby wynieść się jeden ponad dru-giego kładzie nieraz jakiekol-wiek współdziałanie Ludzie bywają bardzo przykrzy wo-bec siebie nawzajem tylko dlatego aby wynieść się za wszelką cenę ponad resztę Polskie życie etniczne w Kanadzie potrzebuje nowych wzorów i ideałów na miarę naszych czasów Jest wśród nas spora liczba ludzi warto-ściowych nastawionych do życia rozumnie i patriotycz-nie Trzeba aby oni właśnie skupili zbiorowy wysiłek na wydatnym podniesieniu ży-cia kulturalnego i duchowe-go Polonii Jakość tego życia rie zaś mieszczański dobro-byt zdecyduje czy młode po-kolenie etniczne będzie mia-ło cokolwiek do kontynuowa-nia wszechnego" „Znaku" „Twórczości" oraz fragmenty z książek Prezentuje się tu-taj Woźniakowski błyskotliwy publicysta polemista w spra-wach kultury Jest we wszyst-kim niesłychanie personalny niczego nie narzuca przedsta-wia tylko swój punkt wiidze-ni- a dzieli się swoimi obser-wacjami Ustosunkowuje się tolerancyjnie do wszelkich eksperymentów w sztuce bo może coś z tego jednak wyni-knie Niemniej jednak wcale wyraźnie formułuje swoje stanowisko: „Nie wiem ezy sztuka mniej czy więcej po-maga człowiekowi do stwo-rzenia tego co LawTence na-zywa szczytowym dziełem sztuki: do uformowania włas-nego życia Zapewne można sie bez niej obejść sztuka' tout court i sztuka życia na-leżą do innych porządków Dla św Augustyna synoni-mem sztuki była cnota: ars recte vivendi Człowiek jest jednakże istotą społeczną A wydaje mi się że sztuka ży-cia społecznego jest niemożli-wa bez sztuki bez komuniko-wania się człowieka z czło-wiekiem przez wspólny zasób artystycznych uzewnętrznień (społecznych znaków symbo-lów) przez wspólne odczuwa-nie artystycznej metafory" Ta bogato ilustrowana 'ksią-żka skrzy się doskonałymi kapitalnymi obserwacjami i sformułowaniami jest świet-nym wprowadzeniem dla po-znania szeregu artystów pol-skich ( i obcych Imponuje głę-bia jego rozważań na tematy kultury współczesnej Każdy zaintereseowany tym zagad-nieniem- e zagłębi się z przy-jemnością w lej książce i znajdzie odpowiedź na pyta-ni- e w tytule: Co się kryje w sztuce? OFIARY WEEKENDU W okresie ub weekendu ilość ofiar nieszczęśliwjch wypadków wyniosła na obsza-rze kraju 53 osoby 38 z nich zginęło na dregach Na ob-szarze Ontario poniosło śmierć 27 osób DEFICYT BUDŻETOWY Deficjt budżetowy skarbu państwa wj niósł w kwietniu $819000 000 w tjm samm zaś miesiącu w ub r nosił S631000000 W kwietniu któr jest pierwszjm miesią-cem bież roku fiskalnego do-chody rządowe --wyniosły Sl830000 000 pedczas gdy wydatki $2650000 NAJSTARSZY IMIGRANT Przyjechałem do Kanady żeby pracować a nie --ws poczu-wać" — oświadcz ł na lotni-sku w Toronto po pm locie z Polski 93-let- ni Wincenty Branka witam przez przed-stawicieli Immigration Office oraz najbliższą rodzinę wśród którjch było wielu z jego 63 wnuków urodzonych w Ka-nadzie Wincenty Branka jest naj-starszym imigrantem jaki -- kedj kolwiek przybył do Ka-nady Oświadczył on iż za-mierza wyremontcwŁĆ lub rozbudować domy należące do jego kanadyjskiej rodziny ZAPASY ZBOŻA W tygodniu który zakoń-czył sie 11 czerwca zapasy ziarna w magazynach wynosi-ły 297700000 buszli podczas gdy w poprzednim wynosiły 300400000 a przed rokiem o tej samej porze 305200000 buszli z ZWYŻKA ZAROBKÓW Przeciętna wysokość zarob-ków w przemyśle zwiększyła WIEŚCI z POLSKI (Dpzacoiuane na poaitawie piaiy hzajoLuej śeS™ SUKCES ARCHEOLOGÓW Archeolodzy polscy w cza-sie prac wykopaliskowych w świątyni Allat w starożytniej Palmyrze (Syria) odsłonili posą Ateny wykonany w mar-murze wielkości naturalnej przebywa Nar już pół roku Chr i stanowi kopie słynnej Partenos Fidiasza z V w przed Nar Chr Odkrycie to jest sukcesem wielkiej miary Posag patron-ki Aten ze świątyni na Akro-polu zaginął u schyłku staro-żytności i znany jest dziś je-dynie ze starożytnych opisów i kilku istniejących kopii WSPÓŁPRACA Prawie połowa prac wykonywanych w Poli-technice Warszawskiej po-wstaje w ścisłej współpracy z przemysłem obejmując te-maty których rozwiązaniem jest on szczególnie zaintere-sowany 100 min zło-tych efektów ekonomicznych przyniosło wykorzystanie w przemyśle wynalazków i wzo-rów użytkowych przekaza-nych w ubiegłym roku z pra-cowni badawczych uczelni BAZA PRZEŁADUNKU RUDY W Porcie Północnym w Gdańsku zapoczątkowano bu dowę bazy przeładunku rudy trzeciej już po i pa-liw płynnych dno morza wbity został pierwszy z 1850 pali na których stanie molo przeładunkowe Pierwszy etap inwestycji zakończony ma Dyc na przew-- mie lat 197879 Po 1980 ro ku będą tu obsługiwane stat-ki o nośności do 150000 DWT ABSOLWENCI Licea i średnie szkoły wodowe opuściło ponad 200 70 indeksów Łącznie licea technika i za- - carln C7lrnJv --rswnńnwo w się w kwietniu o 1H-- wyno-sząc $197 07 miesięcznie W zestawieniu z przed rokiem w niosła 14 GH-- Podwyżka tn nie obejmuje pracowników rolnictwa woj-skowych i rybaków TRAGICZNA ŚMIERĆ ŻOŁNIERZY Dwóch żołnierzy kanadyj-skiego kontyngentu sil sta-cjonowanego w NRF: chor Joseph Amrose Ganepy 38 i sleiz Joseph Proteau 31 wchodzący w skład 1 batalio-nu Royal 22nd Regiment zgi-nęło śmiercią tragiczna w wy-niku przedwczesnego wybu-chu ręcznego granatu w cza-s- c ćwiczeń ARESZTOWANIE PODEJRZANYCH Wiadze bezpieczeństwa are-sztowały 3 osobników podej-rzanych o dokonanie rabun-ku na sumę przeszło $1000-00- 0 w Baie Comeau 225 mil od miasta Quebec Pieniądze te przeznaczone były na wy-płatę dla pracowników elek-trowni wodnej Manie 3 Na-zwisk ujętych nie uiawniono dotychczas z uwagi na dobro toczącego się śledztwa UJECIE ZBIEGA Niebezpieczny przestępca Piichard Helmut Vonier któ-ry wraz z 6 innymi więźniami zbiegł z Ottawa-Carleto- n Re-gion- al Detention Centrę 5 czerwca został schwytany przez policję w pobliżu Otta-wy W czasie ucieczki wszyscy Zbiegów ie ostrzelali strażni-ków Skąd mieli broń — nie wiadomo 3 z nich ujęto już 3 pozostaheh po-zostaje jeszcze na wolności I wuje plan ogólnego rozwoju północnowielnamskiego mia-sta Hajfong i okalającego go rejonu 10 osobowy zespół którym kieruje architekt Juliusz Prandec-k- i mianowany generalnym projektantem planu ogólnego Obecnie przystąpiono do szczegółowych prac projekto-wych WYNIKI TARGÓW Duży ruch panuje stoi-skach polskich centrali i przedsiębiorstw handlu za-granicznego które zawarły na Międzynarodowych Tar-gach Technicznych w Pozna-niu ponad 1000 kontraktów ną zakup i dostawę dóbr in-westycyjnych Wśród dotychczas zawar-tych na targach przeważają kontrakty eksportowe Naj-większ- e z nich zawarły takie centrale i przedsiębiorstwa handlu zagranicznego iak Mera-Metromex- " Metalex-por- t „Kopex" i Polimex-Ce-kop- " Centrale te przoduią również pod względem wiel-kości ogólnych obrotów tar-gowych Największe transak-cje eksportowe zawarto z or-ganizacjami handlowymi ZSRR i Czechosłowacji największe umowy importowe z ZSRR i NRD OPIEKA PRZEMYSŁOWA Do 5 6 min osób a więc o dalszych 12 min pracowni-Ifń-w 7wink57vła sic w nkrpsip ostatnich 4 lat liczba osób objętych opieką przemysło- - wej służby zdrowia Służba ta dysponuie obecnie 2469 przychodniami przyzakłado-wymi i międzyzakładowymi oraz 74 tys lekarzy Równie szybko jak bazy i liczba per-sonelu wzrosły świadczenia udzielane załogom pracowni- - cina przekazano do użytku pierwszy blok Na ukończe niu sa prace przy dwóch na- - Posąg pochodzi z końca l Hajfongu w Wiet-lu- b początku II w po namie ponad Ateny doktor-skich Prawie węglowej W za-- podzka uposażeń wcześniej szczeciński na tys absolwentów Przypusz- - czym cwzaa zsięnicżhe pcorzynsatąjmpiniedjo pegozłao-- -- OSIEDLA MIESZKANIOWE minów wstępnych na studia - y? n0wvm osiedlu „Arkoń-wyźsze- _ Czeka na nich blisko SYiey budowanym dla Szcze- - tys !r7o puściły V świ2t ponad 500 "CP"}"1-ty- s młodzieży Jedni będą się Zgodnie z podjętymi przez uczyć dalej inni zdobywszy budowlanych zobowiązaniami w szkole odpowiednie kwali- - d0 k0ńca listopada br prze-fikacj- e zawodowe podejmą jj2Ze się w nowym osiedlu po-sw- ą pierwszą pracę nad 2 tys hb miesz]calnych _ ogÓhm 5 tyS- - izb" Zaczto ROZBUDOWUJĄ HAJFGONG u kż6 wznosić drugie no- - Zespół szczecińskich proje-- we osiedla „Tatrzańskie--" o ktaniw-Hn-T)amstoTriói)Ta- Tu "" ' ~"" "1- -_ |
Tags
Comments
Post a Comment for 000427
