000439a |
Previous | 28 of 72 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
t
5
1--j
1- -
U I
li
s--
So- fir
I1' u
1
riviezaiczmc~jeun
ych płyt z muzy
:ą Asysyłaue sąr
14
cri
efi KJ&yP v t f?" ' ri _ - Y f
5f7f Życzenia z Hamilton tó Zyczema % HSmiitonjj'1 MH2
Jto 1zViicZKWXKVVX8Z&Z
erwfwisK'!rKicis!erctr-rcPsrc!ipc's:'s-cr-c!- 5 WW
¥ś Wesołych Świąt
Bożego Narodzenia fc
cmżo szczęścia f$
Nowym Roku 1
mama kiczma
Przedstaw kiełka Agencji Ernie L Geisel
Real Estate
Poleca swoje usługi i rady we wszystkich wypad-kach
sprzedaży lub kupna każdej nieruchomości
albo interesu Agencja Ernie L Geisel daje moż-ność
korzystnej i szybkiej sprzedaży jak również
dużego wyboru przy kupnie
Z pełnym zaufaniem zwracajcie się polskiej
przedstawicielki Maria Kiczma jest zawsze
gotowa do waszych usług
244 King E Hamilfon Ont
377 Branf Street Burlington Ont
Teł: Bus 582-756- 2 Res 545-711- 0
'ewwwiOTciescwciceTCCietewwsicc
f NAJLEPSZE ŻYCZENIA
f ŚWIĄTECZNE I NOWOROCZNE
i 6klada swoim Klientom i całej Polonii
SHERMAN BUTCIIER & GROCER
PAWEŁ LANKOWSKI
i właściciel
415 Shcrman N Hamilton Ont
Tef LI 5-22- 62 jirc4:!W'!nłwwttw
&w A ft-- --
' I? 0i v &- --_ 4
ś 1 '" ?
Dmżo Szczęścia Radości
okazji świąt Bożego Narodzenia
Nowego Roku zasyła
wójcik
SHELL SERYICE STATION
728 Barton
g
w
do
""% 1T
i
z
i
j h
Sr E
jf
Sr
TelLl
Hamilton Ont
łciei:iiistitstiiitet€iieisi5i5i5tiwicici€i5:iicis i
Wiązankę najlepszych Życzeń
Świątecznych i Noworocznych
przesyła
Coronałion Jewellers & Giił Shop p
Właściciel II HARADYN &
Pierścionki zegarki biżuteria porcelana Se
kryształy miniaturki itp W
727-72- 9 Barton St E Hamilton Ont f
Tel LI 4-79- 01 §
f Jl3-l)5i2i3l5j25}i35ilSS5i5i2iS)I)3iM)5)i5iIi5i5i5j5iJ-
5iJlJlii ?
Moc serdecznych życzeń świątecznych
i Noworocznych składa
WACŁAW KU&£ra&iEBS8s
W
ty
SKLEP SPOŻYWCZY I RZEŹNICZY ftj
107 Bcach Rd Hamilton Ont §7
i ci£SC'5Ci5:!C5'S'S!e!S'CiS'-£SC!C'iCiS5!5i'S!S!Ct{!- S s?
WIĄZANKĘ NAJLEPSZYCH 2YCZES W RADOSNYM
DNIU BOŻEGO NARODZENIA I SZCZĘŚLIWEGO
NOWEGO ROKU ZASYŁA
T0P'S OORiTiraTAL mm products
hunowna
4-98- 13
JAN TOPOROWSKI
właściciel
J$ Firma znana z wyrobu
f&jf najlepszych polskich
JB _"- -_
Sprzedaż
i detaliczna
2
życzy
cgpu-ł- s SE? CONTINENTAL
MEAT
PRODUCTS
1846 Burlington St E Hamilton Ont
Tel 547-131- 9
SStJfft
5
w
J3S'tJ&sel&JU&te-BVmxrr&-?!- '
--TST3aSlWWSŁ
(Dokończenie ze str 27)
teriał na Myślenickie" albo
"kolejka robocza ruszy za kil-ka
dni — widziałem" Szły
zakłady narciarzom we wrze-śniu
marzył się świeży puch
codziennie ktoś opowiadał o
postępie w robotach Gdyby
nie pewność że działo się to
w sanacyjnej Polsce możnaby
śmiało powiedzieć iż pracow-ników
i społeczeństwo ogar-nął
entuzjazm wręcz socjali-styczny
Tymczasem na wytyczonej
"na oko" (na pomiary nie by-?- o
czasu) drodze na Turnie
Myślenickie dzień i noc wyły
silniki dwóch ciężarówek
które były właściwie jedyny-mi
wehikułami przy pomocy
których budowano kolejkę
Ponieważ z Myślenickich na
Kasprowy nie było żadnej
drogi transport odbywał się
na plecach Deski i cięższe
elementy drewniane dowożo-no
na Halę Gąsienicową skąd
wędrowały na górę podawane
z rąk do rąk wzdłuż łańcucha
robotników Nastąpił wyścig z
jesienią z deszczami mgła-mi
i wichrami ze śniegiem i
mrozem które w wyższych
partiach pojawiły się już pod
keniec jesieni
Tak się złożyło iż na po-czątku
października zachoro-wałem
na szkarlatynę i po
chorobie w listopadzie poje-chałem
do Zakopanego na re-konwalescencję
Nie mając
nic lepszego do roboty obser-uoAfałe- m
budowę Przyjeżdża-jący
co niedzielę wiceminis-ter
zabierał mnie na szczegó-łową
inspekcję i wtedy to mój
krytycyzm do rządowego kre-wnego
zaczął szybko tajać
Fodejścic jego do podwład-nych
nie było wprawdzie "tak
po prostu po naszemu po
robotniczemu" ale było nace-chowane
czymś o wiele sil-niejszym:
zrozumieniem ko-leżeństwem
i przyjaźnią "pri-mus- a inter pares" Musiało
ono dawać dobre wyniki sko-ro
całą budowę wprawdzie
bez wykończenia szczegółów
ale ukończono w ciągu sześciu
i pół miesiąca budując wszy-stko
w zimie Gdy się pomyśli
że dzisiaj budowa małej i bar-dzo
prostej kolejki linowej na
Szyndzielnię trwała 5 lat po-równanie
to musi nasuwać
szereg refleksji Przypusz-czam
że nasunęłoby się ich
jeszcze więcej gdyby można
porównać koszty ich kon-strukcji
Cała ta budowa stała się je-dynym
w swoim rodzaju wy-czynem
inżynierów arclutek-tó- w
urzędników administra-cyjnych
i robotników Nie
było rzeczy niemożliwych
Większość z tych co stają dziś
wśród tłumu ludzi oczekują-cych
dzień w dzień jak rok
długi na swoją kolejkę do ko-lejki
nie zda"je sobie sprawy
z prawdziwych rozmiarów bu-dynków
stacyjnych Są one
tak wtopione w krajobraz
dzięki świetnym proporcjom
brył że maleją niemal nikną
na tle otaczających je gór
Tymczasem kubatura stacji
na Kasprowym wynosi ponad
10000 m sześć a stacja na
Turniach Myślenickich ma
12000 m sześć Te wielkie
budynki zostały wzniesione w
całości w pełni mroźnej zimy
wysoko w górach Pamiętam
jak trochę tylko starszy ode
mnie inż Borys Lange powie-dział
raz: "Tu nie można so-bie
dodawać otuchy biorąc
przykład z jakiejś sławnej bu-dowy
bo po prostu nie ma
przykładu aby gdziekolwiek
i kiedykolwiek na świecie wy
konano budowę o podobnych
rozmiarach na takiej wyso-kości
i w takich warunkach
klimatycznych Można to
chyba tylko porównać do "Tu-nelu"
Kcllermana Ale to jest
fantastyczna powieść"
Gdy przebiegam teraz we
wspomnieniach te krótkie
miesiące wydaje mi się że
nawet i to porównanie nie
oddawało w pełni trudności
które tam pokonano Ci ludzie
do dziś dnia wspominają z du-mą
tę techniczną epopeję Ale
im mówić zakazano
Budowę szczytowej stacji
rozpoczęto pod koniec paź-dziernika
W połowie listo-pada
spadł śnieg i już utrzy-mał
się na stałe Jedynym
sposobem wykonania robót
było budowanie budynku we-wnątrz
budynku w futerale
fen zbudowanie drewniane-go
hangaru o ścianach wyło-żonych
materiałem izolacyj-nym
i ogrzewanego we wnę-trzu
którego rozpoczęto wła-ściwą
budowę Montaż tego
futerału czyli "cieplaka" u-kończ- ono dopiero w połowie
grudniami"' dzięki 'osiągnięciu
wewnątrz temperatury o pa-rę
stopni wyższej od zera
można było rozpocząć roboty
murarskie i betonowe
Przedłużałem oczywiście
mój pobyt zdrowotny w Za-kopanem
i choć groziło to u-tra- tą semestru wolałem włó-czyć
się na nartach wokół ca-łej
trasy niż wracać do War-szawy
Cała konstrukcja rosła
z godziny na godzinę a nie-dzielne
inspekcje wiceminis-tra
dodawały gazu Raz było
to bodaj w jedną z niedziel
stvezninwvmh wvhrali£mv iip
całą paczką tzw "urywaczy"
na Kasprowy aby zjechać
trasą kolejki na Myślenickie
Na Kasprowym było białe
piekło Praca stanęła i robo-tnicy
bali się przejść ze swo-jego
baraku do "cieplaka" bo
wydawało się że za chwilę
wszystko poleci Pod szczytem
trzeba było odpiąć narty i
chwilami czołgać się Ucieka-liśmy
czym prędzej Na poło-wie
drogi od Myślenickich
Turni spotykam stryja w to-warzystwie
małżonki Zatkało
nnie bo gdybym byl tam zna-lazł
kwitnącą wśród śniegu
orchideję kontrast nie mógł-by
być większy To wtedy po-myślałem
sobie że rzymska
formuła małżeńska "ubi tu
Caius" ibi ego Caia" miała
rzadko tak wysoko idące za-stosowanie
w praktyce Od-radzałem
prosiłem żeby nie
szli dalej Nic nie pomogło
Sanacyjna wiceministrowa
przejawiła hart który jak
wiadomo stał się powszech-nym
dopiero wśród żon funk
cjonariuszy państwa ludowe
go Otóż nagłe pojawienie się
tej delikatnej i wytwornej ko-biety
w spowitym burzą ba
raku na Kasprowym możnaby
tylko porównać do zjawienia
się jakiejś "southern belle" w
obozie poszukiwaczy złota na
Alasce Wrażenie było pioru
nujące i Wśród zakłopotanych
bardzo filmowych chrząkan
i pokaszliwań ludzie siedzący
dotąd bezczynnie wymykali
się na budowę Przewrotne
były te metody sanacyjne
Przeciętny wiek konstruk-torów
tego "bobkociągu" jak
od razu przezwano kolejkę
{cóż może lepiej świadczyć o
popularności jeśli nie żarto-bliwa
lub choćby złośliwa na-zwa
utrzymująca się już
przez drugie pokolenie?) wa-hał
się między 23-2- 5 lat i w
całym tym młodym zespole
panowała atmosfera frontowa
Nikt się tam z nikim nie żarł
dołki kopano tylko pod fun-damenty
i jeden drugiego
podpierał gdzie mógł
Ogólny zarząd objęli nrch
Aleksander Kodelski i dr Wa-cław
Lewicki To Kodelski
wraz ze swoją żoną Anną też
architektem był autorem
wszystkich budynków stacyj-nych
Dr Lewicki prowadził
sprawy finansowe które na-pew- no nie były takie łatwe
Kierownikiem trzyosobowego
biura Zarządu w Warszawie
był młody ekonomista mgr
Zygmunt Filipowicz któremu
nawet po wojnie "nie prze-szło"
bo jako kierownik Ko-mitetu
dla Spraw Turystyki
już w Polsce Ludowej stał się
jednym z głównych inicjato-rów
budowy kolejek linowych
na Szyndzielnię w Szczyrku i
w Karpaczu
Naczelnym kierownikiem
robót był arch Medard Stad-nicki
starszy o 10 lat od resz-ty
załogi Jego trzydzieści kil-ka
lat i już wielkie doświad-czenie
fachowe nadawały mu
na tle młodego zespołu cechy
poważnego starca Jego za-stępcą
był młody inż Borys
Lange Cały teren budowy po-dzielono
na trzy odcinki Na
Kasprowym walczył z wichra-mi
inż Arseniusz Gulewicz
Chudy małomówny i zimny
jak warunki klimatyczne w
których budował byt ideal-nym
kierownikiem tej naj-bardziej
eksponowanej zało-gi-
Na Turniach Myślenickich
władał młody pistolet Broni-sław
Matulka Z typową za-ciętością
bardzo młodego
chłopaka nie korzystał pra-wie
z pomocy innych i sam
sobie dawał radę z większo-ścią
problemów Na stacji w
Kuźnicach robotami kierował
inż Tadeusz Platę Spogląda-łem
na niego jak na uosobie-nie
nowoczesnego Petroniu-sza- 1
Wysoki przystojny zaw-sze
elegancki świetnie krę-cący
"Christianie" w każdym
śniegu flegmatyczny i wspa-niale
zjednujący sobie ludzi
został potem już po urucho-mieniu
kolejki kierownikiem
eksploatacji Młodzi technicy
zapaleni i zawsze pełni kawa-łów
"a propos" uzupełniali
ten jedyny w swoim rodzaju
"combat team" konstrukto-rów
A co niedzielę o 6 rano
przyjeżdżał z Warszawy sam
największy czarodziej Bob-kowski
i od 7 rano zaczynał
szczegółową inspekcję Od
Kuźnic do Myślenickich po-tem
podpora za podporą choć
burza huczała wkoło nas do-chodził
około południa do
Kasprowego Po czym powrót
do Kuźnic i odprawa Wszyscy
wiedzieli że pierwsze słowa
będą zawsze te same: "Proszę
panów to wszystko idzie za
wolno"
Tempo rosło I w tym osza-lałym
tempie zdarzył się tylko
jeden jedyny poważny wypa-dek
gdy jedenastu robotni-ków
wbrew surowemu zaka-zowi
używania kolejki robo
czej użyło jej do zjazdu w
dół w tajemnicy przed kiero-wnictwem
Przeciążona i roz-kiwa- na
"trumienka" jak na-zywano
wagoniki kolejki ro-boczej
zeskoczyła z liny noś-nej
i wszyscy spadli Na szczę
ście zdarzyło się to w jedynym
miejscu na trasie Kasprowy-Myślenicki- e
Turnie w którym
wa'gonik znajdował się na wy
sokości zaledwie paru me
trów nad ziemią I choć zgi
nęło wtedy dwóch ludzi tćMJ
pod względem bezpieczeństwa
pracy ustanowiono rekord bo
ścisłe wykonywanie przepi-sów
bezpieczeństwa pracy w
tym tempie pracy i w warun-kach
w jakich pracowano
nie było wcale łatwe
25 lutego 1936 r — po sze-ściu
i pół miesiącach budo-wy
ruszyła1 pierwsza kabina
z pasażerami Kasprowy miał
kolejkę i wraz z nią pojawił
się na jej trasie — upiór
Któż go nie widział? Była to
jakaś tajemnicza dama o twa-rzy
marmurowej nie odzywa-jąca
się do nikogo zacięta i
skupiona która aż do końca
zhny zjawiała się co rano w
Kuźnicach wsiadała do pierw-szego
wagoniku jechała na
Kasprowy zjeżdżała' szybko i
łapała na! dole nalstępny wa-gonik
I tak aż do wieczora
Można było wsiąść do byle ja-kiego
wagoniku o każdej po-rze
dnia — upiór Kasprowego
stał w kącie kabiny obejmu-jąc
parę desek i wpatrywał
się martwym wzrokiem w
przestrzeń za szybą Cuda o-powia- dano
o niej i jeszcze dziś
mam w oczach jej zagadkową
twarz
Pamiętam ten pierwszy wa-gonik
Sunął wolno dobijał
do stacji na Kasprowym o-stro- żnie
jak okręt do keji
Nie wiem o czym myślał wte-dy
mój stryj ale kto wie czy
w błyskawicznym skrócie nie
przewinęła mu się w myśli ca-ła
epoka której zakończeniem
był ten pierwszy wagonik
Początki narciarstwa w Pol-sce
pierwsze międzynarodo-we
zawody narciarskie w lu-tym
1910 r na Magórce pod
Bielskiem i polskie zwycię-stwo
nad Niemcami gdzie na
15 zawodników Polacy zajęli
1 i 4 miejsca Potem nagły
przewrót: dwa lekkie kijki i
metoda norweska pierwszy w
Polsce podręcznik tej metody
opracowany przez niego
pierwsze skocznie narciarskie
De ich wybudował? Nawet w
Wilnie skakano na nartach
To gdzieś tu w tym punkcie
zwrotnym techniki narciar-stwa
narodził się wielki spór
Czcigodnym i namaszczonym
zadomowionym w Zakopanem
obrońcom "majestatu gór"
SI-JS3!SSSI223iWJSS5]I3i5S3i3S?5ii55S:5552jSS-SSSIiISa
&3£SCK22S33A2S3&22SS&S&łaCK25S&3
podpieraj ącym piece w "Kry-waniu"
i na Kozińcu nie po-dobały
się samodzielne nie-kontrolowane
przez nich wy-prawy
"sportowców" jak ich
lekceważąco nazywano Ale
"sportowcy" mnożyli sie
"sportowcy" byli naturalnym
objawem zmieniającej się epo-ki
zmieniających sie czasów
Bobkowski torował im drogę
i wTgrał tę walkę dla nich
To pewnie tego nie może mu
sie przebaczyć i pewnie dla-tego
jeden z "fachowców" pi-sząc
dziś historie narciarstwa
w 'Polsce z okazji 50-letni- ej rocznicy najpiękniejszego
sportu potrafił ani razu nie
wymienić tego wTażego naz-wiska
Na szczęście pozostawi-ło
ono po sobie tyle namacal-nych
dokonań że milczenie
tch skrybów od Tatr jeszcze
bardziej je uwypukla Po
skrybach nie zostanie nic gdy
tam jeszcze ciągle będą szły
w górę ciche wagoniki wywo-żąc
w zaczarowany świat gór
ludzi którzy nigdy nie mogli-by
ich zobaczyć
Andrzej Bobkowski
MILTON
594 Barton St E at Birch
1309 King St E
„~-™___™- W
S2SS8SSS3WH
Ei WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA
eg J POMYŚLNEGO NOWEGO ROKU
W sicoim Klientom i wszystkim Rodakom i TEXTILES BARGAIN CENTRĘ
w
POLSKI SKLEP TEKSTYLNY
gi Duży wybór materiałów wszelkiego rodzaju po
a znizonycn cenacn £ Ę JOE A GUT właściciel
g 302 Ottawa St N Hamilton Ont 1
U Pnnipmifip aafrKzaianrłi
S
Tw- -j -- 3 —j-- jj ?
się w Związkowcu'
Przyjemnych Świąt Bożego Narodzenia' &
i Szczęśliwego Nowego Roku życzy £
SY'Zlf SSł A7J X£ $'£'
Poseł do Ontaryjskiego Parlamentu reprezentujący wschodnią fi
część Hamiltonu Rządowy Opiekun 'Domów dla Starców 8
100 DELAWARE AVENUE U 9-58-
55
SERDECZNE ŻYCZENIA ŚWIĄTECZNE I NOWOROCZNE
WSZYSTKIM POLONIJNYM ORGANIZACJOM
ORAZ CAŁEJ POLONU
składają
ONT TEL 525-544- 1
Przyjemnych Świąt Bożego Narodzenia
i Szczęśliwego Nowego Roku życzy
Funerol Service
Hamilton
Hamilton
Teł LI 4-57- 55
Teł LI 9-24- 17
fi
a
i
8
I
i
e?
" jbmwhi i fn niiiwn MnayinuK''"— "" iimiwjiiuuiiuimiii ii ii -- - __ m_M
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, December 16, 1967 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1967-12-16 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| Identifier | ZwilaD3000455 |
Description
| Title | 000439a |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| OCR text | t 5 1--j 1- - U I li s-- So- fir I1' u 1 riviezaiczmc~jeun ych płyt z muzy :ą Asysyłaue sąr 14 cri efi KJ&yP v t f?" ' ri _ - Y f 5f7f Życzenia z Hamilton tó Zyczema % HSmiitonjj'1 MH2 Jto 1zViicZKWXKVVX8Z&Z erwfwisK'!rKicis!erctr-rcPsrc!ipc's:'s-cr-c!- 5 WW ¥ś Wesołych Świąt Bożego Narodzenia fc cmżo szczęścia f$ Nowym Roku 1 mama kiczma Przedstaw kiełka Agencji Ernie L Geisel Real Estate Poleca swoje usługi i rady we wszystkich wypad-kach sprzedaży lub kupna każdej nieruchomości albo interesu Agencja Ernie L Geisel daje moż-ność korzystnej i szybkiej sprzedaży jak również dużego wyboru przy kupnie Z pełnym zaufaniem zwracajcie się polskiej przedstawicielki Maria Kiczma jest zawsze gotowa do waszych usług 244 King E Hamilfon Ont 377 Branf Street Burlington Ont Teł: Bus 582-756- 2 Res 545-711- 0 'ewwwiOTciescwciceTCCietewwsicc f NAJLEPSZE ŻYCZENIA f ŚWIĄTECZNE I NOWOROCZNE i 6klada swoim Klientom i całej Polonii SHERMAN BUTCIIER & GROCER PAWEŁ LANKOWSKI i właściciel 415 Shcrman N Hamilton Ont Tef LI 5-22- 62 jirc4:!W'!nłwwttw &w A ft-- -- ' I? 0i v &- --_ 4 ś 1 '" ? Dmżo Szczęścia Radości okazji świąt Bożego Narodzenia Nowego Roku zasyła wójcik SHELL SERYICE STATION 728 Barton g w do ""% 1T i z i j h Sr E jf Sr TelLl Hamilton Ont łciei:iiistitstiiitet€iieisi5i5i5tiwicici€i5:iicis i Wiązankę najlepszych Życzeń Świątecznych i Noworocznych przesyła Coronałion Jewellers & Giił Shop p Właściciel II HARADYN & Pierścionki zegarki biżuteria porcelana Se kryształy miniaturki itp W 727-72- 9 Barton St E Hamilton Ont f Tel LI 4-79- 01 § f Jl3-l)5i2i3l5j25}i35ilSS5i5i2iS)I)3iM)5)i5iIi5i5i5j5iJ- 5iJlJlii ? Moc serdecznych życzeń świątecznych i Noworocznych składa WACŁAW KU&£ra&iEBS8s W ty SKLEP SPOŻYWCZY I RZEŹNICZY ftj 107 Bcach Rd Hamilton Ont §7 i ci£SC'5Ci5:!C5'S'S!e!S'CiS'-£SC!C'iCiS5!5i'S!S!Ct{!- S s? WIĄZANKĘ NAJLEPSZYCH 2YCZES W RADOSNYM DNIU BOŻEGO NARODZENIA I SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU ZASYŁA T0P'S OORiTiraTAL mm products hunowna 4-98- 13 JAN TOPOROWSKI właściciel J$ Firma znana z wyrobu f&jf najlepszych polskich JB _"- -_ Sprzedaż i detaliczna 2 życzy cgpu-ł- s SE? CONTINENTAL MEAT PRODUCTS 1846 Burlington St E Hamilton Ont Tel 547-131- 9 SStJfft 5 w J3S'tJ&sel&JU&te-BVmxrr&-?!- ' --TST3aSlWWSŁ (Dokończenie ze str 27) teriał na Myślenickie" albo "kolejka robocza ruszy za kil-ka dni — widziałem" Szły zakłady narciarzom we wrze-śniu marzył się świeży puch codziennie ktoś opowiadał o postępie w robotach Gdyby nie pewność że działo się to w sanacyjnej Polsce możnaby śmiało powiedzieć iż pracow-ników i społeczeństwo ogar-nął entuzjazm wręcz socjali-styczny Tymczasem na wytyczonej "na oko" (na pomiary nie by-?- o czasu) drodze na Turnie Myślenickie dzień i noc wyły silniki dwóch ciężarówek które były właściwie jedyny-mi wehikułami przy pomocy których budowano kolejkę Ponieważ z Myślenickich na Kasprowy nie było żadnej drogi transport odbywał się na plecach Deski i cięższe elementy drewniane dowożo-no na Halę Gąsienicową skąd wędrowały na górę podawane z rąk do rąk wzdłuż łańcucha robotników Nastąpił wyścig z jesienią z deszczami mgła-mi i wichrami ze śniegiem i mrozem które w wyższych partiach pojawiły się już pod keniec jesieni Tak się złożyło iż na po-czątku października zachoro-wałem na szkarlatynę i po chorobie w listopadzie poje-chałem do Zakopanego na re-konwalescencję Nie mając nic lepszego do roboty obser-uoAfałe- m budowę Przyjeżdża-jący co niedzielę wiceminis-ter zabierał mnie na szczegó-łową inspekcję i wtedy to mój krytycyzm do rządowego kre-wnego zaczął szybko tajać Fodejścic jego do podwład-nych nie było wprawdzie "tak po prostu po naszemu po robotniczemu" ale było nace-chowane czymś o wiele sil-niejszym: zrozumieniem ko-leżeństwem i przyjaźnią "pri-mus- a inter pares" Musiało ono dawać dobre wyniki sko-ro całą budowę wprawdzie bez wykończenia szczegółów ale ukończono w ciągu sześciu i pół miesiąca budując wszy-stko w zimie Gdy się pomyśli że dzisiaj budowa małej i bar-dzo prostej kolejki linowej na Szyndzielnię trwała 5 lat po-równanie to musi nasuwać szereg refleksji Przypusz-czam że nasunęłoby się ich jeszcze więcej gdyby można porównać koszty ich kon-strukcji Cała ta budowa stała się je-dynym w swoim rodzaju wy-czynem inżynierów arclutek-tó- w urzędników administra-cyjnych i robotników Nie było rzeczy niemożliwych Większość z tych co stają dziś wśród tłumu ludzi oczekują-cych dzień w dzień jak rok długi na swoją kolejkę do ko-lejki nie zda"je sobie sprawy z prawdziwych rozmiarów bu-dynków stacyjnych Są one tak wtopione w krajobraz dzięki świetnym proporcjom brył że maleją niemal nikną na tle otaczających je gór Tymczasem kubatura stacji na Kasprowym wynosi ponad 10000 m sześć a stacja na Turniach Myślenickich ma 12000 m sześć Te wielkie budynki zostały wzniesione w całości w pełni mroźnej zimy wysoko w górach Pamiętam jak trochę tylko starszy ode mnie inż Borys Lange powie-dział raz: "Tu nie można so-bie dodawać otuchy biorąc przykład z jakiejś sławnej bu-dowy bo po prostu nie ma przykładu aby gdziekolwiek i kiedykolwiek na świecie wy konano budowę o podobnych rozmiarach na takiej wyso-kości i w takich warunkach klimatycznych Można to chyba tylko porównać do "Tu-nelu" Kcllermana Ale to jest fantastyczna powieść" Gdy przebiegam teraz we wspomnieniach te krótkie miesiące wydaje mi się że nawet i to porównanie nie oddawało w pełni trudności które tam pokonano Ci ludzie do dziś dnia wspominają z du-mą tę techniczną epopeję Ale im mówić zakazano Budowę szczytowej stacji rozpoczęto pod koniec paź-dziernika W połowie listo-pada spadł śnieg i już utrzy-mał się na stałe Jedynym sposobem wykonania robót było budowanie budynku we-wnątrz budynku w futerale fen zbudowanie drewniane-go hangaru o ścianach wyło-żonych materiałem izolacyj-nym i ogrzewanego we wnę-trzu którego rozpoczęto wła-ściwą budowę Montaż tego futerału czyli "cieplaka" u-kończ- ono dopiero w połowie grudniami"' dzięki 'osiągnięciu wewnątrz temperatury o pa-rę stopni wyższej od zera można było rozpocząć roboty murarskie i betonowe Przedłużałem oczywiście mój pobyt zdrowotny w Za-kopanem i choć groziło to u-tra- tą semestru wolałem włó-czyć się na nartach wokół ca-łej trasy niż wracać do War-szawy Cała konstrukcja rosła z godziny na godzinę a nie-dzielne inspekcje wiceminis-tra dodawały gazu Raz było to bodaj w jedną z niedziel stvezninwvmh wvhrali£mv iip całą paczką tzw "urywaczy" na Kasprowy aby zjechać trasą kolejki na Myślenickie Na Kasprowym było białe piekło Praca stanęła i robo-tnicy bali się przejść ze swo-jego baraku do "cieplaka" bo wydawało się że za chwilę wszystko poleci Pod szczytem trzeba było odpiąć narty i chwilami czołgać się Ucieka-liśmy czym prędzej Na poło-wie drogi od Myślenickich Turni spotykam stryja w to-warzystwie małżonki Zatkało nnie bo gdybym byl tam zna-lazł kwitnącą wśród śniegu orchideję kontrast nie mógł-by być większy To wtedy po-myślałem sobie że rzymska formuła małżeńska "ubi tu Caius" ibi ego Caia" miała rzadko tak wysoko idące za-stosowanie w praktyce Od-radzałem prosiłem żeby nie szli dalej Nic nie pomogło Sanacyjna wiceministrowa przejawiła hart który jak wiadomo stał się powszech-nym dopiero wśród żon funk cjonariuszy państwa ludowe go Otóż nagłe pojawienie się tej delikatnej i wytwornej ko-biety w spowitym burzą ba raku na Kasprowym możnaby tylko porównać do zjawienia się jakiejś "southern belle" w obozie poszukiwaczy złota na Alasce Wrażenie było pioru nujące i Wśród zakłopotanych bardzo filmowych chrząkan i pokaszliwań ludzie siedzący dotąd bezczynnie wymykali się na budowę Przewrotne były te metody sanacyjne Przeciętny wiek konstruk-torów tego "bobkociągu" jak od razu przezwano kolejkę {cóż może lepiej świadczyć o popularności jeśli nie żarto-bliwa lub choćby złośliwa na-zwa utrzymująca się już przez drugie pokolenie?) wa-hał się między 23-2- 5 lat i w całym tym młodym zespole panowała atmosfera frontowa Nikt się tam z nikim nie żarł dołki kopano tylko pod fun-damenty i jeden drugiego podpierał gdzie mógł Ogólny zarząd objęli nrch Aleksander Kodelski i dr Wa-cław Lewicki To Kodelski wraz ze swoją żoną Anną też architektem był autorem wszystkich budynków stacyj-nych Dr Lewicki prowadził sprawy finansowe które na-pew- no nie były takie łatwe Kierownikiem trzyosobowego biura Zarządu w Warszawie był młody ekonomista mgr Zygmunt Filipowicz któremu nawet po wojnie "nie prze-szło" bo jako kierownik Ko-mitetu dla Spraw Turystyki już w Polsce Ludowej stał się jednym z głównych inicjato-rów budowy kolejek linowych na Szyndzielnię w Szczyrku i w Karpaczu Naczelnym kierownikiem robót był arch Medard Stad-nicki starszy o 10 lat od resz-ty załogi Jego trzydzieści kil-ka lat i już wielkie doświad-czenie fachowe nadawały mu na tle młodego zespołu cechy poważnego starca Jego za-stępcą był młody inż Borys Lange Cały teren budowy po-dzielono na trzy odcinki Na Kasprowym walczył z wichra-mi inż Arseniusz Gulewicz Chudy małomówny i zimny jak warunki klimatyczne w których budował byt ideal-nym kierownikiem tej naj-bardziej eksponowanej zało-gi- Na Turniach Myślenickich władał młody pistolet Broni-sław Matulka Z typową za-ciętością bardzo młodego chłopaka nie korzystał pra-wie z pomocy innych i sam sobie dawał radę z większo-ścią problemów Na stacji w Kuźnicach robotami kierował inż Tadeusz Platę Spogląda-łem na niego jak na uosobie-nie nowoczesnego Petroniu-sza- 1 Wysoki przystojny zaw-sze elegancki świetnie krę-cący "Christianie" w każdym śniegu flegmatyczny i wspa-niale zjednujący sobie ludzi został potem już po urucho-mieniu kolejki kierownikiem eksploatacji Młodzi technicy zapaleni i zawsze pełni kawa-łów "a propos" uzupełniali ten jedyny w swoim rodzaju "combat team" konstrukto-rów A co niedzielę o 6 rano przyjeżdżał z Warszawy sam największy czarodziej Bob-kowski i od 7 rano zaczynał szczegółową inspekcję Od Kuźnic do Myślenickich po-tem podpora za podporą choć burza huczała wkoło nas do-chodził około południa do Kasprowego Po czym powrót do Kuźnic i odprawa Wszyscy wiedzieli że pierwsze słowa będą zawsze te same: "Proszę panów to wszystko idzie za wolno" Tempo rosło I w tym osza-lałym tempie zdarzył się tylko jeden jedyny poważny wypa-dek gdy jedenastu robotni-ków wbrew surowemu zaka-zowi używania kolejki robo czej użyło jej do zjazdu w dół w tajemnicy przed kiero-wnictwem Przeciążona i roz-kiwa- na "trumienka" jak na-zywano wagoniki kolejki ro-boczej zeskoczyła z liny noś-nej i wszyscy spadli Na szczę ście zdarzyło się to w jedynym miejscu na trasie Kasprowy-Myślenicki- e Turnie w którym wa'gonik znajdował się na wy sokości zaledwie paru me trów nad ziemią I choć zgi nęło wtedy dwóch ludzi tćMJ pod względem bezpieczeństwa pracy ustanowiono rekord bo ścisłe wykonywanie przepi-sów bezpieczeństwa pracy w tym tempie pracy i w warun-kach w jakich pracowano nie było wcale łatwe 25 lutego 1936 r — po sze-ściu i pół miesiącach budo-wy ruszyła1 pierwsza kabina z pasażerami Kasprowy miał kolejkę i wraz z nią pojawił się na jej trasie — upiór Któż go nie widział? Była to jakaś tajemnicza dama o twa-rzy marmurowej nie odzywa-jąca się do nikogo zacięta i skupiona która aż do końca zhny zjawiała się co rano w Kuźnicach wsiadała do pierw-szego wagoniku jechała na Kasprowy zjeżdżała' szybko i łapała na! dole nalstępny wa-gonik I tak aż do wieczora Można było wsiąść do byle ja-kiego wagoniku o każdej po-rze dnia — upiór Kasprowego stał w kącie kabiny obejmu-jąc parę desek i wpatrywał się martwym wzrokiem w przestrzeń za szybą Cuda o-powia- dano o niej i jeszcze dziś mam w oczach jej zagadkową twarz Pamiętam ten pierwszy wa-gonik Sunął wolno dobijał do stacji na Kasprowym o-stro- żnie jak okręt do keji Nie wiem o czym myślał wte-dy mój stryj ale kto wie czy w błyskawicznym skrócie nie przewinęła mu się w myśli ca-ła epoka której zakończeniem był ten pierwszy wagonik Początki narciarstwa w Pol-sce pierwsze międzynarodo-we zawody narciarskie w lu-tym 1910 r na Magórce pod Bielskiem i polskie zwycię-stwo nad Niemcami gdzie na 15 zawodników Polacy zajęli 1 i 4 miejsca Potem nagły przewrót: dwa lekkie kijki i metoda norweska pierwszy w Polsce podręcznik tej metody opracowany przez niego pierwsze skocznie narciarskie De ich wybudował? Nawet w Wilnie skakano na nartach To gdzieś tu w tym punkcie zwrotnym techniki narciar-stwa narodził się wielki spór Czcigodnym i namaszczonym zadomowionym w Zakopanem obrońcom "majestatu gór" SI-JS3!SSSI223iWJSS5]I3i5S3i3S?5ii55S:5552jSS-SSSIiISa &3£SCK22S33A2S3&22SS&S&łaCK25S&3 podpieraj ącym piece w "Kry-waniu" i na Kozińcu nie po-dobały się samodzielne nie-kontrolowane przez nich wy-prawy "sportowców" jak ich lekceważąco nazywano Ale "sportowcy" mnożyli sie "sportowcy" byli naturalnym objawem zmieniającej się epo-ki zmieniających sie czasów Bobkowski torował im drogę i wTgrał tę walkę dla nich To pewnie tego nie może mu sie przebaczyć i pewnie dla-tego jeden z "fachowców" pi-sząc dziś historie narciarstwa w 'Polsce z okazji 50-letni- ej rocznicy najpiękniejszego sportu potrafił ani razu nie wymienić tego wTażego naz-wiska Na szczęście pozostawi-ło ono po sobie tyle namacal-nych dokonań że milczenie tch skrybów od Tatr jeszcze bardziej je uwypukla Po skrybach nie zostanie nic gdy tam jeszcze ciągle będą szły w górę ciche wagoniki wywo-żąc w zaczarowany świat gór ludzi którzy nigdy nie mogli-by ich zobaczyć Andrzej Bobkowski MILTON 594 Barton St E at Birch 1309 King St E „~-™___™- W S2SS8SSS3WH Ei WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA eg J POMYŚLNEGO NOWEGO ROKU W sicoim Klientom i wszystkim Rodakom i TEXTILES BARGAIN CENTRĘ w POLSKI SKLEP TEKSTYLNY gi Duży wybór materiałów wszelkiego rodzaju po a znizonycn cenacn £ Ę JOE A GUT właściciel g 302 Ottawa St N Hamilton Ont 1 U Pnnipmifip aafrKzaianrłi S Tw- -j -- 3 —j-- jj ? się w Związkowcu' Przyjemnych Świąt Bożego Narodzenia' & i Szczęśliwego Nowego Roku życzy £ SY'Zlf SSł A7J X£ $'£' Poseł do Ontaryjskiego Parlamentu reprezentujący wschodnią fi część Hamiltonu Rządowy Opiekun 'Domów dla Starców 8 100 DELAWARE AVENUE U 9-58- 55 SERDECZNE ŻYCZENIA ŚWIĄTECZNE I NOWOROCZNE WSZYSTKIM POLONIJNYM ORGANIZACJOM ORAZ CAŁEJ POLONU składają ONT TEL 525-544- 1 Przyjemnych Świąt Bożego Narodzenia i Szczęśliwego Nowego Roku życzy Funerol Service Hamilton Hamilton Teł LI 4-57- 55 Teł LI 9-24- 17 fi a i 8 I i e? " jbmwhi i fn niiiwn MnayinuK''"— "" iimiwjiiuuiiuimiii ii ii -- - __ m_M |
Tags
Comments
Post a Comment for 000439a
